Leraren In Actie WORD NU LID

Representativiteit

02-10-2011
De onderwijsvakbonden en onderwijsvakverenigingen zijn niet representatief voor het Nederlandse onderwijsveld. Daardoor behartigen ze de belangen van hun achterban slecht met negatieve gevolgen voor de kwaliteit van het onderwijs. Een grote meerderheid van de leraren in het voortgezet onderwijs is uit teleurstelling en wantrouwen niet aangesloten bij een bond. Van de leraren die wel vakbondslid zijn, is een groot deel niet actief en stemt niet eens mee bij meningspeilingen.

Polderen is in Nederland al jarenlang een beproefd middel om samen beslissingen te nemen. Dat is geen probleem zolang het goed gaat in het land. Niemand klaagt en de vakbondsbestuurders kunnen achterover leunen op het pluche.

Moeilijker wordt het als de tijden schraler worden, als er ingeleverd moet worden, als er politieke en maatschappelijke keuzes gemaakt moet worden. Nu moeten de vakbondsbestuurders echt aan de bak. Ze starten de  onderhandelingen en leggen het onderhandelaarsresultaat voor aan de achterban, soms ‘neutraal’, soms met een positief of negatief ‘stemadvies’.

In het voortgezet onderwijs heeft men onlangs eindelijk weer eens een CAO afgesloten. De leraren en de onderwijskwaliteit komen er bekaaid vanaf, met wederom een bevriezing van de lonen en directe gevolgen als bezuinigingen op het primaire proces, grotere klassen, meer lessen en een nog hogere werkdruk. Het lerarentekort wordt de komende jaren alleen maar groter door de grote uitstroom van oudere leraren. Op deze wijze krijgen we nooit voldoende goede nieuwe bevoegde leraren om hun plaats in te nemen.

De bonden legden het onderhandelaarsresultaat eerst voor aan hun achterban: CNVO ‘positief’, AOb ‘neutraal’ en CMHF (een verzameling van kleinere vakverenigingen zoals bijvoorbeeld de bond voor docenten lichamelijke oefening, de KVLO) met wisselende adviezen.

Een meerderheid van de CNVO-stemmers was voor, maar naar het percentage voorstemmers en het totaal aantal stemmen van de in het voortgezet onderwijs werkzame leden van deze bond blijft het gissen. Zeker is in ieder geval dat deze bond een van de drie uiteindelijke stemmen heeft. En CNVO was voor de CAO, zoals gezegd.

De tweede stem is voor de CMHF. In deze brij van organisaties pakt iedere club het op eigen wijze aan. Feit is dat veel leden van deze bondjes niet eens op de hoogte waren van de mogelijkheid tot stemmen. En hoe verloopt de stemming in deze overkoepelende organisatie CMHF? Wordt daarbij op realistische wijze gekeken naar de percentages bij de afzonderlijke stemmingen of naar de omvang van de aangesloten bondjes? Ook CMHF was voor de nieuwe CAO.

En dan de AOb. De stem van de grootste onderwijsvakbond weegt slechts even zwaar als die van de andere twee. Zo’n 20.000 leraren uit het voortgezet onderwijs zijn aangesloten bij deze bond. Dat is nog geen vijfde deel van alle leraren uit deze sector. Resultaat van hun stemming over de CAO: 1642 leraren hadden gestemd (....) en daarvan was een kleine meerderheid (55%) tegen.

Twee bonden waren dus voor en een tegen en de CAO was vervolgens een feit, met de vertegenwoordiger van de werkgevers, de VO-raad, als grote winnaar.

Het moge duidelijk zijn dat de vertegenwoordiging van de leraar in het voortgezet onderwijs niet goed is geregeld. Een kleine minderheid bepaalt wat er gebeurt, de meerderheid staat aan de kant. Inhoudelijke vakverenigingen die vakbondje mogen spelen, vertroebelen het beeld in meer dan een opzicht. Nieuwe bonden worden angstvallig buiten de deur gehouden: meepraten is uitgesloten, laat staan stemmen.

Het zou een groot goed zijn als iedere leraar een (1!) stem had bij zaken die gaan over onderwijskwaliteit en arbeidsvoorwaarden. De onderwijsbonden moeten hun eigenbelang ondergeschikt maken aan het belang van de samenleving: goed onderwijs.


Reacties

Een helder betoog en gek genoeg een origineel verhaal. De politieke en arbeidsrechtelijke vertegenwoordiging van de >100.000 vo-leraren die Nederland rijk is, is een ondergeschoven kindje. Het is gehobby van een paar quasi-concurrerende clubs, voor een deel ontstaan in de verzuiling, en met een mandaat en draagvlak zo groot als een vingernagel, als je dat bekijkt in het perspectief van die grote groep leraren.

Ik gok dat niet meer dan een of twee procent van de leraren heeft gestemd bij de vraag naar de aanvaardbaarheid van de laatstleden CAO. Een beroepssector met een dergelijke lage organisatiegraad maakt zichzelf tot speelbal van de boven hen geschikte (en gefinancierde) krachten.

Ik zou willen dat ik per heden laagdrempelig lid kon worden van een overkoepelende VO-lerarenraad, door overmaking van 10 euro via Paypal of mijn bank. En dat schoolbesturen gedwongen werden even uit de lumpsum veel geld uit te geven aan die VO-lerarenraad (contributie) als nu aan de VO-raad, zodat er tenminste een gelijkwaardige positie ontstaat in de belangenbehartiging van hen die het onderwijs geven en zij die het slechts faciliteren.

Met een laagdrempelige toetreding, een hoge organisatiegraad en dus een sterk mandaat zou die VO-lerarenraad de belangrijkste spreekbuis worden van de beroepssector van VO-leraren. In de medische sector en de advocatuur zien we wat werkelijk sterke, breed gedragen beroepsorganisaties voor elkaar kunnen krijgen. Het wordt hoog tijd dat Nederland dat ook in het onderwijs voor elkaar bokst.

Hannes Minkema | 03-10-2011 02:13:03  

Erratum: "En dat schoolbesturen gedwongen werden even uit de lumpsum veel geld uit te geven aan die VO-lerarenraad (contributie) als nu aan de VO-raad"

moet natuurlijk zijn:

"En dat schoolbesturen gedwongen werden uit de lumpsum evenveel geld uit te geven aan die VO-lerarenraad (contributie) als nu aan de VO-raad".

Hannes Minkema | 03-10-2011 02:14:24  

Helemaal eens met het bovenstaande. Mijn vraag is hoe wordt bepaald of een CAO is aangenomen. Hebben de drie bovengenoemde bonden allemaal 1 stem (van de in totaal 3). Waar is dit terug te vinden?

Johan van Dongen | 03-10-2011 09:58:17  

De drie bonden (eigenlijk centrales) hebben ieder 1 stem, Johan. Dit kun je o.a. vinden in alle documenten over dit onderwerp op de sites van de VO-raad en de bonden zelf. In de CAO kun je dat ook zien (ook te downloaden via deze sites).

Peter Althuizen | 03-10-2011 10:34:04  

de KVLO heeft in ieder geval niets gevraagd aan haar achterban...

daarnaast denk ik dat we er geen cent bij krijgen, er is geen overheid die in crisistijd investeert in onderwijs...

Bar | 09-10-2011 14:13:16  

@Bar:
Centen extra?? Ik ben bang dat we eerder rekening moeten houden met een onderwijssalariskorting (denk aan de jaren 80), grotere klassen, afschaffing bindingstoelage, afbouw 13e maand. Ben ook bang dat daar weinig verzet tegen zal komen vanuit onderwijspersoneel en zogenaamde bonden. Op het ministerie rekent men zich al rijk. Men weet daar inmiddels immers wat men aan de oude bonden heeft. Meelopers die de naam vakbond niet waard zijn.

Basta | 09-10-2011 18:18:51  

En de BAPO. Tegen de afschaffing daarvan zal weinig verzet komen omdat veel leraren geen kostwinner zijn en dus gewoon zelf van jaar tot jaar bekijken hoeveel lesuren ze willen geven. Bij afschaffing of inperking van de BAPO krijg je alleen wel het effect dat er nog minder kostwinners in het onderwijs zullen gaan/blijven werken.

Marieke | 09-10-2011 19:03:25  

Bapo stelt bij ons toch al niets meer voor. Nu ik het 'opneem', maak ik meer lesuren dan vorig jaar. Men heeft mijn weektaak gewoon naar vier werkdagen geschoven. Hoezo taakverlichting? Sigaar uit eigen doos. Maar waag het niet om daar wat van te zeggen. Dan volgt een onnavolgbaar staaltje chinees rekenen, afgesloten met de opmerking: "en we moeten nu eenmaal allemaal meer uren gaan maken."

Gert | 09-10-2011 20:16:36  

Als oud-docent( in de vernieling gejaagd door doekle c.s.) blijft het me verbazen dat onderwijsgevenden zich niet veel militanter opstellen bijv. door eens te openbaren wat een HBORaad over de balk gooit, dagelijks te twitteren wat onze grote PVDA vriendin uit Nijmegen nu weer voor belangrijks gedaan heeft(met vermelding van de kosten) en wat vriend Doekle gedaan heeft.Kom op.Het gaat om U allen en om de toekomst van onze en uw jeugd.Laat u niet langer ringeloren door interimmanagers en andere nullen,die door gebrek aan gewicht maar juiste politieke voorkeur zijn komen boven drijven.Onderwijs word bepaald door docenten en daar moet voor betaald worden. Managen kan iedereen.Kwestie van stilzitten.

doekle | 21-11-2011 17:58:16  

@doekle:
Onderwijspersoneel dat zich wat militanter zou moeten opstellen? Ik durf de bewering aan dat mocht Bijsterveld nog deze maand beslissen om in het kader van een harmonisatieregeling de 13e maand binnen het onderwijs per direct af te schaffen, dat ze dat nog voor elkaar krijgt ook. De meeste bonden zullen waarschijnlijk alle begrip tonen voor deze pijnlijke maar evident onontkoombare maatregel, en 75% van de collega's laat het er ook maar (zoals altijd) weer bij zitten. Ja, ik hoor u lachen, maar waar zijn toch die vakantiedagen gebleven?

Basta | 22-11-2011 15:27:54  

Leraren In Actie - Den Haag