Kanttekeningen bij het eindrapport Tijdsbesteding Leraren voortgezet onderwijs.
1. Van de 10.000 leraren die zijn aangeschreven met het verzoek om medewerking, heeft slechts 20% daadwerkelijk meegedaan (blz. 10). Had de andere 80% het te druk?
2. In de loop van het onderzoek haakten ook veel leraren weer af (blz. 10). Sommigen van hen noemden tijdgebrek als reden (blz. 11).
3. Desalniettemin heeft ruim 80% van de leraren plezier in het werk (blz. 71), ondanks het feit dat de meerderheid vindt teveel werk te hebben (blz. 73)
4. Mijnheer Cornielje (die vindt dat er best wat vakantie kan worden ingeleverd) zal over blz.16 best tevreden zijn. Alleen al in de eerste en laatste week van de zomervakantie besteden leraren gemiddeld 23 uur aan schoolwerk, in de andere vakanties bij elkaar opgeteld gemiddeld 33,8 uur.
5. Op blz. 19 staat een zeer zorgelijk gegeven. Zorgelijk omdat het rechtstreeks van invloed is op de kwaliteit van het onderwijs. In plaats van de officiële 10% tijd die besteed zou moeten worden aan deskundigheidsbevordering, wordt hier nog geen 3% van de werktijd aan besteed. Blijkbaar geven leraren voorrang aan zaken die geen uitstel kunnen velen zoals correctie, cijferadministratie, lesvoorbereiding, etc.
Bovendien, blijkt uit de in het rapport opgenomen interviews, stellen scholen leraren vaak niet in de gelegenheid tot het volgen van deskundigheidsbevordering, omdat dit lesuitval met zich meebrengt en de onderwijstijd in gevaar brengt.
6. Een opvallende conclusie is dat deeltijders méér overwerken dan voltijders. Misschien moeten we ons afvragen waarom van de eerstegraders slechts 51% en van de tweedegraders slechts 54% voltijds werkt. Om dan dus vervolgens méér dan de betaalde uren te maken.
7. Met name de meer theoretische vakken (talen, exact, economie, maatschappijvakken) besteden veel tijd aan lesgebonden taken. Dit blijkt ook uit het aantal in het weekend gewerkte uren (blz. 31)
8. Het lerarenberoep wordt met name zwaar gevonden omdat er geen rustmomenten zijn. LIA denkt dat de momenten van rustig reflecteren over je vak, waarvoor in andere beroepen wellicht gewoon tijdens de werkdag tijd is, door leraren gevonden worden in de vrije tijd. LIA vraagt zich af of respondenten het lezen van vaktijdschriften en boeken over het vakgebied wel hebben meegeteld. Het rapport spreekt wel over correctie en lesvoorbereiding in het weekend en de avonduren.
9. Het rapport signaleert terecht (blz. 36) dat veel werkzaamheden plaatsvinden tijdens de pauzes. Toch worden die pauzes (blz. 40) van de gewerkte tijd afgetrokken!
10. Het begeleiden van nieuwe leraren (van hen is ongeveer een derde deel onbevoegd) wordt ook als belastend ervaren. Hier is sprake van een vicieuze cirkel: omdat onderwijs als zwaar wordt ervaren, haken erg veel nieuwe leraren weer af, waardoor steeds weer een nieuwe groep begeleid moet worden.
11. Het aantal (technisch) lesassistenten is afgenomen (blz. 91). Daar staat wel tegenover dat het aantal lerarenondersteuners en leerlingbegeleiders is toegenomen, maar deze functionarissen verrichten “nieuwe” werkzaamheden. Hun nut staat buiten kijf, maar het is de vraag of zij de werkdruk van leraren verminderen.
LIA blijft van mening, dat het aantal lesuren flink omlaag moet, om meer tijd te maken voor ontwikkeltaken (nu de boeken “gratis” worden, en de scholen daar te weinig geld voor hebben gekregen, zullen leraren zelf meer materiaal moeten maken) en deskundigheidsbevordering in de ruime zin van het woord.
LIA vindt ook hier weer dat tenminste de gemiddelden van de andere Europese landen voor wat betreft het aantal lesuren binnen een volledige baan, en het aantal leerlingen per fte (tabel D4.1 en D2.2 van het OESO-rapport Education at a Glance 2008) in het Nederlands voortgezet onderwijs zouden moeten worden ingevoerd.
De minister kan nog vele commissies en instituten opdrachten tot velerlei onderzoek geven. Onze conclusies blijven steeds weer dezelfde. LIA wil dat leraren hun werk met plezier kunnen (blijven) doen en daarbij de ruimte krijgen en kunnen nemen om zich persoonlijk en professioneel te ontwikkelen om goed onderwijs te kunnen geven. LIA wil de beste leraar voor de klas, en de beste leraar is hij/zij die voldoende tijd en optimale omstandigheden krijgt om kwalitatief goed werk te leveren.
Zie het volledige rapport Tijdsbesteding, Regioplan
Jullie hebben helemaal gelijk. Ik werk nu 80%. Ik had gehoopt dat
voorbereiding en correctiewerk na een aantal jaar wel minder tijd in
beslag zouden gaan nemen, maar helaas...
Dit is nu het 5e jaar dat ik in het VO werk en nog steeds lever ik
iedere week minimaal 1 of twee avonden in. Bovendien ben ik regelmatig
op mijn vrije dag op school omdat de leerlingen dan sportdag, excursie
of workshops hebben. En dat is verplicht voor alle docenten...
deeltijder of niet.
Mijn baas vraagt me ieder jaar weer of ik niet meer uren zou willen
draaien. Er zijn immers genoeg uren voor een voltijd baan. Maar ja, als
die 80% (21 contacturen) me al een hele week kost, waar haal ik dan de
tijd vandaan voor die overige 20%?
JLG | 05-10-2009 08:12:04  
" omdat onderwijs als zwaar wordt ervaren, haken erg veel nieuwe leraren
weer af, waardoor steeds weer een nieuwe groep begeleid moet worden."
Dit is niet het enige. Het is ook hoe er met je omgegaan wordt. Zo is
het "gebruikelijk" om nieuwe docenten een aanstelling te geven vanaf 1
september tot 1 augustus. Dat zijn 11 maanden. Voor een jaar werk.
Moet je eens proberen wat van te zeggen. Ik ben nu al 2 maanden bezig.
Tot nog toe is er:
- nog steeds niet op mijn argumenten ingegaan
- het beginmoment verschoven naar 24 augustus. Zonder opgaaf van redenen
(zie vorige punt).
Dit soort dingen helpen ook niet echt. Of die aanstelling waarvan binnen
2 maanden blijkt dat deze de hoeveelheid werk niet dekt. Nee goh, dat
had ik allang gezien. En dan hoor je: "tja, er is niet meer geld. Je
moet maar geen initiatieven meer ontplooien dit jaar." Nee dat is leuk
werken...
Erik | 17-10-2009 13:35:09  
Nog even over bovenstaande reactie:
En het mooiste van alles is: ik kan het de school niet eens kwalijk
nemen. Ze kunnen ook geen kant op, het geld is er gewoon echt niet.
Ik zit willens en wetens tegen de verkeerde mensen te praten.* Ze kunnen
er niks aan doen. Het enige wat ik kan, is hopen dat ze mijn problemen
doorschuiven naar boven. Daarom leg ik me nergens bij neer. Het gaat me
niet eens om het geld, dan was ik wel bij een bank gaan werken. Het gaat
me erom serieus genomen te worden. Of: om niet genaaid te worden waar ik bij sta.
* Ik ken de juiste mensen niet eens. Ik heb de mensen die in de
bovenschoolse stichting zitten nog nooit gezien. Het is al belachelijk
dat mensen die nooit kinderen zien in het onderwijs het meeste betaald
krijgen. Maar ze zien zelfs geen leraren. Die hele structuur is een
gedrocht.
Erik | 17-10-2009 13:39:43  
Ik begrijp heel goed wat je wilt zeggen, Erik. Het is niet het salaris
an sich, het is het gevoel niet serieus genomen te worden. Je wilt
gewoon betaald krijgen voor de uren die je werkt. Dus geen 11 maanden
voor een baan van 12, en geen 30 uren voor een mentoraat dat er 100 in
beslag neemt.
Het lijkt de gewoonste en vanzelfsprekendste zaak van de wereld, maar in
het onderwijs is het dat niet. Bizar!
Assurancetourix | 17-10-2009 13:58:59  
En dan raar aangekeken worden als je om die vanzelfsprekende dingen
vraagt. Bij ons moest een collega een rits profielwerkstukken gaan
begeleiden. Maar hij zat al vol qua taakuren en vroeg om een regeling:
betaling voor de overuren, of de mogelijkheid de taakuren mee te nemen
naar volgend jaar. Hij kreeg als reactie: "maar je vindt het toch leuk,
waarom wil je er dan geld voor?"
Ik lag over de grond te rollen van het lachen toen ik het hoorde ;-)
Assurancetourix | 17-10-2009 14:02:36  
Ja, er zijn enkele regelingen voor de werkdruk vermindering. We hebben
voor ons oudjes tenslotte BAPO. Dus opnemen dacht ik zo plus 2 uurtjes
studie verlof kom ik uit op 20 lesuur per week. Niemand die
tegensputtert voor de vakantie en voor de 4 uur verlof komt een
vervanger. Het is ondertussen eind oktober. Geen vervanger, geen BAPO,
geen studieverlof, wel een Master studie, wel 24 lesuren per week voor
een doorsnee inkomen waar iedere maand de BAPO wordt afgetrokken en
braaf weer terug gestort.
Blij? Nee. waarom doe je het dan? mijn hele lesprogramma loopt in het
honderd als ik stomweg die uren niet zou komen en onze bijzondere
leerlingen te kort doe. En dat is waar de denkers achter hun bureautje
volgens mij op rekenen. Dat wij hart hebben voor ons werk.
lizeth | 21-10-2009 21:27:44  
Er is inderdaad jarenlang vanuitgegaan dat wij hart hebben voor ons werk
en het dus toch wel doen, in onze vrije tijd, om de leerlingen niet
tekort te doen. Maar eigenlijk kun je stellen dat we juist daardoor onze
leerlingen tekort gedaan hebben. Hadden we vijf jaar geleden al
duidelijk gemaakt "tot hier en niet verder", dan zaten ze nu misschien
al wel vijf (of toch minstens vier!) jaar in kleinere klassen en kregen
les van bevoegde leraren.
Ik doe het zelf ook hoor, toch maar weer een excursie begeleiden in m'n
eigen tijd en zulke dingen, maar je zou kunnen zeggen dat we daarmee de
situatie in stand houden.
Marieke | 21-10-2009 23:41:00  
JLG, ik begrijp je helemaal. Ik geef 20 lesuren en moet hierbij 3,5
taakuur vervullen. Ik vervul een brugklasmentoraat, musical, muziekavond
en nog wat kleine taken. Dit komt uit op 7,5 uur. Nu is nog maar de
vraag of ik dat uitbetaald krijg. Ik vind het leuk om te doen, doe het
met plezier, maar ik werk om van te leven en leef niet om te werken.
Als ik dit niet in compensatie krijg, stoot ik de taken af, met gevolg
dat sommige zullen blijven liggen. Tja, vervelend voor de leerlingen,
maar het is niet anders. Ik wil ook weleens een avond thuis zijn (na
alle verplichte avonden, nakijkuren, etc)
Ik kan niet eens mijn extra reiskosten declareren!
Jeanine | 23-10-2009 15:23:50  
De afgelopen herfstvakantie was ik ziek, waardoor ik toen veel minder
werk heb kunnen verzetten dan de bedoeling was. Ik dacht: "gelukkig zijn
er twee klassen op werkweek, dat betekent extra tussenuren om de
achterstand weg te kunnen werken". Maar nee: invaluur, nog een invaluur,
nog een, nog een, en na de lessen vergaderingen. Holladiejee!
In de tussenuren die mij nog restten moest ik aan de slag met de
nieuwste loot aan de bureaucratieboom: het PTO. Ik moest iets dat keurig
volgens opdracht bij persoon A was ingeleverd, alsnog ook inleveren bij
persoon B en achter een collega aan om hem te melden dat hij datzelfde
moest doen met zijn reeds keurig volgens opdracht ingeleverde PTO. Ik
moest controleren of alle door systeemdwang ingegeven zaken op de juiste
manier in het systeem waren geimplementeerd. In de pauze had ik
eigenlijk moeten surveilleren in de aula.
Zo zijn veel werkdagen van begin tot eind volgepland met zaken waar ik
het belang voor de onderwijskwaliteit niet direct van inzie. Kernzaken
als de voor- en nabereiding van lessen worden verdrongen naar de
avonden, weekends en vakanties. Het lijkt of we in het onderwijs het
onderwijs uit het oog verloren zijn.
Marieke | 27-10-2009 20:16:38  
"Maar eigenlijk kun je stellen dat we juist daardoor onze
leerlingen tekort gedaan hebben. Hadden we vijf jaar geleden al
duidelijk gemaakt "tot hier en niet verder", dan zaten ze nu misschien
al wel vijf (of toch minstens vier!) jaar in kleinere klassen en kregen
les van bevoegde leraren."
En hierover verbaasde ik me 2 jaar geleden. Toen kwam iemand van de AOB vertellen over de acties. De examens stil leggen was echter sowieso al
geen optie. Tja, dan denk ik: ik snap dat je je examenleerlingen niet wilt schaden, maar als je zo ten strijde trekt, schaad je de examenleerlingen over 10 jaar, en dan jaar in jaar uit.
Erik | 29-10-2009 13:06:58  
Erik, Ik begrijp je redenering niet. Mij lijkt het beduidend minder
schadelijk om door actievoeren de (niet-examen)-leerlingen een paar
dagen vrijaf te geven dan door voortdurend meebuigen met onredelijke
eisen aan ons werk - én ondermijnen van onze deskundigheid - alle
leerlingen structureel en continu te benadelen.
Overigens hoop ik van harte dat LIA door andere middelen dan door harde
acties verbeteringen weet te bereiken. Hoe groot moet LIA worden om te
kunnen aanschuiven bij het CAO-overleg?
Michel Couzijn | 30-10-2009 21:48:12  
Ik lees veel hollen en weinig stilstaan bij al deze reacties. En hoewel
de drukke baan als docent misschien weinig ruimte laat voor
zelfreflectie, zou het niet slecht zijn als er eens pas op de plaats
wordt gemaakt.
Het wordt tijd dat leraren hun actiebereidheid nu eens echt wakker
schudden en richten op de werkgevers. Daar komt de werkdruk en het
slechte beleid vaak vandaan. Niet uit Den Haag. Hadden schoolbesturen de
docent willen behoeden voor de onzinnigheid van Haagse besluiten, dan
hadden ze de werkdruk voor hun belangrijke kapitaal, de leraar, niet zo
laten oplopen.
Maar hier blijkt de achilleshiel van de docent, daar deze de leerling
niet de dupe wil laten worden. Het gevolg is dat vooral de goede,
betrokken docenten over de eigen grenzen heengaan met als gevolg het
ervaren van toegenomen werkdruk. De slechte docenten weten zich
meestal wel te drukken en hebben daar minder last van.
Zo is het juist een goed idee om de lengte van de vakanties in te korten
en de werkzaamheden meer te spreiden over het jaar. Alleen is het
onderwijsveld nog niet in staat om zo efficiënt te werken. Er komt
altijd wel iets tussen, er wordt altijd wel weer een budget geschrapt om
geld te besparen of naar het salaris van de desbetreffende bestuurders
door te sluizen. Geen docent die grip lijkt te hebben op de
managementlaag die boven de school hangt en die met goede argumenten
de neuzen de goede kant op krijgt.
Een ander punt is de eigenwijsheid van docenten.
Hoewel er een gezamenlijk doel is blijkt het keer op keer moeilijk om
ook daadwerkelijk zij aan zij te ijveren voor betere leer- en
werkomstandigheden. Er wordt veel gemopperd, zie ook dit forum, maar ik
heb nog nooit gehoord van een school waar muiterij uitgebroken is, met
verbeterd onderwijs tot gevolg.
Zolang docenten niet in staat blijken te zijn vanuit hun vak als
opleider met één stem naar leerlingen, ouders, schoolbesturen en
politiek te spreken zal het moeilijk zijn om daadwerkelijk iets te
verbeteren.
Kees Rovers | 03-11-2009 02:29:46  
Kees Rovers, je pleidooi is een dikke streep onder (niet: door!) het
belang van een goede organisatie van leraren. Ergo: een steun voor LIA.
Hannes Minkema | 03-11-2009 12:49:15  
@ Kees Rovers
Geweldig betoog!
Ik merk ook op dat er veel geklaagd wordt, maar dat niemand bereid is tot actie. Ik heb inmiddels geconcludeerd dat de meeste van mijn collega's simpelweg niet het lef hebben om op te staan tegen de directie en eisen te stellen. Ze mopperen om vervolgens het overwerk alsnog uit te voeren. De directie hoort even aan, schudt meewarig het hoofd en weet dat het werk uiteindelijk toch wel gedaan wordt.
Ik merk dat jongere collega's hier minder toegeeflijk in zijn, ik hoor van meerdere dat ze hun werk absoluut niet mee naar huis nemen. Wellicht brengt de nieuwe generatie docenten verandering.
Ed | 13-11-2009 22:11:08  
De werkdruk van docenten kun je op twee manieren benaderen.
(1) Er was in het verleden altijd een overschot aan docenten en dus moesten die maar alles accepteren. 'Voor jou tien anderen', nietwaar? Een docent kon nooit echt hard zijn. Als hij, bij wanprestatie van leerlingen bijvoorbeeld, een stuk leerstof liet voor wat ze was, betaalde hij later zelf de rekening. Bij wangedrag of gebrek aan opvoeding ging de leerling vrijuit. Hij had immers 'recht op inderwijs'.
(2) Op het schaakbord is de stelling inmiddels veranderd. Er is een tekort ontstaan aan docenten, dus hun positie is nu ijzersterk. Niet iedere docent beseft het nog, maar er ontstaat inmiddels een krachtverhouding die er in decennia niet is geweest. De docent kan een behoorlijke opvoeding eisen. Bij gebrek daaraan kan hij leerlingen afwimpelen. Dan betalen de ouders hun rekening voor een verwaarloosde opvoeding zelf maar. De docent kan leerlingen laten vallen die geen bal uitvoeren. Ze gaan maar weg. Zo was het in de jaren '60 en zo zal het binnenkort weer zijn.
Het is even wennen, maar het gaat voor docenten nu echt de goede kant op. Je zou eens kunnen beginnen met een actieweek: een week lang iedere leerling schorsen die onbeheerst zit te schreeuwen of die zijn huiswerk verwaarloost.
J.P. Jansen | 20-11-2009 16:20:39  
Van de AOb site:
"De AOb wil onderwijs zo organiseren dat per klas van maximaal 24 leerlingen één bevoegde leraar beschikbaar is. Dit leggen we ook in de bekostiging vast. Die eis is hard, en geldt voor elk onderwijsniveau. Van groep 1 tot en met de hbo-bachelor. Zo garanderen we genoeg tijd per leerling. In vergelijking met hun buitenlandse collega’s zijn Nederlandse leraren superproductief. Door die hoge werkdruk leveren ze geen maatwerk, maar massaproductie. En dat heeft gevolgen voor de kwaliteit. Op alle niveaus is evenveel maatwerk per leerling of student nodig. In de leertuin in het mbo geldt de behoefte aan instructie op niveau net zo hard als in de kleuterklas."
Durft de AOb nu opeens wel te benoemen hoeveel leerlingen er maximaal in een klas moeten zitten.
Complimenten aan LIA, jullie hebben er een medestander bij als het gaat om de kleinere klassen.
Slapsterk | 21-11-2009 12:04:24  
Verandering willen bereiken door "andere dan harde acties" is nu juist de strategie die niet werkt en zelfs averechts werkt, zoals de afgelopen decennia is gebleken.
De bonden hebben teveel het spel meegespeeld in plaats van acties te organiseren en coördineren. Zo hebben directies en besturen keer op keer bewezen gezien dat leraren wel zéggen dat ze verandering eisen, maar aan die eisen geen consequenties verbinden.
Acties waar leerlingen en directies niets van merken, zijn geen acties. Dat is vertoon van onmacht. Met vertoon van onmacht halen leraren hun eigen positie nog verder onderuit.
Dacht dat juist om deze reden LIA was opgericht!
Aafje | 29-11-2009 10:59:19  
Aan Kees zou ik het volgende willen voorleggen: docent X heeft 6 onderbouwklassen van gem 30 ll die 4 keer per jaar allemaal een boekverslag maken. Rekent u eens uit hoeveel tijd alleen al dit nakijkwerk kost. Waar kun je hier efficiëncy halen? Het nakijken van maar de helft van de verslagen?
Het is volkomen terecht dat leraren geen vakantie willen inleveren. In de ons omringende landen is de zomervakantie langer, hebben leerlingen minder lesuren en presteren beter. Wat doen we hier fout? Ik zou het eerder in de didactiek en pedagogische visie zoeken die onder andere uitmondt in het gepaai van ouders en leerlingen met zinloze maar tijdrovende projecten in het kader van het Grote Opleuken.
Aafje | 29-11-2009 11:20:03  
Nee harde acties werken niet, maar klagen in de Lerarenkamer helpen ook niet.
Het Onderwijs maakt zichzelf ongeloofwaardig.
Net als thuishulp organisaties klagen ze veel, maar doen niets!
Als je jarenlang klaagt "maar niets doet" gaan mensen je niet meer geloven, dan zeggen ze daar heb je ze weer.
Dus ga maar eens staken!
Een Franse vriend van mij is docent, en geeft 18 uur les.
Dat is standaard daar in Frankrijk, en hij verdient meer dan wij in Nederland.
Als dat geen reden is om de zaak plat te gooien, dan weet ik het niet meer.
En Ed: Je hebt gelijk, ik neem mijn werk niet mee naar huis.
ritmeester | 29-11-2009 14:15:51  
Je kunt nooit de buitenlandse situatie vergelijken met de Nederlandse. Waar je ook komt: wanneer je met een groep kinderen te maken hebt, zijn die vrijwel altijd een stuk beschaafder dan Nederlandse. Het wezenloos schreeuwen, bijvoorbeeld, is een cultuurtje van eigen bodem. In het buitenland maak je dat veel minder mee.
Wanneer docenten elders minder lesuren geven, telt hun voordeel dus bij dat van de betere opvoeding. De Nederlandse docent heeft een dubbel nadeel.
J.P. Jansen | 29-11-2009 17:18:41  
J.P. Jansen
Inderdaad hebben wij dat nadeel zeker.
Ze weten precies wat hun rechten zijn, maar plichten. Dat kennen ze niet.
Ik vraag me werkelijk af wat er van dit land terecht moet komen.
Te lui om te lezen. Willen alles aangeleverd krijgen in hapklare brokken.
Ik ben bezig met de deeltijd opleiding Duits, maar ik houd het onderwijs voor gezien.
Ben weer gaan werken in het bedrijfsleven, die weten, als er tekorten zijn ga je mensen intern opleiden.
Dat is iets wat ik in het onderwijs niet ben tegengekomen.
Ook zie ik leerlingen die de boel verstieren op school krijgen alle aandacht en hulp.
Leerlingen die wel willen leren krijgen dat niet.
Wat raar!
ritmeester | 29-11-2009 22:43:46  
@JLG
Wel voltijd gaan werken! Levert meer pecunia en kost iets meer tijd.
Mijn ervaring is omgekeerd; ga ik minder werken dan heb ik evenveel of nog meer te doen. Het loopt altijd vol.
Bovendien is bij een voltijder beter inzichtelijk te maken dat je al je uren en meer doet, terwijl van een deeltijder altijd toch wordt verwacht dat hij/zij meer 'vrije tijd' heeft om allerlei extra te doen (tenzij je kinderen hebt of er nog een andere baan naast hebt, maar zelfs dan...)
Ik ben weer meer gaan werken; de uitputting blijft even groot...
Sjimmie | 30-11-2009 19:35:09  
Ik vind het zelf wel een verademing dat ik nu een 0,8-contract heb en geen 1,0 meer. Ja ik werk nog steeds veel, maar ik hoef in elk geval 1 van de 5 dagen niet meer om zes uur op (alleen al dat is een zegening!).
Daarnaast is het zaak je neventaken goed te bewaken. Ik besteed nog steeds veel tijd aan lesvoorbereiding en andere lesgerelateerde zaken, maar ga niet meer onbetaald over m'n andere taakuren heen. Dat heeft ertoe geleid dat ik met flink werken op m'n vrije dag kan zorgen dat ik (veel) minder avonden en weekends aan werk kwijt ben.
Verder vond ik het frappant dat een 20% teruggang in betrekkingsomvang bij lange na geen 20% teruggang in salaris betekent. Hoe kleiner je betrekkingsomvang, hoe hoger je salaris per uur.
Marieke | 30-11-2009 20:04:02  
Voltijds werken ('flink werken op mijn vrije dag') en je voor 80% laten uitbetalen. Geen wonder dat hooggekwalificeerde en ambitieuze mensen weglopen uit het onderwijs. We zijn Gekke Gerritje niet.
Ik denk dat je voor jezelf een werkbare situatie hebt gecreëerd, Marieke, en dat is op de korte termijn ook wat waard. Maar het is natuurlijk van de zotten dat we (vooral beginnende) leraren zo dik in het werk zetten dat ze hun baan en salaris deels moeten opgeven om het maar te kunnen volhouden.
Misschien kun je het je op dit moment veroorloven om wat minder te verdienen. Als je wat ouder wordt, meer financiële verplichtingen hebt, of kinderen krijgt, dan ziet de salaris- en werkdrukkwestie er anders uit. Dan betekent je over de kop werken namelijk dat je minder aandacht voor je gezin kunt hebben. En dat is heel wat vervelender dan een avondje proefwerken nakijken.
De helft van alle versopgeleide leraren loopt binnen vijf jaar weer het onderwijs uit. Het is niet moeilijk te raden waardoor dat komt. De oplossing is ook vrij simpel. Maar OCW doet er feitelijk geen fluit aan. 'De bal ligt bij de scholen'.
En die leggen hem dus weer bij jou neer. Met succes, kennelijk.
Hannes Minkema | 01-12-2009 17:07:50  
Tja, dat dit de situatie is weet iedereen. Je kunt er als individu niets tegen doen dat een volledige baan 25 lesuren telt. Wil je niet de hoeveelheid werk die daarmee gepaard gaat, dan zijn parttime werken (en dus salaris inleveren) of het onderwijs verlaten op dit moment de enige opties.
Natuurlijk hoop ik dat we het met LIA voor elkaar kunnen krijgen dat het aantal lesuren bij een volledige baan, het aantal leerlingen per klas en het aantal neventaken op het Europees gemiddelde komen. Daarom ben ik ook lid.
Marieke | 01-12-2009 18:13:59  
Overigens ben ik wat ouder dan u denkt en ben allang geen beginnend leraar meer. Ik heb dus al veel tijd gehad om te ontdekken dat het onderwijsveld zich graag massaal laat piepelen en dat je daar als individu niets tegen kunt doen. Mijn probleem is het niet: ik raak met 0,8 (volgend schooljaar nog minder) niet overwerkt en zit in een hogere schaal dan de meeste leraren. Als die mensen zelf niet voor zichzelf op willen komen, ga ik het niet in mijn eentje voor hen doen. Niet meer.
Dat ik dan toch lid ben van LIA is omdat ik zie wat de huidige situatie voor gevolgen heeft voor de onderwijskwaliteit, en dus ook voor die dotjes van leerlingen van me. Ik heb de misschien naieve hoop dat genoeg leraren zich zullen verenigen om nu toch eens de neerwaartse spiraal te keren. En, goed, eerlijk is eerlijk, er is ook wel wat eigenbelang: ik moet er niet aan denken dat er voor mijn verstandige, goed opgeleide collega's die binnenkort met pensioen gaan geen even verstandige, goed opgeleide nieuwe collega's terugkomen. Ik vrees voor een klimaat waarin ik me steeds minder thuis zal voelen.
Marieke | 01-12-2009 18:43:06  
Ik vind het niet eerlijk dat vakken als l.o. en tekenen evenveel voor-en nawerk uren krijgen als een vreemde taal. Ik ben in de meivakantie weer weggegaan met 80 toetsen om na te kijken. Ik werk 50% en heb 5 klassen. Wij moeten eenmaal per 2 weken toetsen anders wordt er niet voldoende geleerd. L.O. en tekenen zie ik niet vertrekken met toetsen en werkstukken. Hier moet nu echt eens iets aan gedaan worden. Deze vakken beweren dat ze dat compenseren met reisbegeleiding e.d. maar dat doen wij ook en op sportdag staan wij te surveilleren. De werkdruk wordt bij mijn vak vooral veroorzaakt door het vele nakijkwerk.
Renée | 03-05-2010 15:24:43  
Dat zijn altijd lastige kwesties en juist daarom heeft onze MR besloten de opslagfactor voor alle vakken gelijk te houden. Zelf heb ik oneindig veel meer werk aan mijn bovenbouwklassen dan aan de onderbouw, maar mijn onderbouwcollega's zijn aan hun mentoraten vaak weer (veel) meer tijd kwijt dan bovenbouwmentoren. Bij mijn vak gaat veel tijd zitten in voorbereiding en toetsen maken voor 5 en 6 VWO, omdat het examenprogramma elk jaar anders is. Andere vakken hebben elk jaar dezelfde examenstof. Maar wij hebben vaak weer kleinere bovenbouwgroepen omdat we een keuzevak zijn.
Je kunt zo eindeloos doorgaan. Elk vak heeft zijn eigen zware en minder zware kanten, elke jaarlaag heeft zijn eigen zware en minder zware kanten. Je komt er niet uit.
Wat je kunt doen:
- met de vaksectie afspreken om toetsen te schrappen en om te streven naar zoveel mogelijk parallelklassen voor elk lid.
Onze vaksectie Nederlands heeft nog niet zo lang geleden de helft van de bovenbouwtoetsen geschrapt, omdat ze zoveel nakijkwerk hadden. Dat scheelt al een slok op een borrel.
- bij de MR pleiten voor verschillende opslagfactoren per vak en/of per jaarlaag.
Ik zou daar om bovengenoemde redenen zelf niet aan beginnen, maar als je het wil is de MR de plek. De opslagfactor wordt namelijk niet landelijk bepaald, maar per school.
Marieke | 03-05-2010 15:38:51  
En daarnaast LIA steunen in de eis van 20 lesuren per week per fulltime werkende leraar. Want in vergelijking met de rest van Europa geeft elke Nederlandse leraar in het VO teveel les.
Marieke | 04-05-2010 10:13:02  
Andere bonden zetten in op 24 lessen per week.
Na onderhandelingen komt dat uit op 24,5 per week. In de praktijk is dit bijna niet mogelijk. Dus komt het voor bonden en VO-raad in het gunstigste geval op uitruilen aan:
Toch 25 lessen per week, maar dan wel een half procentje loonsverhoging? Of 24 lessen per week en dan de komende vier jaar de nullijn?
En vervolgens zitten we er weer aan vast tot de volgende CAO-onderhandelingen. Hopelijk zit LIA dan ook aan tafel.....
Obelix | 05-05-2010 11:06:44  
Lastige kwesties zijn er niet om genegeerd te worden. Een uur Nederlands geven aan een klas van 30 leerlingen is qua voor- en nawerk echt iets anders dan een lesuurtje basketballen of 'tekenles'. Ik herinner me van 'tekenles' precies één keer dat de docent centraal instrueerde. De rest van de tijd was het voor jezelf werken (wat leerlingen best leuk vinden).
In het huidige onderwijs zijn veel vaklessen vervangen door 'zelfstandigheidsuren' (z-uren, keuzewerktijd, Dalton-uren, studieband etc.). Vrijwel uitsluitend werken leerlingen in die tijd aan schriftelijke opdrachten, uitmondend in schriftelijk werk, werkstukken, opstellen, zelfs webpagina's of Powerpoints. Leuk hoor, maar het dwingt allemaal tot individueel nakijkwerk of klassikale presentatie.
Krijg je dus door die uitruil van vaklessen voor 'keuzewerktijd' ineens acht klassen van drie uur in plaats van zes klassen van vier uur, en dan kun je ook nog eens voor al die extra leerlingen extra veel schriftelijk werk zitten nakijken. Het is een circus om dol van te worden.
En dan mag dat niet eens worden verdisconteerd in de taakbelasting, om iedereen maar 'te vriend' te houden? Leuke vrienden zijn dat.
Hannes Minkema | 06-05-2010 14:09:56  
Terecht schrijft Marieke dat andere taken ook over hun taks heen gaan (zoals het mentoraat). Dat lijkt me een reden om die taks bij te stellen; niet om dan maar te doen alsof alle lessen een even hoge opslagfactor verdienen.
Hannes Minkema | 06-05-2010 14:11:51  
Dat doet ook niet elke MR. Er zijn MR's die daarvoor kiezen en personeelsleden die daarmee kunnen leven. Wie dat niet kan staat het vrij naar zijn MR te stappen, natuurlijk. Omdat het momenteel op schoolniveau geregeld wordt, is de school de plek om dit aan te kaarten.
Los daarvan is het uitstekend dat LIA blijft pleiten voor 20 lessen per week per fulltime baan. Die 24 van de andere bonden gaan de baan niet voor genoeg goeie nieuwe leraren aantrekkelijk maken, denk ik.
Marieke | 06-05-2010 21:37:46  
Er begint zich een absurde situatie rond onze toekomstige CAO af te tekenen. Het feit dat zelfs de politiek begint in te zien dat klassen van niet meer dan 24 leerlingen normaal behoren te zijn in deze tijd, zal betaald moeten worden uit onze loonontwikkeling. Alsof een postbode die door TNT een niet te tillen postzak moet rondsjouwen een hulpje krijgt die uit zijn loonzakje betaald moet worden. Alsof een . . vult U maar in.
Nog steeds weet de politiek zijn plaats niet en doet men maar alsof het VO een 19e eeuwse zaak is.
Jopie! | 14-05-2010 12:42:33  
De voorzitter van de VO-raad, Sjoerd Slagter, beweert in de Volkskrant van 15 mei dat uit onderzoek van de TU Delft blijkt dat bezuinigen op de bestuurslaag slecht is voor de kwaliteit van het voortgezet onderwijs. Het terugdringen van de overhead leidt ertoe dat de docent dan zelf meer moet gaan kopiëren, surveilleren of assisteren, schrijft hij.
Ik ben benieuwd bij welk werkbezoek de heer Slagter managers leraren bij deze werkzaamheden heeft zien ondersteunen. Zelf sta ik 23 jaar voor de klas en ik heb het nog nooit meegemaakt. Het gaat hier dan natuurlijk ook om het onderwijsondersteunend personeel. Die collega’s zijn inderdaad onmisbaar.
En is het dan niet mooi dat, zoals de voorzitter beweert, de bestuurders nu uit reserves 300 miljoen euro gaan investeren in het onderwijs? Dit zijn gewoon belastingcenten en die hadden allang aan onderwijs uitgegeven moeten zijn, voorzitter.
Volkomen van het onderwijs los, die Sjoerd.
Obelix | 22-05-2010 00:11:48  
'Het terugdringen van de overhead leidt ertoe dat de docent dan zelf meer moet gaan kopiëren, surveilleren of assisteren, schrijft hij'
Waar haalt hij dat vandaan? Mijn directie heb ik nog nooit bovenstaand zien doen, daar hebben ze mensen voor aangenomen.
Wederom een voorbeeld van de waarheid verdraaien. Ongelooflijk!
Bar | 22-05-2010 10:36:47  
Zolang het aantal staffuncties blijft toenemen en er niet ingezet wordt op het uitbesteden van deze functies, worden de klassen niet kleiner en wordt de werkdruk niet verminderd.
Oplossing hef de afdelingen administratie en ict op en laat dat door gespecialiseerde bedrijven doen.
Je betaalt dan hooguit € 50,- per leerling. Voordeel kostenreductie en geen gezeur meer van stafleden die geen zin hebben om je te ondersteunen.
Waarom gebeurt dit dan niet zou je zeggen. Eenmaal in dienst kun je ze moeilijk ontslaan.
Dus snijden in het overtollig vet (overhead) en het geld wat vrijkomt inzetten om de klassen te verkleinen en docenten aan te nemen. Bijkomend voordeel meer docenten minder ondersteunend personeel nodig
averhoeven | 22-05-2010 12:43:20  
Lijsttrekkersdebat gezien?
Opgevallen dat het VO weer eens geen item was?
Quantité négligeable dus!
Jopie! | 24-05-2010 16:17:49  
Gelukkig hebben we LIA nog, Jopie.
Obelix | 24-05-2010 20:12:14