LIA wil de beste leraar voor de klas. De beste leraar voor de klas excelleert in zijn vak, is didactisch zeer onderlegd en kan uitstekend omgaan met jongeren. Hij is een professional, die zijn vak bijhoudt, die onderwijsontwikkelingen volgt en die in een team en sectie open kan functioneren. De beste leraar voor de klas ontwikkelt zich.
De beste leraar voor de klas heeft een eerste- dan wel tweedegraadsbevoegdheid. Daarmee is een vakinhoudelijk niveau en een didactisch niveau gegarandeerd.
Het lerarentekort heeft er onder andere toe geleid dat op dit moment een kwart van de docenten in de onderbouw onbevoegd lesgeeft. Dit is het resultaat van jarenlang politiek wanbeleid. LIA is blij met elk individu dat kiest voor het vak van leraar, maar eist wel dat deze onbevoegde leraar in opleiding gaat voor zijn eerste- dan wel tweedegraadsbevoegdheid. LIA roept schooldirecties op openheid te bieden over het percentage onbevoegde en onderbevoegde docenten.
Uit onderzoek blijkt namelijk dat het onbevoegd lesgeven een aantal negatieve aspecten met zich meebrengt. De vakkennis neemt af, de kwaliteit van het onderwijs daalt, het leidt tot taakverzwaring van zowel de onbevoegde leraar als zijn bevoegde collega, het tast de beroepsindentiteit aan, de passie voor het vak neemt af en men ervaart het als een aantasting van alles wat men heeft geleerd. LIA wil bevoegde leraren
Zie rapporten Kunnen en mogen en Onbevoegd lesgeven: een noodoplossing
Het rapport Werken in het onderwijs 2010 is uit en komt met gegevens
over 2007 (sic!). Mij valt op dat de situatie in het vierde leerjaar het
ernstigst was en dat zelfs in 6 vwo het aantal bevoegd gegeven lessen
nog geen 90 % is!
En dan moeten we bedenken dat dit een landelijk gemiddelde is. Als je
weet dat er gebieden zijn waar géén lerarentekort is, dan betekent het
dat het in de Randstad dus nog veel erger is. En iedereen weet van zijn
eigen school dat de situatie sinds 2007 verslechterd is.
bonemine | 18-09-2009 14:07:35
De rapporten wekken de indruk dat bevoegd personeel gewoon niet te
vinden is, maar er zijn ook scholen die bevoegde sollicitanten afwijzen
omdat een LIO goedkoper is, of kiezen voor een tweedegrader op een
eerstegraads functie omdat er anders in 2014 LD betaald moet gaan
worden. Ze hoeven maar "lerarentekort!" te roepen en de ouderraad pikt
het. Ouderraden -en LIA- zouden erop moeten aandringen dat scholen het
percentage bevoegd gegeven lessen moeten publiceren, liefst met de
jaarlaag erbij. Als de concurrent significant meer bevoegd personeel
heeft dan jij hou je als school snel op met boven beschreven praktijken,
en dan kunnen we eindelijk eens zien hoe groot het lerarentekort nu
eigenlijk echt is.
Assurancetourix | 20-09-2009 16:28:35
Opvallend is hier dat in het project Vensters voor Verantwoording van de
VO-raad, waarin scholen in het voortgezet onderwijs aan de hand van 20
indicatoren afspraken maken over welke informatie scholen op hun website
zouden moeten plaatsen, gegevens over percentages on-, onder- en
andersbevoegde docenten NIET tot de basisindicatoren worden gerekend,
net zo min overigens als de gemiddelde of maximum klassengrootte.
Misschien is men bang dat scholen anders niet aan dit project zullen
willen meedoen?
bonemine | 24-09-2009 19:37:59
Ik zou denken dat scholen daar juist wel aan willen meedoen. Ze weten
donders goed dat juist dingen als klassengrootte door ouders erg
belangrijk worden gevonden, en dat dit dus bij uitstek iets is waar je
je mee kunt profileren in de strijd om de leerling. Ook met een hoog
percentage bevoegde docenten kun je goede sier maken. Heeft er iemand
een idee waarom scholen bij wie deze dingen goed op orde zijn dat niet
uitspelen?
Assurancetourix | 27-09-2009 20:52:29
Een kernpunt van LIA moet daarom zijn dat scholen verplicht worden
jaarlijks in de schoolgids het percentage bevoegd gegeven lessen te
publiceren.
Dat zijn dus lessen Nederlands gegeven door leraren met een bevoegdheid
Nederlands die past bij de opleiding. Een leraar Engels die Nederlands
geeft in de brugklas, of een tweedegraads leraar Nederlands die
Nederlands geeft in de bovenbouw zijn geen bevoegd gegeven lessen.
Als ik naar de dokter of het ziekenhuis ga, weet ik zeker dat ik met een
bevoegde deskundige te maken heb. Als ik een electro-installateur in
huis haal, weet ik zeker dat die zijn vakdiploma gehaald heeft. Als ik
naar het café ga, weet ik zeker dat de uitbater een horecavakdiploma
heeft behaald.
Het wordt tijd dat diploma's ook weer gaan tellen daar waar diploma's
worden behaald - in het onderwijs.
Wie kan er tegen openheid zijn over zoiets essentieels voor de
onderwijskwaliteit als een erkende vakopleiding van leraren? Ik vind dat
gegeven thuishoren in de Schoolgids, die immers de kernkwaliteiten van
de school hoort te vermelden. Dan is het aan de ouders om zich van dat
gegeven iets aan te trekken of niet. Het verhullen van het onbevoegd of
onderbevoegd lesgeven ondermijnt de expertise van alle docenten.
Hannes Minkema | 16-10-2009 16:33:39
Tja, een bevoegdheid zegt ook weer niet alles. Tijdens mijn studie
(natuurkunde) heb ik 2 jaar in de onderbouw wiskunde gegeven. Dat ging
best. En door deze mogelijkheid heb ik kennis gemaakt met het onderwijs,
en ben nu weer terug.
Wat ik wil zeggen: probeer juist wél onbevoegde studenten voor de klas
te krijgen, zij het een kortere en meer gecontroleerde periode, om ze te
laten ruiken aan het vak.
De gekke huidige situatie levert ook iets op: nieuwe leraren. Dat moet
je willen behouden.
Erik | 17-10-2009 13:19:29
Tuurlijk, Erik. Er zijn ook mensen die zonder rijbewijs best een auto
kunnen besturen. Sommige van hen zelfs beter dan sommigen mét rijbewijs.
Maar dat is geen enkele reden om het rijbewijs op te doeken. Of om
voortaan maar niet meer te ocntroleren op rijbewijzen.
Het rijbewijs, en de lesbevoegdheid, zijn dé manieren om invloed uit te
oefenen op de opleiding en de kwaliteit van de leraar in de klas. Ga je
daarmee marchanderen, dan is alles mogelijk. Niet alleen de onbevoegde
die eens 'ruikt' aan het vak en besluit zijn bevoegdheid te halen; maar
ook de onbevoegde die totaal onbekwaam onzin staat uit te venten, jaar
in jaar uit, gedoogd omdat de schoolleiding geen zin heeft om verder te
zoeken naar een (duurdere) bevoegde.
Toelaten van on(der)bevoegden is het totale ondermijnen van de waarde
van je door hard werken behaalde bevoegdheid. Ook de economische waarde daarvan.
Een onbevoegde kan aan de hand van het schoolboek en wat gezond verstand
misschien best overleven voor de klas. Dat is echter iets totaal anders
dan een bevoegde die als het goed is mijlenver boven de stof staat, het
boek kan aanvullen, eigen materiaal kan ontwikkelen vanuit een bepaalde
vakdeskundigheid, begripsproblemen kan voorspellen, en met zijn
collega's vanuit een vakspecifieke visie kleur en kwaliteit kan geven
aan hun vakonderwijs.
LIA zou wel gek zijn om onbevoegdheid 'voor de klas te willen krijgen'.
Iedere onbevoegde is van harte welkom in het onderwijs - maar moet als
de wiedeweerga zijn bevoegdheid halen. En LIA moet scholen dwingen hun
onbevoegden daartoe als de wiedeweerga in staat te stellen.
Dat niet alleen. Ook moet de school volstrekte openheid betrachten over
wie wel, en wie niet bevoegd is. Zoals je ook in het ziekenhuis nu
eenmaal te horen moet krijgen of je met een arts, een specialist, of een
co-assistent te maken hebt. Prima dat die er zijn - maar als klant heb
je er recht op te weten wie welke bevoegdheid heeft.
Alleen op die manier kan kwaliteit worden gewaarborgd.
Hannes Minkema | 19-10-2009 14:51:03
Hoorde vandaag van de idee om het aantal onbevoegde docenten te laten
melden.
Wat een onzin!!
1. Een docent zonder bevoegdheid kan geen vaste aanstelling krijgen.
(cao onderwijs)
2. Een docent kan slechts drie maal een tijdelijke aanstelling krijgen
(flex-wet)
Een docent is dus ofwel binnen drie jaar bevoegd ofwel wederom uit het
onderwijs verdwenen......
De relatie bevoegd - bekwaam hangt niet aan een opleiding. Ik heb een
aantal onbevoegde docenten in mijn teams werken (die overigens allemaal
studeren voor hun bevoegdheid) die het fantastisch doen.
Ik heb een aantal niet-functionerende docenten in mijn teams die
allemaal (in de jaren 70-80-90) een heuse onderwijsbevoegdheid behaald
hebben.
Liever een enthousiaste (nog) onbevoegde docent in plaats van een
verzuurde bevoegde docent.
Marten Ris | 02-11-2009 13:11:32
Leuk voor die "verzuurde bevoegde docenten" om op deze maniet
publiekelijk in het zonnetje te worden gezet door hun "leidinggevende"
die ongetwijfeld een mooie cursus "Communiceer met je personeel"heeft
gevolgd.....
Marten Kircz | 02-11-2009 13:31:04
Ook al zijn er altijd uitzonderingen, over het algemeen komt het er toch
wel op neer dat je beter les kunt krijgen van iemand die heeft geleerd
voor zijn vak en er ervaring in heeft dan van iemand bij wie dat niet
het geval is. Het moet niet zo zijn dat een uitstekend wiskundige met
twintig jaar ervaring het kan vergeten bij sollicitaties omdat hij met
zijn opleiding en ervaring te duur is. En dat er dan iemand die af en
toe wel eens wat wiskundevakken heeft gevolgd en nog nooit voor een klas
heeft gestaan wordt aangenomen omdat die goedkoper is. En het moet
vooral niet zo zijn dat de burger dit van de school van zijn kinderen
niet weet.
Stel je toch eens voor dat een ervaren hartchirurg niet meer aan de bak
komt omdat ie teveel kost, en we in plaats daarvan geopereerd worden
door een verpleger die in zijn opleiding ook weleens wat over
hartfuncties heeft geleerd. En dat de patient daar niet over
geinformeerd wordt voordat hij op de operatietafel plaatsneemt. Absurd!
Maar in het onderwijs realiteit.
Henk | 02-11-2009 13:39:32
En als de keuze gemaakt moet worden tussen een verzuurde onbevoegde
docent of een enthousiaste bevoegde docent?
Hoe is een vak nog ooit serieus te nemen wanneer enthousiasme de
doorslag gaat geven in het maken van keuzes.
Onlangs heeft een aantal bevoegd niet functionerende medisch
specialisten het nieuws gehaald ,voor U voldoende reden om mocht het
ooit zover komen U of Uw dierbaren door een enthousiast niet verzuurd en
niet bevoegd chirurg te laten opereren?
Zo ja beterschap.
johan van leeuwen | 02-11-2009 13:43:49
Overigens, meneer Ris, meen ik dat scholen dispensatie kunnen krijgen
om zo onbevoegd personeel langer in dienst te houden. En anders kan
de onbevoegde jophoppen van school naar school. Hij wordt overal
aangenomen, omdat hij goedkoper is dan iemand met een hogere
opleiding en/of meer ervaring. Tussen de reacties onder
'Met de billen bloot' staat een bericht van een mevrouw die tien
jaar onbevoegd heeft lesgegeven voordat ze haar bevoegdheid haalde.
Henk | 02-11-2009 13:43:55
Beste bevoegde, enthousiaste collega's,
Mijn ervaring is dat scholen onbevoegde docenten aannemen vanwege de
lagere inschaling.
Ze laten ze dan het zelfde werk doen als de bevoegde docent met
leservaring en ontslaan de bevoegde docent omdat die een paar schalen
hoger zit.
Dit is mij overkomen.
In het zuiden des lands zit een ROC die hier vaak gebruik van maakt en
de randen van de CAO opzoekt. Wil je hier tegen vechten dan is dat
onbegonnen werk omdat je dan een "zeikert" bent en niet meewerkt.
Helaas is dat zo in onderwijs land.
Gegroet
Een gemotiveerde bevoegde docent van 32 met 10 jaar leservaring !!
p.wenmaekers | 02-11-2009 14:11:01
Wat zijn jullie een stelletje gefrustreerde zielepoten, zeg. En dan die
vergelijkingen met een chirurg, etc. Die lopen helemaal scheef. Iemand
die economie heeft gestudeerd is te vergelijken met iemand die chirurgie
heeft gestudeerd. Degene die chirurgie heeft gestudeerd gaat aan de slag
als chirurg, degene die economie heeft gestudeerd gaat aan de slag als
docent economie (of niet). Maar waarom is daar dan nog een speciale
lerarenopleiding voor nodig? Natuurlijk, ik ken het antwoord wel van de
mensen die hier hun frustratie lopen te uiten: om les te geven moet men
de pedagogische en didactische beginselen kennen om blablabla...'. En
daar zit de denkfout dus. Lesgeven moet in je zitten of niet. Of je iets
duidelijk aan een ander kan overbrengen, dat is een gave. Het enige nut
dat ik aan een lerarenopleiding kan toeschrijven is dat ze de idioten
eruit filteren. Maar van wat ze wél doorlaten, is een groot deel ook
gewoon ongeschikt. Hoeveel bevoegde collega's heb ik niet die eigenlijk
geen klasjes groter dan tien leerlingen aankunnen? Hoeveel bevoegde
collega's heb ik niet die simpelweg niets kunnen uitleggen aan
leerlingen en zich in hun wereldje van hun eigen gelijk hebben
teruggetrokken? Maar nee, zij hebben een bevoegdheid, dus daar is weinig
aan te doen. En om dan je pijlen maar op onbevoegden te richten, vind ik
misselijkmakend. Die doen het doorgaans hardstikke goed en weten met
de leerlingen veel meer te bereiken dan menig bevoegde collega.
Als je in het onderwijs wilt werken dan moet je een aantal dingen
kunnen. Sommigen kunnen dit van nature, sommigen moeten dit leren. Die
zouden dan zo'n lerarenopleiding kunnen volgen: je gaat dan heel
gefaseerd het leraarsvak in. Maar om nou te stellen dat iemand die
onbevoegd voor de klas staat tot verslechtering van het onderwijs leidt,
dat vind ik wel een hele arrogante en bovendien uit de lucht gegrepen
stellingname. Hetzelfde gaat immers ook op voor wél bevoegde leraren.
M. Post | 02-11-2009 14:45:20
Maar M.Post, kunnen mensen dan ook van nature oud-Griekse teksten
vertalen? Of reactievergelijkingen uitwerken? De inhoud van een bol
berekenen?
Marieke | 02-11-2009 15:06:15
Nee, dat hebben ze op hun VAKopleiding geleerd (Grieks, Wiskunde, etc).
Maar dat heeft niets te maken met de LERARENopleiding.
Er wordt continue de indruk gewekt dat onbevoegden mensen zijn die niets
gestudeerd hebben. Als jij wiskunde gestudeerd hebt, dan is er in mijn
ogen niets op tegen om docent te worden zonder die lerarenopleiding. Als
jij de gave van het overbrengen van informatie beheerst en je over wat
overwicht beschikt, dan heb je die opleiding helemaal niet nodig. De
rest leer je al doende.
wat mij stoort is dat hier de hele tijd de indruk wordt gewekt dat
leerlingen die les krijgen van onbevoegden aan de goden zijn
overgeleverd en dat het niveau van het onderwijs daardoor daalt. En dat
bestrijd ik. Er is naar mijn mening geen enkele correlatie tussen de
afnemende kwaliteit van het onderwijs en het aantal onbevoegde leraren.
En ja, dat is een mening, net zoals datgene wat de LIA-aanhang beweert
ook een mening is. Het verschil is echter dat ik me beperk tot het uiten
van mijn mening op een forum om in de docentenkamer. Die figuren van LIA
proberen hun mening echter door te drukken. En daar heb ik een hekel
aan. Doe gewoon je eigen (docenten)werk en val anderen niet te veel met
je eigen mening lastig.
M. Post | 02-11-2009 15:23:15
M.Post U stelt zichzelf de vraag:
Hoeveel bevoegde collega's heb ik niet die eigenlijk
geen klasjes groter dan tien leerlingen aankunnen? Hoeveel bevoegde
collega's heb ik niet die simpelweg niets kunnen uitleggen aan
leerlingen en zich in hun wereldje van hun eigen gelijk hebben
teruggetrokken?
Bevoegd of niet wat maakt het uit? Wanneer een leraar niet functioneert
hoort daar beleid op te zitten net als bij een bank of chirurg enz.
Het is wel zo dat wanneer onbevoegde leraren niet funtioneren het
probleem doorgaans heel wat minder collegiaal wordt opgelost en daar
hebben wij gefrustreerde zielepoten doorgaans geen zeggenschap in dit is
aan de besturen die hem of haar hebben binnengehaald.
johan van leeuwen | 02-11-2009 15:48:39
Ging het maar alleen om mensen die het vak dat ze geven wel hebben
gestudeerd, en op een voldoende hoog niveau, en alleen het diploma van
de lerarenopleiding missen. Zo is het helaas niet. Het gaat ook om
mensen die het vak wel hebben gestudeerd, maar op een te laag niveau
(onderbevoegd). Het gaat om mensen die een ander vak hebben
gestudeerd (andersbevoegden of onbevoegden.
Zou het probleem alleen die leraarsopleiding zijn, dan was het snel
opgelost: mensen die de vakkennis al in voldoende mate bezitten, omdat
ze de vakstudie al achter de rug hebben, hoeven nog maar een jaartje te
studeren voor de didactische bevoegdheid.
Henk | 02-11-2009 15:57:46
LIA pleit voor leraren die bevoegd, bekwaam en betrokken zijn. Het is
dus niet zo, zoals M.Post vreest, dat LIA wil dat iemand met een
papiertje er verder met de pet naar kan gooien. Niets daarvan! Elders op
deze site staat ook dat LIA pleit voor een goed salaris voor goed
functionerende eerste- en tweedegraads docenten. Dat "goed
functionerend" staat er niet voor niets bij.
Marieke | 02-11-2009 16:00:30
wat een onzin verhaal, bevoegd / onbevoegd......
Alleen de discussie geeft al aan dat in het onderwijs veel mensen geen
idee meer hebben wat zich in de maatschappij afspeelt.
In de praktijk lopen er bakken bevoegde maar totaal wereld /
maatschappijvervreemde leraren rond. Veel van deze bevoegde leraren
hebben nadat ze jarenlang zijn opgesloten in hun stoffige school/werk
omgeving geen idee meer wat er zich buiten het schoolgebeuren "tussen
de oortjes" van hun leerlingen afspeelt.
Tja dan komt zo'n onbevoegde leerkracht met veel ervaring uit bijv het
bedrijfsleven ( zeg maar de "echte wereld" ) inderdaad wel wat
bedreigend over.........
tom | 02-11-2009 17:25:03
Ik ben als nieuwe-, onbevoegde docent erg geschrokken van deze stelling:
jullie (LIA) suggereren dat een diploma een goede docent maakt. Wat
dacht je van talent !!!!!! en het kunnen omgaan met kinderen, het kunnen
overbrengen van leerstof, bevlogenheid, enz. Dan is er nog een probleem:
de gemiddelde leeftijd in het VO is 49/50 jaar; elk jaar zijn er zo'n
6.000 nieuwe docenten nodig, terwijl er nog geen 3.500 zich jaarlijks
aanmelden; hoe denken jullie dat gat over 10-15 jaar te dichten. Bedenk
dan ook nog eens dat je al die onbevoegden uit het systeem haalt.
Succes!!
Ik heb mezelf direct aangemeld als lid bij deze nieuwe bond, maar de
eerste slag is al praktisch verloren (Bijsterveld drukt het terug
dringen van de (grote -) vakantie van 7 naar 6 weken door en nu willen
jullie onbevoegde leraar aanpakken. Ik denk dat ik mijn lidmaatschap
maar meteen weer opzeg. Overigens ben ik heel hard bezig mijn
bevoegdheid aan het halen.
Patrick | 02-11-2009 17:40:18
U hebt helemaal gelijk, Tom. Ik heb echt de indruk dat bij de meeste
mensen hier meer speelt dan een in mijn ogen misplaatste bezorgdheid. Ik
proef veel frustraties en kinnesinne (ik moest wel dat papiertje halen
en hij niet). En i.p.v. toe te geven dat het hier om frustraties gaat,
gooien ze het om bezorgdheid en roepen ze dat een onbevoegde gelijk
staat aan een slechte docent. Want dat is wat ik hier overal proef
(ergens las ik dat onbevoegden het met behulp van bevoegde collega's nog
net redden, of zoiets. Wat een gelul! - ik ken voorbeelden waar het
zelfs andersom is!).
M. Post | 02-11-2009 17:46:18
Marieke, misschien kun je nog even reageren op mijn reactie op jouw
vraag of je kennis van wiskunde etc. van nature bezit?
M. Post | 02-11-2009 17:47:19
Met alle plezier! Zoals ik bij Met de billen bloot ook al aangaf, in
reactie op een bericht van Christel: van mij mag iemand die aantoonbaar
op het vereiste niveau vakinhoudelijke kennis bezit en deze ook nog kan
overdragen absoluut lesgeven in het voortgezet onderwijs zonder dat hij
zich daarvoor eerst door de portfoliotoestanden van een lerarenopleiding
hoeft te worstelen. Prima!
Geen jaloezie van mijn kant dat ik dat wel heb moeten doen: het was nog
geen jaar, en het 'portfolio-gedeelte' was inderdaad bedroevend, maar
daarnaast was er de praktijkstage die ik wel als zeer nuttig heb
ervaren. Iemand die zijn vak verstaat en het portfoliogedoe als een
onoverkomelijke drempel ervaart wil ik het graag besparen. Geen
probleem! Maar iemand een studie wiskunde besparen en hem toch als
wiskundeleraar voor de klas zetten, dat vind ik zorgelijk en dat gebeurt
op grote schaal.
Een paar jaar terug werd een kwart van alle lessen onbevoegd gegeven.
Vermoedelijk zijn dat er inmiddels nog meer. Er staan geen hele hordes
goeie wiskundigen en economen te trappelen om het onderwijs in te gaan.
Voor een groot deel bestaat de groep on(volledig) bevoegden uit mensen
die wel degelijk te weinig vakinhoudelijke kennis bezitten. Of niet het
benodigde denkniveau. Als VWO-ers in de bovenbouw les krijgen van
mensen die zelf geen VWO hebben gedaan, laat staan universiteit, dan
levert dat niet alleen problemen op voor de lesinhoud en de didactiek,
maar ook voor dingen als begeleiding bij studiekeuze. Hup, als
de wiedeweerga naar de universiteit met die mensen, zoals LIA
bepleit. Eisen we dat niet, dan vind ik wel degelijk dat we onze
leerlingen tekort doen.
Dat LIA actie onderneemt om hier wat aan te doen kan ik alleen maar
toejuichen. Een bond met daadkracht! Dat hebben we lang niet gezien in
het onderwijs. Het is nog even wennen, maar it feels good ;-)
Marieke | 02-11-2009 19:21:16
Nou, Marieke, dan zijn we het volgens mij toch eens. Het probleem is
echter dat LIA de groep die jij de lerarenopleiding wilt besparen niet
ontziet. Iedereen die onbevoegd is, moet deze bevoegdheid halen. Je bent
het in dat opzicht dus niet met LIA eens.
En dat voorbeeld van de wiskundedocent die geen wiskunde heeft
gestudeerd, daar zal iedereen het toch wel mee eens zijn? Maar als het
goed is dan kun je zonder wiskunde te hebben gestudeerd ook niet voor de
klas aantonen dat je dit vak beheerst.
M. Post | 02-11-2009 19:35:58
Kern van het probleem is dat de overheid weigert een academische docent
evenveel te betalen als een drs. die elders bij de overheid werkt.
Vandaar dat ze die eis ook niet hard willen stellen.
Sietse | 02-11-2009 19:52:31
@ M. Post: lees voor de visie van LIA op de rol van Lerarenopleiding en
alternatieven in het verkrijgen van een bevoegdheid, de bijdrage van
David van 18:40 op 'Met de billen bloot'
David | 02-11-2009 20:10:41
Gelukkig ontziet LIA die groep wel: "LIA streeft veel liever
geindividualiseerde bevoegdheidstrajecten na
waarin bijv. inspecteurs, lerarenopleiders en ervaren collega's van
andere scholen, een onbevoegde leraar evalueren. Als blijkt dat iemand
aan alle eisen voldoet, dan ontvangt hij/zij direct een bevoegdheid."
Het gaat niet om jaloezie op mensen die een portfoliootje minder hoeven
te vullen. Het gaat om bezorgdheid over het feit dat zoveel mensen met
een studie die alleen de voor de onderbouw benodigde vakinhoud bevat
lesgeven aan de bovenbouw. Of dat aan collega's Frans gevraagd wordt
ook wat Latijn te geven, "want dat is ook een Romaanse taal en je
hebt op de middelbare school toch ooit wel wat Latijn gehad?"
Ik sta volledig achter het pleidooi om van deze mensen, die inderdaad
vaak hartstikke enthousiast zijn (net zoals veel bevoegden dat ook zijn)
te verwachten dat ze zich d.m.v. scholing van de juiste vakkennis
voorzien en om dat voor hen mogelijk te maken. Volgens mij is dat wat
LIA bepleit en niet het verketteren van iedereen die nog niet alle
papiertjes heeft. Als die indruk is ontstaan (door al te korte
berichtgeving in de media misschien?) is dat erg jammer.
Marieke | 02-11-2009 20:12:14
Nou, al die nuances die jij maakt, lees ik nergens op de LIA site. Het
klinkt allemaal erg dwingend en fundamentalistisch.
M. Post | 02-11-2009 20:18:04
bedankt collega's die bevoegd zijn en lid van LIA,
Ik, nog onbevoegd, ben dus minder in staat om "mijn" leerlingen te
motiveren en kennis bij te brengen. Ga eerst eens kijken wat de
kwaliteiten van de lessen zijn en de toetsen, opdrachten en omgang met
de leerlingen. (klassen van 20 tot 30 leerlingen).
Hoe je het ook wendt of keert, door de ongenuanceerde berichtgeving
krijgen wij een stempel op gedrukt. Als het LIA bevoegde docenten voor
de klas wil hebben ga dan eerst eens keihard knokken voor die
onbevoegde, maar tot op het bot gemotiveerde docent om in de gelegenheid
gesteld te worden om dat papiertje te halen, mijn 29 lessen,
vergaderingen en mentorschap, ook nog ja zal wel een gruwel in jullie
ogen zijn, slokken al mijn tijd op. Maar je moest eens weten met hoeveel
liefde, inzet ik elke dag naar school ga.
Ik voel me gepakt en bedankt
Tonny Haanappel, docent maatschappijleer 1 & 2
Tonny Haanappel | 02-11-2009 21:46:42
Bevoegdheid status verlenen is een juridische manipulatiemogelijkheid
voor politieke machtsvoering doeleinden, via
instituties(lerarenopleidingen).
Wat zich vooral kenmerkt door beslissingen gebaseerd op praten over
praktijken, maar niet met. Bekwaamheid zegt iets over daadwerkelijke
effectiviteit van handelen in een specifieke praktijk, wat zich kenmerkt
door mogelijkheden voor evaluatie die de daadwerkelijke ontwikkeling van
het kind betreft naar een concreet geformuleerd didactisch en/of
pedagogisch doel toe. Wordt een dergelijk doel door het handelen van een
leerkracht bereikt, dan is deze een effectieve en daarmee ten aanzien
van dat leerdoel bekwame leerkracht. Los van enige officieel
'narcistische' statusverlening c.q. bevoegdheid, certificaat, diploma,
titel en wat dies meer zij.
Het zijn dus de ontwikkelingsdoelen die via bekwaam handelen effectief
bereikt worden door een leerkracht, die daadwerkelijk aantonen hoe
bekwaam een leerkracht is en nooit een statusverlening waarna dit
aantonen achterwege kan blijven.
Hierom lijkt het mij belangrijk de bevoegdheidstatus kwetsbaarder te
maken via jaarlijkse bekwaamheids evaluatie, zodanig dat de ontwikkeling
van het kind zoals hierboven bedoelt, als formatief en summatief
evaluatieuitgangspunt wordt genomen. Hiervoor zijn geen
lerareninstituten nodig met opleiders die ver afstaan van een specifieke
praktijk en daarover praten, maar effectieve fulltime aanwezige
praktijkbegeleiders/levende voorbeelden/coaches-on-the-job die werken in
en aldus praten en beslissen met de praktijk in(de school als lerende
organisatie) plaats van over.(zie het volgende bericht voor vervolg van
dit)
Acenes | 02-11-2009 21:50:37
(vervolg deel 1)
In hun evaluatie kunnen ze enkel de ontwikkelingsdoelen en de mate
waarin deze bereikt zijn als beslissingscriterium gebruiken. Als het
ontwikkelingsdoel voor en van het kind bereikt is op een door het kind
ervaren emphatisch-effectieve manier, kan de discussie over
pedagogisch-didactisch paradigma(’s) en andere verintellectualisering
van menselijke ontwikkeling, verwezen worden naar praten over de
praktijk, wat niet essentieel is voor effectief en bekwaam handelen in
de praktijk van de te evalueren leerkracht.
Bevoegde leerkrachten die deze bekwaamheid niet of te weinig hebben,
wordt de bevoegdheid ontnomen, totdat ze, hetzij een bij handelen
passende praktijk hebben gevonden, of zich de competenties weten te
verwerven om wel in die praktijken waarin zij er niet in slagen het kind
naar zijn ontwikkelingsdoelen. Of wellicht beter, enkel jaarlijkse
brevetten van bekwaamheid kunnen worden afgegeven, op basis van de mate
van daadwerkelijk behaalde ontwikkelingsdoelen in de specifieke praktijk
door het handelen van de leerkracht bij kinderen, en bevoegdheden enkel
als bewijs van het afgesloten hebben van een opleiding die praat over de
lerarenpraktijken zonder dat dit zondermeer een bewijs is voor bekwaam
handelen in specifieke praktijken.
Scholen met leerkrachten met bekwaamheidbrevetten kunnen dan geëvalueerd
worden ten opzichte van scholen die bevoegdheidsstatussen als bepalend
voor bekwaamheid bij het handelen van leerkrachten voeren. Welke zal
daadwerkelijk effectiever blijken in het belang van de
ontwikkelingsdoelen van het kind?
Acenes | 02-11-2009 21:51:22
(vervolg deel 1)
In hun evaluatie kunnen ze enkel de ontwikkelingsdoelen en de mate
waarin deze bereikt zijn als beslissingscriterium gebruiken. Als het
ontwikkelingsdoel voor en van het kind bereikt is op een door het kind
ervaren emphatisch-effectieve manier, kan de discussie over
pedagogisch-didactisch paradigma(’s) en andere verintellectualisering
van menselijke ontwikkeling, verwezen worden naar praten over de
praktijk, wat niet essentieel is voor effectief en bekwaam handelen in
de praktijk van de te evalueren leerkracht.
Bevoegde leerkrachten die deze bekwaamheid niet of te weinig hebben,
wordt de bevoegdheid ontnomen, totdat ze, hetzij een bij handelen
passende praktijk hebben gevonden, of zich de competenties weten te
verwerven om wel in die praktijken waarin zij er niet in slagen het kind
naar zijn ontwikkelingsdoelen. Of wellicht beter, enkel jaarlijkse
brevetten van bekwaamheid kunnen worden afgegeven, op basis van de mate
van daadwerkelijk behaalde ontwikkelingsdoelen in de specifieke praktijk
door het handelen van de leerkracht bij kinderen, en bevoegdheden enkel
als bewijs van het afgesloten hebben van een opleiding die praat over de
lerarenpraktijken zonder dat dit zondermeer een bewijs is voor bekwaam
handelen in specifieke praktijken.
Scholen met leerkrachten met bekwaamheidbrevetten kunnen dan geëvalueerd
worden ten opzichte van scholen die bevoegdheidsstatussen als bepalend
voor bekwaamheid bij het handelen van leerkrachten voeren. Welke zal
daadwerkelijk effectiever blijken in het belang van de
ontwikkelingsdoelen van het kind?
Acenes | 02-11-2009 21:55:16
Tonny, de LIA komt juist wel voor je op. De LIA heeft al sinds zijn
oprichting als strijdpunt dat leraren niet meer dan 20 lesuren voor de
klas zouden moeten staan!
Juist dan kunnen docenten, bevoegd of onbevoegd, werken aan beter
onderwijs, nieuwe ontwikkelingen volgen en vernieuwingen invoeren of
eindelijk eens tijd hebben om hun opleiding af te ronden.
Gentle Giant | 02-11-2009 21:58:36
L.S.,
Al jaren pleit ik voor een regeling waarbij academici met
gewetensbezwaren tegen de weerzinwekkende onbenulligheid van de
postdoctorale lerarenopleiding ter vervanging van allerlei
kringgesprekken, reflectieverslagen en portfoliogeknutsel desnoods een
andere zinloze bezigheid mogen verrichten om aan hun bevoegdheid te
komen. Tot nog toe zonder resultaat. Jammer.
Zoals iedereen weet stijgt in de beroepsbevolking jaarlijks het
percentage universitair geschoolden, terwijl onder leraren in het
voortgezet onderwijs het percentage leraren met een universitair diploma
jaar na jaar afneemt. Naar mijn mening zijn de universitaire
lerarenopleidingen deels debet aan deze ontwikkeling.
Zou het niet verstandig zijn het opleiden van jonge docenten voortaan op
de scholen zelf te laten plaatsvinden? In tijden waarin het met het
onderwijs nog niet zo dramatische gesteld was als nu, kon een
onderwijsbevoegdheid worden behaald door middel van een paar weken
'hospiteren'. Daarnaast kon in het verleden door rectoren een zgn.
'bekwaamheidsverklaring' worden afgegeven, waarmee bij bewezen
geschiktheid kon worden vastgesteld dat de persoon in kwestie over de
vereiste 'competenties' beschikte (al bestond dat woord toen nog niet).
Wordt het niet eens tijd een dergelijke regeling (waarbij mogelijk ook
de inspectie van onderwijs een rol kan vervullen) opnieuw in te voeren?
Naar mijn idee kunnen op die manier veel docenten voor het onderwijs
worden behouden of gewonnen die er in hun wildste dromen niet over
zouden piekeren een opleiding te volgen die tijd en geld kost en
bovendien door velen als betuttelend en zinloos wordt ervaren.
L. van den Heuvel | 02-11-2009 22:09:36
Meneer Van den Heuvel, u spreek ware woorden.
M. Post | 02-11-2009 22:18:36
Mijnheer van den Heuvel,
heeft u op deze site ons artikel over lerarenopleidingen al gelezen??
teja | 02-11-2009 22:34:24
Stel dat de gewenste openheid over bevoegdheid er komt, wat verwacht LIA
dan als volgende stap?
Wat kan ouders of schoolleiding het nou schelen of het papiertje er wel
of niet is?
Alles draait om oudertevredenheid. Als die er is, ongeacht hoe, waarom
zou men dan beleid gaan veranderen?
Laat me een suggestie doen. Laat scholen op de kwaliteitskaart vermelden
hoe groot het PERSONEELSVERLOOP is per jaar. Dat is pas een goede
indikator van kwaliteit.
Een verloop van 20 - 30 % per jaar is niet uitzonderlijk voor een
slechte school.
Sietse | 02-11-2009 22:40:04
Wel een bevoegde oppas voor kinderen thuis.
Geen bevoegde leerkracht voor kinderen op
school.
Wat een rare wetten!!
vopac | 03-11-2009 09:58:39
VOORAF:
Er zijn individuele ervaringen en oordelen.
En er zijn algemene (feitelijke) ervaringen en oordelen.
Beiden verdienen respect.
INDIVIDUEEL:
Mijn eigen individuele ervaring en oordeel:
In 1989 deed ik zelf de universitaire lerarenopleiding, die een
combinatie is van:
a) werken op school, in de klas, in onder- en bovenbouw (2-4 dagen per
week);
b) naar het instituut voor colleges (1 dag per week).
Ik heb in dat jaar ontzettend veel geleerd, zowel voor de klas als
tijdens de colleges. Ik heb zowel op school als op het instituut te
maken gehad met gedreven, verstandige en ervaren mensen, die me veel
verschillende kanten van het leraarschap hebben laten zien. Dat
post-doctorale jaar was een verademing, vergeleken met de universitaire
vakstudie daarvoor, waar universitair docenten eerder dédain dan
belangstelling voor het onderwijs toonden.
Van 1989 tot 2004 heb ik op vijf scholen voor havo en vwo gewerkt in
Amsterdam. De een gemakkelijk, de ander moeilijk. Ik heb in die praktijk
nog veel meer geleerd, maar ben erg blij met de goede start die de
lerarenopleiding me geboden heeft.
ALGEMEEN
Het is *bon ton* om af te geven op lerarenopleidingen. Geen wonder, de
hbo-lerarenopleidingen staan al sinds jaar en dag als zwak te boek, met
een scheve balans tussen (weinig) vakkennis en (veel)
algemeen-onderwijskundig, pedagogisch en nogal modieus geneuzel.
Daarbij lijken leraren, die uit de aard van hun beroep steeds de
autoriteit moeten spelen, weinig bereid om andere autoriteiten te
accepteren. Laat staan lerarenopleidingen.
Het idee alleen al.
Feit: de universitaire lerarenopleidingen worden objectief een stuk
beter beoordeeld dan de hbo-lerarenopleidingen. De laatste externe
beoordeling van universitaire lerarenopleidingen (door *vakdocenten* uit
diverse wetenschapsgebieden, door vertegenwoordigers van het
beroepenveld en door studenten) laten zien dat geen enkele opleiding per
saldo tekortschiet: alle opleidingen scoren voldoende tot goed.
Dat is een feit.
Michel Couzijn | 03-11-2009 13:05:08
(vervolg:)
Dat is niet zo gek, want universitaire lerarenopleidingen zijn een
samenwerkingsverband tussen scholen en de universiteit. Ze leveren dus
zowel de praktijkervaring als de meer algemene, waar mogelijk
wetenschappelijk onderbouwde visie op onderwijs.
INDIVIDUEEL:
Van 1996 tot 2004 heb ik naast het lesgeven op Amsterdamse vo-scholen
(van wit tot zwart) ook gewerkt als lerarenopleider aan de universiteit.
Ik heb er gewerkt met een team van gedreven, in de vo-praktijk ervaren,
no-nonsense collega's, die het er om te doen is de studenten zo goed
mogelijk op de praktijk voor te bereiden. Die kritiek hebben op
portfolio's en andere aspecten van het competentiegericht leren, maar
die de student er binnen die context ook het beste van laten maken en
hindernissen in het leren subiet verwijderen.
Mijn op deze ervaringen gebaseerde overtuiging is daarom dat je als
beginnend docent - in ieder geval op míjn universitaire lerarenopleiding
- *ontzettend veel* kunt leren als je wilt, *voldoende* moet leren voor
een diploma, en alleen te weinig leert indien je als student in gebreke
blijft.
ALGEMEEN
De meeste studenten bij ons zijn per saldo tevreden over hun opleiding.
Meningen zoals hier geventileerd door Van den Heuvel zijn bij ons
uitzonderingen. Daarmee doe ik niks af aan de ervaringen van Van de
Heuvel; ze zijn alleen niet zomaar generaliseerbaar. Ook dat is een
feit.
Het beroep van leraar heeft, zoals andere verantwoordelijke beroepen,
belang bij een goede en degelijke start. Je krijgt als full-time leraar
immers onmiddellijk de beschikking over pakweg 300 leerlingen, over wier
toekomst je in inhoudelijke zin (leerstof) en praktische zin
(schoolcarrière) beschikt.
Ik begrijp daarom werkelijk niet dat sommigen op het standpunt staan dat
mensen het leraarschap 'wel even kunnen oppikken' en dat het hun 'komt
aangewaaid' omdat ze 'het in zich hebben'. Een totale miskenning van
alle kennis, ook ervaringskennis, die we over 'goed leraarschap' hebben
opgebouwd.
Michel Couzijn | 03-11-2009 13:19:27
Let wel: de laatste alinea houdt geen miskenning in van on(der)bevoegde
docenten die werkelijk getalenteerd zijn. Natuurlijk zijn onder de
on(der)bevoegden meer en minder getalenteerden. Er zijn er die, mede
gezien hun vooropleiding en ervaring, in no-time een bevoegdheid zouden
kunnen verwerven; en er zijn er die het beroep oneigenlijk uitoefenen,
omdat hun kennis en (vooral bij nieuwkomers) docentkwaliteiten
tekortschieten.
Leerlingen hebben een heel duidelijk belang bij goede docenten. Ze
moeten daar op kunnen rekenen. Dat houdt hoe dan ook in dat de docent
die hun wordt voorgeschoteld in het oog van bekwame beoordelaars aan
bepaalde eisen heeft voldaan. Dat zijn: startbekwaamheden. Eisen die
garanderen dat iemand voldoende vakkennis heeft en voldoende
docentkwaliteiten om zelfstandig op groepen leerlingen te worden
losgelaten.
Mijn punt is dat zowel de beroepsgroep als individuele leden daarvan
belang hebben bij een duidelijk en algemeen geldend criterium voor wie
wel, en wie niet tot die beroepsgroep behoort.
Als beroepsgroep kun je niet aan kwaliteit werken (of problemen daarmee
oplossen) als je niet wenst te definiëren wat kwaliteit is. Als je alles
op z'n beloop laat.
Ik zie in de bevoegdheid dat criterium voor bekwaamheid. Bij de
beslissing of iemand eerstegraads bevoegd moet worden, zijn diverse
partijen betrokken. Ten eerste de school, bij wie de student ruim een
jaar lang in de praktijk in de leer is geweest. Ten tweede de
universitaire faculteiten, die er voor instaan dat de docent de
benodigde vakinhoudelijke kennis bezit. Ten derde de universitaire
lerarenopleiding, die garandeert dat de docent voldoende geschoold is in
didactische en onderwijskundige tradities, keuzes en problemen.
Samenvattend: als docent uit de praktijk en als academicus ervaar ik de
universitaire lerarenopleiding als nuttig en zinvol. Veel hangt af van
je eigen inzet (wat nadelig is voor mensen met een grote bijbaan). Maar
de opleiding wordt goed gewaardeerd.
Michel Couzijn | 03-11-2009 13:36:30
Onze samenleving dreigt de weg volledig kwijt te raken.
Niets deugt en overal heeft men een mening over.
Of het nu politiek ,rechtspraak of medische missers betreft alles weet
mens modaal beter.
Wanneer aankomend leraren aan een lerarenopleiding al roepen "ik leer
allemaal onzin" .Wat verwachten die dan van hun toekomstige leerlingen ?
Alle leerlingen vragen zich wel eens af waarom ze iets zonodig moeten
weten,het is een trend om hier in mee te gaan en zie de resultaten
achteruithollen.
Een leerling loodgieter die beweert onzin op school te leren en geen
wiskunde of elektrotechniek denkt nodig te hebben, maar in de praktijk
prima functioneerd zal bepaalde klusjes wel uit zijn hoofd laten.
Niet onredelijk wanneer een klant of werkgever dat van te voren weet
middels een certificering.
Johan van Leeuwen | 03-11-2009 14:01:03
In reactie op Michel Couzijn: al jaren schermen universitaire
lerarenopleidingen met geweldige waarderingscijfers. Het lijkt me
verstandig ons te bedenken dat deze cijfers (naar we mogen hopen) zijn
gebaseerd op het oordeel van de halve man en de paardekop onder de
afgestudeerde academici die bereid zijn deze opleiding te volgen (laat
ik eens gokken: één procent). Het oordeel van de 99 procent dat deze
opleiding links laat liggen is in de cijfers natuurlijk niet
verdisconteerd. En om dat laatste gaat het nu juist.
In reactie op Johan van Leeuwen: een loodgieter in spe die op school
niets leert over zijn vak maar wel wordt geacht allerlei oostblokachtige
paperassen in te vullen en in mapjes te doen, de godganse dag met zijn
mede-loodgieters in spe kringgesprekken moet voeren en
reflectieverslagen moet schrijven mag van mij gerust zeggen dat het
weinig relevant (en eigenlijk dus gewoon onzin) is wat hij leert op
school.
L. van den Heuvel | 03-11-2009 16:45:00
L. van den Heuvel: ik volsta met één keer te reageren op uw beide
laatste berichten :-)
De algemeen positieve waardering voor de universitaire
lerarenopleidingen is niet gebaseerd op anderhalve man plus paardenkop,
maar op:
* halfjaarlijkse evaluaties onder de studenten die zij opleiden en die
dus uit ervaring met deze opleiding kunnen spreken; aan mijn instituut
zijn dat er dit jaar zo'n 300; sinds onze oprichting hebben we enkele
duizenden eerstegraders opgeleid;
* externe beoordelingen door universitair docenten uit diverse
wetenschapsgebieden, door vertegenwoordigers van het beroepenveld
(docenten, schoolleiders) en door studenten.
Bovendien vermeld ik dat onze praktijkgerichtheid er mede uit bestaat
dat de opleiding een *gemeenschappelijke* verantwoordelijkheid is van
scholen en instituut. Dat is geen loze belofte, maar praktijk: docenten
op de vaste stagescholen zijn ofwel als mede-opleider in dienst van het
instituut, ofwel ze dragen een (door de school te bezoldigen)
hoofdverantwoordelijkheid voor begeleiding en beoordeling van het
belangrijkste studieonderdeel: de stage. Ook de rest van het curriculum
wordt steeds in overleg met de stagescholen op- en bijgesteld. E.e.a.
heeft tot gevolg dat de schoolpraktijk een flinke vinger in de pap heeft
van de eerstegraads lerarenopleiding.
Ik ben blij dat de feiten i.h.a. andere taal spreken dan de indruk die u
van uw eigen universitaire lerarenopleiding heeft gekregen.
En eigenlijk zou dat ook u moeten verheugen.
Michel Couzijn | 03-11-2009 17:44:41
L.S.,
Veel dank aan de heer Couzijn voor zijn oprechte verdediging van de
universitaire lerarenopleidingen.
Mijn zorg betreft echter vooral de onnodige belemmering die deze
opleidingen nu vormen tussen afgestudeerde academici en het onderwijs.
Zou het niet een idee zijn een voorbeeld te nemen aan, onder veel meer,
de advocatuur of de rechtspraak? Zoals in zoveel beroepskringen worden
afgestudeerde academici in degelijke professies tegen een voltijds
salaris aangenomen; verdere opleidingen komen volledig voor rekening van
de werkgever. In het onderwijs is dat wel anders. Op de meeste scholen
(zoals de mijne) wordt van jonge leraren nog steeds verwacht dat zij hun
opleiding doorlopen in hun eigen tijd en op eigen kosten. Ik vind dat
van weinig visie getuigen.
Wat trouwens wel grappig is: een uitstekend functionerende collega, met
alle relevante universitaire diploma's maar om principiele redenen
zonder ilo-bevoegdheid, leidt nu namens dezelfde ilo (waar men gelukkig
niets in de gaten heeft) een jonge collega op. En ja, inderdaad: hij
doet dat uitstekend.
Sic transit gloria mundi...
L. van den Heuvel | 03-11-2009 19:16:20
L. van den Heuvel: Now we're talking. Wij vinden elkaar direct op het
belangrijkste punt uit uw laatste bericht: scholen zouden veel meer
moeten doen - en over moeten hebben - om te investeren in nieuwe,
hooggeschoolde leraren.
Wat daarbij niet helpt, is dat scholen decennialang in een zeer luxe
positie geleefd hebben. Ofwel ze hoefden niks te doen omdat er een
lerarenoverschot was en op elke vacature tientallen brieven
binnenkwamen. Ofwel ze hoefden niks te doen omdat stilzwijgend of hardop
werd toegestaan dat ze wie dan ook aanstelden voor welk vak dan ook,
zonder de noodzaak om naar diploma's te vragen.
In beide gevallen delft de leraar die gewoon aan de vereiste
kwalificaties wil voldoen, het onderspit. Hij kan inderdaad de vak- en
beroepsopleiding voor eigen kosten en in eigen tijd halen.
Zelfs in deze tijd van lerarentekorten zijn er talloze scholen die
uitermate zuinig uit de hoek komen met studietijd (bijvoorbeeld 1,0 fte
in dienst, 0,75 fte lesgeven) of met een bijdrage in de studiekosten
(collegegeld is wel het minste). En dan te bedenken dat schoolbesturen
als onderdeel van de lumpsum een behoorlijk aandeel scholingsgelden voor leraren ontvangen! Dat ze lang niet allemaal uitgeven aan waar het voor
bedoeld is, zoals opleiding en bijscholing van nieuwkomers. In plaats
daarvan verhuist dat geld naar plekken waar... nou ja, dat hoef ik niet
toe te lichten.
In die situatie kan alleen verandering komen door aantoonbare kwaliteit
in en voor de klas te eisen. Zolang scholen geen noodzaak zien om hun
leraren naar behoren te scholen, doen ze dat niet, en staan leraren er
alleen voor. Ik hoop dan ook dat men wil begrijpen dat de
bevoegdheidseis alleen maar in het voordeel kan werken van onbevoegden
die serieus aan hun beroepskwaliteit én hun kwalificaties willen werken.
Ook rechtspositioneel kan dat voordelen bieden.
Tot slot: het ILO reikt natuurlijk geen ILO-bevoegdheid uit, maar gewoon
de landelijk (en internationaal) erkende eerstegraads bevoegdheid.
Michel Couzijn | 03-11-2009 21:21:06
Kan aantoonbare kwaliteit ook zijn: een na zorgvuldige beoordeling door
o.a. de onderwijsinspectie afgegeven verklaring van bekwaamheid voor
afgestudeerden die zich de zogeheten 'competenties' elders dan op de
universitaire lerarenopleiding hebben eigen gemaakt?
Elders op dit forum werd al eens gerept van de spreekwoordelijke en
sterk naar anarchisme neigende eigenwijsheid van veel docenten. Naar
mijn mening niet geheel ten onrechte.
Natuurlijk: samenwerking tussen en solidariteit onder collega's is in
het onderwijs zeer belangrijk. Maar: zelfs lang geleden al, als
leerling, ben ik ervan overtuigd geraakt dat goede (en daadwerkelijk
inspirerende) docenten vrijwel altijd zeer eigengereide, vaak nogal
buitenissige, meestal buitengewoon lastige en soms zelfs (voor
sommigen) ronduit onaangename (maar toch originele) mensen zijn.
Niet zelden zijn deze docenten zo lastig omdat hun vak hen werkelijk aan
het hart gaat. En dat moet het ook gaan, want anders kunnen zij ook geen
anderen inspireren. Zeg zou zelf: hoe kan iemand zonder uitgesproken
ideeën ooit een ander op een idee brengen?
Naar mijn idee kunnen we er niet vanuit gaan dat dit type docent bij de
universitaire lerarenopleidingen met een 'lesplan' onder de arm van de
lopende band komt rollen, keurig in bezit van 'de zeven competenties',
zoals, bijvoorbeeld, het bijhouden van een agenda en de ontspannen
omgang met collega's ('altijd even een gezellig praatje maken').
Zelf heb ik eerlijk gezegd geen idee of ik over competenties beschik. Ik
hoop het eerlijk gezegd niet. Laatst, bijvoorbeeld, noemde de
secretaris-generaal van het ministerie van onderwijs mij
'onderwijsprofessional'. Ik heb haar onmiddellijk duidelijk gemaakt dat
hier van een misverstand sprake moet zijn. Verbazing alom, natuurlijk.
Maar ik meen het: daadwerkelijke kwaliteit van onderwijs heeft met
competenties niets te maken. Wel met authenticiteit, echte
belangstelling voor leerlingen en onvervalste liefde voor het te geven
vak.
L. van den Heuvel | 03-11-2009 23:04:42
Een 'verklaring van bekwaamheid' heet een diploma. Ergo: een
bevoegdheid.
De Onderwijsinspectie heeft geen expertise om de kennis en kunde van
individuele leraren vast te stellen. Zij kan dus niet de door jou
genoemde 'zorgvuldige beoordeling' geven. Daarvoor zijn er
(universiteiten en) lerarenopleidingen, die samen met leraren uit de
schoolpraktijk iemands bekwaamheid toetsen en besluiten over uitreiking
van een bevoegdheid. Aan zowel reguliere studenten als zij-instromers.
Er zijn al een tijd goede manieren voorhanden waarmee zij-instromers die
onbevoegd lesgeven hun eerder verworven kennis en andere bekwaamheden
('competenties', zo je wilt) kunnen laten vaststellen, zodat ze sneller
hun bevoegdheid halen. Wie op een andere dan de geijkte manier
(universitaire master/doctoraal plus lerarenopleiding) aan de
beroepseisen voldoet, en dat kan aantonen, haalt op die manier snel zijn
bevoegdheid. Daarbij wordt m.i. niet gepietlut.
Maar het is ook niet zo dat in tijden van lerarentekort de beroepseisen
worden verlaagd. Waarom zouden we? Lesgeven wordt niet gemakkelijker
door een tekort, docenten behoeven anno 2009 niet minder vakkennis in
1989, en de leerlingen hoeven niet minder aandacht, integendeel. Het zou
ook niet eerlijk zijn tegenover reguliere docenten als zij-instromers
gemakkelijker aan het diploma komen, omdat zij toevallig als
noodoplossing worden ingezet.
Ik deel je beeld over die eigengereidheid van docenten, en zie er op
zich niet zo'n nadeel in. Om als beroep dag in, dag uit met autoriteit
en compassie leiding te geven aan hokken vol pubers, (en om te gaan met
een schoolleiding) is een mate van eigendunk nuttig. Maar het is jammer
als die leidt tot oncoöperativiteit met collega's, waar samenwerking
juist in het belang van de eigen beroepsgroep is (en uiteindelijk in het
eigen belang).
Overigens geef je met de 'lopende band', de 'agenda invullen' etc. een
rare karikatuur van de opleiding. Vakinhoud, goed leren lesgeven én
authenticiteit staan voorop.
Michel Couzijn | 04-11-2009 06:20:33
Liberaliseren maar dat onderwijs; wat maakt het nog uit? Gaat allemaal
goed komen wanneer ik de reacties van de pro-onbevoegden lees.
Ik ben er indertijd o.m. uitgestapt omdat die onbevoegden mijn hele vak
naar de verdoemenis hielpen. Maar wat een fraaie resultaten lieten ze
zien tijdens rapportvergaderingen! En wat konden ze toch goed met de
leerlingen overweg! Dát zijn nl. de criteria waarop directies (en
leerlingen en hun ouders) ze beoordelen. De rest zal ze worst wezen.
Toelatingsexamens zijn er niet in het onderwijs. 'U spreekt de Duitse
taal? Welnu, wij zoeken iemand die in de onder- en bovenbouw havo wat
lessen Duits gaat geven.'
'Bent u altijd al dol op sport geweest? Maar te luit of te dom om een
lerarenopleiding te volgen? Geen punt, in het onderwijs bent u nl. van
harte welkom.'
Vanzelfsprekend zijn er ook talloze bevoegden die er eveneens een potje
van maken. Die zijn in vaste dienst, dus kun je ze ter verantwoording
roepen. Onbevoegden niet. Ik heb wel meegemaakt dat ze zich na kritiek
nog dezelfde dag uit de voeten maakten (om nooit meer terug te keren) en
wij als team het nakijken hadden.
Ik denk dat 4 november, gesteld dat alle scholen de juiste cijfers
aanleveren, een onthullende dag zal worden voor de staat van ons
onderwijs.
Het is echter van de zotte dat dit nodig is.
Rob | 04-11-2009 08:22:32
LIA stelt dit terecht aan de kaak, en ook op een genuanceerde manier.
Zoals het hoort, in mijn ogen. Het kan niet zo zijn dat grote aantallen
onbevoegden als een normale situatie ervaren wordt. Dat doet afbreuk aan
het vak, aan de leerlingen en aan het beroep leraar. Vertaal dat eens
naar andere beroepen: Wil je leren vliegen met een onbevoegde piloot in
de cockpit? Wil je geholpen worden door een onbevoegde anestheist? Door
een onbevoegde chirurg? En voor onze kinderen vinden we een onbevoegd
iemand niet zo'n groot probleem? Nee, dat kan zo niet langer. De nu
onbevoegd lesgevenden verwijt ik niet dat ze lesgeven. Ik zou ze pas
iets gaan verwijten als ze zelf vinden dat een bevoegdheid halen niet
nodig is. Datzelfde geldt voor schoolbesturen die in deze tijden nogal
eens iemand moeten aannemen die niet de juiste papieren heeft. OK, maar
dan ook diegene helpen, begeleiden en er aan houden dat hij of zij die
bevoegdheid haart!
Paul | 04-11-2009 09:54:42
Ik denk dat het wel verstandig is aan te nemen dat het werkelijk aantal
onbevoegd gegeven lessen groter is dan de aantallen die de scholen
zullen opgeven. Als de bevoegde mevr. A bijvoorbeeld wel aan het
schooljaar is begonnen maar vervolgens langere tijd overspannen thuis
zit, en wordt vervangen door een collega van een ander vak, of door een
stagiaire, staat officieel op de lessentabel dat de klas les heeft van
mevr. A.
Marieke | 04-11-2009 10:01:59
Inmiddels is de site in de lucht. Hij is erg traag trouwens, misschien zitten er veel mensen tegelijkertijd op.
Degenen die vreesden voor aantasting van hun privacy kan ik geruststellen: de gegevens staan niet gegroepeerd per vak, maar per vakgebied (talen, exacte vakken, beeldende vakken) en daar staan dan alleen maar percentages.
Marieke | 04-11-2009 10:36:17
Iedereen die maar blijft beweren dat een onbevoegde leraar hetzelfde is als een chirurg zonder diploma is wel erg hardnekkig bezig. Dat klopt dus niet! Iemand die economie gestudeerd heeft kan prima lesgeven als dat in hem zit. Daar heeft hij geen lerarenopleiding voor nodig. Houd dus eens op met die onzinnige vergelijking. Een chirurg zonder diploma staat gelijk aan een economiedocent die geen economie gestudeerd heeft. Zo moeilijk is dat toch niet!
Christel | 04-11-2009 11:34:15
NU ZONDER TIKFOUTEN
'Iemand die economie gestudeerd heeft kan prima lesgeven als dat in hem zit. Daar heeft hij geen lerarenopleiding voor nodig.'
Hup, overboord met die lerarenopleiding! Meten doen we niks meer, als 't lesgeven maar in je zit! Als gevolg van dezelfde kortzichtige opvattingen, zijn er ook al jaren horden docenten aan de gang in een vakgebied waarvoor ze niet zijn opgeleid. Maar met aanrommelen en een hoop voorgebakken lesmateriaal kun je een eind komen.Als 't lesgeven in je zit is er immers geen vuiltje aan delucht.
'Een chirurg zonder diploma staat gelijk aan een economiedocent die geen economie gestudeerd heeft.'
Je zou bijna gaan denken dat een dergelijk simplisme alleen z'n weerga nog in het onderwijs kent.
Henk | 04-11-2009 12:18:09
@ Christel: als er iemand hier 'hardnekkig' de realiteit ontkent dan bij jij het wel. "Als dat in hem zit', hoe bedenk je het!? Hou eens op met die "onzinnige" argumenten!
Franka | 04-11-2009 12:29:10
In de werkelijkheid is er een heel scala aan classificaties te verzinnen. Ik ga ze niet opsommen, hierboven ziet u de meeste al langskomen.
De vraag die we ons moeten stellen is dus niet zozeer: bevoegd ja en onbevoegd nee, maar nauwkeuriger:
bevoegd: altijd, of zijn er mitsen ? en onbevoegd: nooit, of zijn er tenzij's ?
en welke tussenvormen kunnen we onderscheiden, en welke uitzonderingen kunnen we dan maken, en aan welke nieuwe kwalificaties moet er dan voldaan worden ?
Zo onderschrijf ik de vakinhoudelijke kennis die ver boven de stof moet staan, maar is dat in de brugklas niet anders dan in 6vwo ?
Opnieuw (zie reactie in de discussie over de verkorte zomervakantie) mis ik de positie van de leerling. Zij kunnen het onderscheid bevoegd/onbevoegd nog veel minder maken dan de schrijvers hierboven op deze site. Onbevoegd is voor hen slecht, bevoegd staat gelijk aan goed. Dat is lekker makkelijk, en er zijn zielen die ook na hun middelbare schooltijd zo zwart-wit blijven denken.
Het bekendmaken van bevoegdheden leidt tot een mindere acceptatie van de (vaak beginnende) docent, zodat deze het extra moeilijk krijgt in de eerste jaren.
eco | 04-11-2009 12:42:27
Christel, een intelligent persoon die een berg medische boeken heeft doorgeworsteld en moeilijke tentamens daarover heeft afgelegd is toch niet vanzelf een goede arts?
Ja, vakkennis is onmisbaar voor een goede arts. Maar er is meer nodig om een dienstverlenend beroep uit te oefenen met veel begrip voor hoe mensen in elkaar zitten, met kennis & vaardigheden op het gebied van diagnostiek (c.q. didactiek) in de praktijk, met een hoge mate van autonomie en een grote verantwoordelijkheid, en bovendien met een flinke dosis zelfreflectie (al vind jij dat vast geen fijn woord).
Je lijkt te denken dat dat allemaal vanzelf in de onbevoegde leraren zit, anders stonden ze er niet (want dan had de schoolleiding ze wel weggestuurd). Of ze pikken het in de praktijk 'vanzelf' wel op, want op de opleiding leren ze toch niks, schrijf je.
Ik kan het noch met je optimisme t.a.v. onbevoegde leraren (en beoordelende schoolleiders) eens zijn, noch met je negativisme t.a.v. lerarenopleidingen. Verschil in ervaring, kennelijk.
Daar komt nog bij dat menig onbevoegde niet te vergelijken is met de afgestudeerde econoom die economielessen wil geven. Het gaat bijvoorbeeld ook om (al of niet) afgestudeerde biologen die wiskunde komen geven. Of om tweedegraders die in examenklassen hv komen lesgeven. Etcetera. Onder hen bevinden zich zeker ook getalenteerden en bekwamen, maar hun proportie is onbekend.
Leerlingen verdienen beter dan overgeleverd te zijn aan een docentencorps van steeds onbestemder kwaliteit.
Hannes Minkema | 04-11-2009 12:45:56
Eco, de vakbond LIA is niet op zijn achterhoofd gevallen. De inzet van onbevoegden is realiteit. Die realiteit kun je niet wegdenken of bestrijden, je kunt haar wel verbeteren.
Het LIA-antwoord is daarmee volgens mij: JA, MITS.
Dus JA, onbevoegden moeten voor de klas kunnen (alleen al om de klas niet naar huis te sturen). Sterker nog, ze zijn van harte welkom, MITS ze op de kortst haalbare termijn een bevoegdheid halen. Daartoe moet de school hen in staat stellen, zowel qua tijd als financieel. De tijd die onbevoegden voor de klas staan zonder aan hun bevoegdheid te werken, moet worden verkort.
Het is niet nodig om een 'scala aan classificaties te verzinnen'. Je bent arts of je bent het niet. Je mag een café drijven of je mag dat niet. Je bent beëdigd opsporingsambtenaar of je bent dat niet. Laten we geen rare uitweggetjes, omweggetjes of sluipweggetjes verzinnen om de bevoegdheidseisen te ontlopen. Het is al mooi zat dat er voor het VO twee graden zijn, en dat je met de laagste van de twee aan 90% van de klassen mag lesgeven. Wel de brugklas, niet 6-vwo. Het onderscheid waarom je vraagt, bestaat dus al.
Mijn ervaring van de afgelopen 20 jaar is dat leerlingen helemaal geen bezwaar hebben tegen leraren die in opleiding zijn. Integendeel, een groot deel van mijn studenten behoort tot de bij hun leerlingen meest geliefde leraren.
Merk ook op dat LIA niet bepleit dat onbevoegdheid op individueel niveau bekend wordt gemaakt. Het meest concrete gegeven dat LIA bepleit is dat de school bekend maakt dat er bijvoorbeeld in havo-4 '75% van de lessen gegeven wordt door bevoegde docenten'. Dat cijfer is dus niet herleidbaar tot meneer Pietersen. En als de school dat cijfer genant laag vindt, heeft zij des te meer reden om de vele heren Pietersen tijd en geld ter beschikking te stellen om de opleiding te voltooien.
Het lijkt mij een verbetering t.o.v. de huidige onder-de-pet-politiek.
Hannes Minkema | 04-11-2009 13:17:43
Slechts deels met de vorige schrijver eens.
Maar het gaat toch om aantallen onbevoegden en niet om met naam en toenaam iemand aan de schandpaal te nagelen.
Ooit ben ook ik als onbevoegd beginnend docent het onderwijs binnen gestroomd ,ik herinner me dit als tropenjaren.
Overdag les geven s'avonds naar de lerarenopleiding drie avonden per week plus de zaterdagmorgen vier jaar lang.
Gezien mijn vooropleiding en het niveau waar ik les op gaf stond ik redelijk boven de lesstof maar zo nu en dan wankelde ik toch.
Mijn Leerlingen wisten wel dat ik s'avonds studeerde en dus onbevoegd was ,ze kwamen erachter simpelweg omdat ze daar nieuwsgierig naar waren en ik het graag vertelde omdat ik me er niet voor schaamde.Ook nu nog 22 jaar later zijn ze benieuwd naar mijn status ,ze willen meestal niet weten of ik bevoegd ben maar wat mijn positie in het bedrijfsleven was.
Iemand met de juiste ambitie en vakinhoudelijke kennis is er mijns inziens bij gebaat wanneer schoolbesturen verplicht blijven/worden hem of haar de ruimte te gunnen een bevoegdheid te halen.
Zelf heb ik het ooit allemaal s'avonds en uit eigen middelen moeten doen.
Beweringen dat een bevoegdheid halen onzin is omdat de leraren opleidingen niet deugen kloppen niet en zijn bovendien beledigend.
johan van leeuwen | 04-11-2009 13:29:10
Ik vind dit geen open Forum, het is alleen het LIA standpunt, van een paar Universitaire Corpsballen.
Want waarom mijn eerder bericht niet geplaatst is, is mij een raadsel.
Door de actie van het LIA over onbevoegd lesgeven is bij mijn op school de LIA als uiterst Elitair en Wereldvreemd bestempeld.
Tevens komt het over dat de leraren het wel best vinden dat ze geen bevoegdheid hebben.
Nou dat is niet waar, maar medewerking van school krijg je haast niet.
Door deze actie stoot je leraren af.
En wat is nou 1e graads, die kunnen totaal geen orde houden bij VMBO klassen.
En zelfs VWO heb ik ze jankend de klas uit zien rennen.
Dus Brallers, een toontje lager.
Groeten uit Leusden
Henk Koelewijn
ritmeester | 04-11-2009 14:07:03
Zo die komt aan zeg! maar of de mensen die U als brallers bestempeld onder de indruk zijn betwijfel ik.
sterkte daar in Leusden
johan van leeuwen | 04-11-2009 14:22:30
Henk Koelewijn: Als je vorige bericht ook een paar beledigingen bevatte ('corpsballen', 'brallers'), dan begrijp ik wel dat een beschaafd forum het heeft geweigerd.
Aan onjuiste, generaliserende opinies heb ik evenmin behoefte ('het is hier alleen het LIA-standpunt' - zeker weinig gelezen hier?) ('1e graads kan totaal geen orde houden' - kom jij even mijn 5-gym lesgeven?) ('brallers!').
Tja, brallers. Wie bralt er hier eigenlijk? Degene die hier doodleuk beledigingen komt plaatsen? Of degene die hier met argumenten een standpunt verdedigt?
Vreemde definitie van 'brallen' heeft men in Leusden.
Hannes Minkema | 04-11-2009 17:24:03
Kan iemand mij vertellen van wie mijn kind over 7 jaar les krijgt op het vwo? Van een goedbedoelende moeder die ooit mavo deed en dan wel wat Nederlands wil geven op 2 en 3vwo? Want Nederlands spreekt toch iedereen. Van een vader die rekenen wel leuk vond en dan wat uurtjes wiskunde wil geven? Van een student die in de weekenden zich uitleeft en op maandagmorgen mijn kind iets moet bijbrengen? Waar gaat het heen, als er nergens meer eisen worden gesteld aan leraren? Iedereen schijnt leraar te kunnen zijn. Een zogeheten vrij beroep.
Daarnaast zou ik wel eens willen weten wie die 'bekwaamheid' van onbevoegden gaat vaststellen. Die zeer bekwame schoolleidingen? Of komen er maatschappen voor neerlandici, economen, biologen, enz.?
Een zeer bezorgde moeder
een bezorgde moeder | 04-11-2009 18:01:39
Velen hier (o.a. Minkema)spreken over generalisaties als het om verdediging van onbevoegden gaan en mijn walging van die zgn. lerarenopleiders. Maar andersom generaliseren jullie ook: onbevoegden maken er het beste van als ze ondersteund worden door hun bevoegde collega's en al dat soort propaganda. Waarom kunnen dat soort generalisaties dan wel door de beugel? Ik ken tal van onbevoegden die het veel beter doen dan hun bevoegde collega's. Dus ik snap het probleem nog steeds niet.
Kijk dat je bij wet verbied dat iemand die Frans heeft gestudeerd Wiskunde gaat geven, akkoord. Maar als die persoon met verve Frans geeft, waarom zeuren jullie dan zo? Waarom zou die persoon dan nog naar zo'n 'lerarenopleiding' moeten? Ik heb op verschillende scholen gewerkt, maar ik ken echt heel weinig mensen die deze opleiding als zinvol hebben ervaren 9eerder als ergerniswekkend).
Christel | 04-11-2009 18:10:22
@ bezorgde moeder
Een kind op het VWO krijgt op dit moment in de onderbouw vooral les van mensen die na HAVO, MBO of PABO de tweedegraads lerarenopleiding zijn gaan doen in het vak dat ze nu doceren. Daarnaast geven daar mensen les die een lerarenopleiding hebben gedaan in een ander vak dan hetgeen ze doceren, mensen die geen lerarenopleiding hebben gedaan, en mensen die een eerstegraads lerarenopleiding hebben gedaan.
In bovenbouw VWO geven op dit moment nog heel wat eerstegraders (mensen die na VWO een universitaire studie en een eerstegraads opleiding hebben gedaan, of na HAVO een tweedegraads opleiding en daarna een eerstegraads kopstudie) les. Een groot deel daarvan gaat in de aankomende jaren met pensioen. In de vierde klas worden daarom nu al veel tweedegraders ingezet.
Momenteel dalen enerzijds wel de universitair opgeleide eerstegraders in aantal, maar groeit het aantal eerstegraders dat via HAVO en HBO doorstudeert (met de lerarenbeurs) voor een eerstegraads bevoegdheid. De geplande maatregel om eerstegraders over een paar jaar meer te gaan betalen kan ervoor zorgen dat hun aantal niet al te sterk daalt. Tevens kan de recessie een toestroom van hogeropgeleiden naar het onderwijs veroorzaken.
Het zal vooral afhangen van het overheidsbeleid.
Henk | 04-11-2009 18:14:17
Wat een rare actie, zeg. Jullie komen erg gefrustreerd over. Op mijn school staan jullie inmiddels bekend als een stelletje zielige figuren.
Pieter | 04-11-2009 19:23:26
Net als ziekenhuizen en nutsvoorzieningen zal het onderwijs straks geprivatiseerd worden. Elke ouder krijgt dan een cheque van 5500 euro, waarmee die een jaar onderwijs kan 'kopen'.
Sommige scholen zullen meer dan dit bedrag vragen, en zullen er ook meer voor bieden.
Dan gelden bevoegdheden niet meer. Een onderwijsinstelling wordt dan een onderneming, waarbij onderling geconcurreerd wordt op bijvoorbeeld het opleidingsniveau van het personeel.
Aan de ouders de keuze.
Sietse | 04-11-2009 19:49:04
L.S.,
Hierboven wisselde ik enkele gedachten uit met Michel Couzijn. Voor zijn intelligente en weldoordachte reacties stelde ik steeds zeer op prijs.
Laat ik eens iets doen dat op dit soort fora (en helaas ook elders) volstrekt ongebruikelijk is. Namelijk: mijn mening deels herzien.
Wat mijn mening betreft over de lerarenopleidingen heb ik nooit de bedoeling gehad negativistisch te zijn. Maar ik ben het blijkbaar toch geweest en dat was niet de bedoeling. Met negativisme komen we immers nergens.
Al sinds de invoering van de lerarenopleidingen heb ik echter steeds de grote zorg gehad dat zij de doorstroming van universiteiten naar het onderwijs ernstig zouden bemoeilijken. Ik vrees dat ik deels gelijk heb gekregen.
In lang vervlogen tijden waren er in het onderwijs veel academici werkzaam die ooit uit zuiver enthousiasme voor een bepaald vakgebied aan een studie waren begonnen en vervolgens, na een paar weken hospiteren, als vanzelf het onderwijs inrolden, terwijl zulks aanvankelijk nooit de bedoeling was geweest. Deze situatie heeft veel slechte, maar ook zeer veel goede docenten opgeleverd.
Tegenwoordig vereist het leraarschap van veel studenten die primair in hun vak zijn geïnteresseerd (zoals het in hun jeugdige overmoed ook eigenlijk hoort, vind ik) een veel bewustere keuze voor het leraarschap dan voorheen. Dit heeft naar mijn mening meer nadelen dan voordelen. Het belangrijkste nadeel is volgens mij dat de nieuwe situatie heeft bijgedragen aan de sterke daling van het intellectuele niveau van Nederlandse docenten die we de afgelopen decennia hebben mogen meemaken.
De uitdaging lijk me er nu in gelegen deze daling een halt toe te roepen.
L. van den Heuvel | 04-11-2009 20:09:45
Hulde, L. van den Heuvel. Voor de gedeeltelijke meningsherziening (inderdaad ongekend in vooral internetdiscussies) en voor bovenstaand goed verhaal, waar ik het volledig mee eens ben.
Marieke | 04-11-2009 20:14:46
Hallo Hannes,
Dan komt het maar hard over, maar met types zoals jullie komt het onderwijs er ook niet.
Jarenlang hebben de leraren zich laten naaien.
En nu hebben de onbevoegde docenten het gedaan.
Net als mijn collega opmerkte over de wanpraktijken op de ROC's heb op een ROC in Amersfoort het zelfde meegemaakt.
De hele onderwijs sector is on-proffesioneel, van directie tot PZ toe. Communiceren kunnen ze niet.
Ze zijn allemaal PVDA, SP, Of Leuk Links stemmer, maar enige sociale omgang dat kunnen ze niet.
Ach en wat is nou Gym 5 Hannes een eitje voor me vergeleken met de Kanaleneiland, Overvecht, Bijkmer. Dat zijn schapen vergeleken met de leerlingen die ik had.
nog twee jaar, dan heb ik mijn derde bevoegdheid.
Maar ik vindt dat het binnen de LIA de tweedeling al is begonnen.
Want ik steun het standpunt totaal niet.
Waar zijn die Hippie leraren eigenlijk gebleven, met hun spijkerpakken, en zware schag over de tafel lopen schreeuwen.
ritmeester | 04-11-2009 20:23:33
Aan 'ritmeester': als je toch bezig bent, een vierde bevoegdheid in Nederlandse taalvaardigheid zou geen kwaad kunnen. En daarna misschien nog een in omgangskunde.
Pol | 04-11-2009 20:40:16
@Pol: zooo, die is sterk. Als dit het niveau is van een bevoegde docent, geef mij dan maar een onbevoegde...
Pieter | 04-11-2009 21:06:33
Bezorgde moeder, u wordt misschien nog een stukje bezorgder als u het volgende artikel in De Volkskrant leest. Maar er is goed nieuws: u leest er ook wat u als bezorgde moeder kunt doen om het tij te keren.
http://tinyurl.com/yhamrmy
Michel Couzijn | 05-11-2009 11:49:55
L. van den Heuvel, het is plezierig dat wij elkaar vinden!
Als reactie op uw ontboezeming dat u "nooit de bedoeling heeft gehad negatief te zijn over de lerarenopleiding" wijs ik u er op dat ik op dat been werd gezet door uw kwalificatie van "de weerzinwekkende onbenulligheid van de postdoctorale lerarenopleiding [met] allerlei kringgesprekken, reflectieverslagen en portfoliogeknutsel".
... waarin ik onze opleiding, laat ik zeggen, niet herkende. Kringgesprekken houden wij niet, reflectieverslagen en portfoliogeneuzel maken qua tijd hooguit enkele procenten uit van de i.h.a.leerzame en praktijkgerichte opleiding.
Met reflectie is overigens weinig mis, zolang het niet in geneuzel ontaardt. Noem het gewoon 'leren van je ervaring' en dan past het naadloos in elke beroepsopleiding.
Ik ben geen portfolio-adept, maar vermeld dat het portfolio een methode is om tegemoet te komen aan de grote variëteit aan praktijksituaties waarin onze studenten zich bevinden. Aan 12 studenten die op 12 scholen lesgeven kun je niet het huiswerk meegeven 'geef in de komende week allemaal een les gedocumenteerd schrijven'. Op sommige scholen past dat misschien, op de meeste scholen pas binnen 1-3 maanden. Dus kun je beter studenten een pakket eisen of voorbeeldopdrachten meegeven die ze zelf plannen in de loop van het studiejaar. Net naar gelang het hun werksituatie schikt. Noem dat portfolio, doe er een nietje door, en je komt al een heel eind. Intussen krijg je college over wat er praktisch en wetenschappelijk gezien bekend is over schrijfdidactiek.
Bij mijn instituut staat praktijkrelevantie voorop, mede door studenten video-opnamen van hun lessen in het portfolio te laten plaatsen, voorzien van commentaar en feedback. Hoe realistisch wil je het hebben?
Voor de duidelijkheid: ik zit hier geen reclame te maken (ga gerust naar een andere opleiding), maar verzet me tegen de aantijging dat universitaire lerarenopleidingen per definitie onbenullig en van de lespraktijk los zouden zijn.
Michel Couzijn | 05-11-2009 12:12:30
L. van den Heuvel, op twee punten van je bericht wil ik nog ingaan.
Is het jaar post-academische lerarenopleiding een drempel of een steun? Goede vraag. Bij de beantwoording daarvan moet de lezer zich realiseren dat voor die opleiding de betaalde werkplek in het vo meetelt, en dat de contacttijd (bij ons) beperkt is tot ca. 21 collegedagen, verspreid over het schooljaar. Dat lijkt ons niet overvraagd en uitstekend te combineren met een forse betaalde beginnersbaan in het onderwijs, direct na je afstuderen.
In de oude situatie (die tot 1988 gold) kregen academici een bevoegdheid op grond van drie maanden hospiteren en enkele lesjes geven (of zelfs dat niet). Zoals je al aangeeft: dat leverde zowel goede als matige docenten op, die in het papiertje hun garantie op werk zagen.
In de nieuwe situatie kun je óók gewoon na je masterdiploma betaald aan het werk, maar krijg je veel meer steun en veel meer scholing in zaken die er in het onderwijs toe doen. De eisen voor deze opleiding worden in overleg met de scholen en vakdocenten opgesteld.
Ja, de keuze voor de opleiding impliceert een (mogelijke, niet definitieve) keuze voor het onderwijs. Ook studenten die aan het einde van het jaar iets anders gaan doen, zeggen dat de opleiding nuttig was.
Hindernis of steun? Bemoeilijking of hulp?
De afgestudeerde nieuwkomer 'met liefde voor het vak' wordt geen strobreed in de weg gelegd. Integendeel. Liefde voor het vak is wat de meeste eerstegraders motiveert, tot het leraarschap en tot de opleiding waarvan ze veel hopen te leren.
Wat ik in je bericht niet begrijp, is hoe een duidelijker keuze voor het volgen van de lerarenopleiding zou leiden tot "een sterke daling van het intellectuele niveau van Nederlandse docenten". Onze studenten zou ik zeker niet kwalificeren als van een "lager intellectueel niveau", laat staan veel lager.
Academici kiezen minder vaak voor het onderwijs. Dat heeft meer te maken met de status of het salaris dan met het moeten volgen van een opleiding.
Michel Couzijn | 05-11-2009 12:45:54
Een eerstegraadsstudie kost 3 jaar lang 20 uur per week, in totaal dus 2.400 uur.
En dat naast je gewone baan.
En je leert er niets wat je nodig hebt in je lessen, want als je op examenniveau lesgeeft beheers je de stof al.
De uitval tijdens de studie is dan ook erg hoog, meer dan 50%.
Kunnen we het daar eens over hebben?
Sietse | 05-11-2009 14:36:13
Ik zou niet durven stellen dat iedereen die momenteel op een bepaald niveau lesgeeft de stof al beheerst. Laat staan dat hij boven de stof staat, wat m.i. wel nodig is.
Mensen met een universitaire opleiding in het schoolvak dat ze geven hebben inderdaad genoeg kennis in huis, dat wil ik ze zeker nageven. Maar voor hen duurt de eerstegraads opleiding dan ook maar een jaar.
Henk | 05-11-2009 14:50:40
Wie kan het opbrengen om ELKE DAG 3 uur te studeren? En dat 3 jaar lang?
Sietse | 05-11-2009 19:10:03
@Sietse: ik ben het met je eens dat er veel aan de (eerstegraads)lerarenopleidingen te veranderen c.q. verbeteren valt. Na jaren van uitstel ben ook ik dit jaar met een Lerarenbeurs begonnen. Ik heb lang onderhandeld over vrijstellingen en kan de opleiding in twee jaar doen; een aantal vakken, inclusief de bovenbouwstage die ik helemaal niet hoef te doen; en verder zijn de meeste docenten flexibel en geinteresseerd genoeg om jouw achtergrond en ervaring in hun evaluatie op te nemen. Het is even doorbijten maar vraag die beurs aan, haal je bevoegdheid en strijd met ons voor een gegarandeerd entreerecht (= schaal LD voor eerstegraders)in 2014. P.s. ik studeer echt geen 3 uur per dag en ben ook niet briljant dus ...
David | 05-11-2009 19:26:19
Heb je het nu over tweedegraders die studeren voor eerstegraads, Sietse? Ik ken niet precies de regelingen van de lerarenbeurs, maar deze voorziet wel in enige vorm van studieverlof. Hoe groot dat verlof is weet ik niet.
Het zou goed geregeld moeten zijn dat tweedegraders in staat worden gesteld deze opleiding te volgen. Daarnaast zou er meer gedaan moeten worden om mensen aan te trekken die al een universitaire opleiding gedaan hebben.
Henk | 05-11-2009 19:29:25
Ja jongens, de studiebelasting van een 2de naar 1e graads-bevoegdheid is 15 - 20 uur per week, 3 jaar lang.
Van een eerstejaarsgroep blijft minder dan de helft over.
En wat je leert is vooral nice-to-know. Dat geldt zeker voor mij want ik sta voor een 6V-examenklas en heb niet het gevoel kennis te kort te komen.
Sietse | 06-11-2009 00:27:11
Sietse, heb je zelf die eerstegraads hbo-opleiding afgerond?
Het lijkt me dat het antwoord op de vraag of je als eerstegrader voldoende aan die opleiding hebt gehad, in eerste instantie aan de afgestudeerden zelf is.
De afgelopen accreditatie van deze opleidingen (in 2007, door een externe groep beoordelaars, waaronder wetenschappers, vertegenwoordigders uit het beroepsveld (leraren, schoolleiders), afgestudeerden en studenten) leverde voor de meeste van deze opleidingen goede resultaten op.
Ook een feit.
De aanname dat het voor een bovenbouwdocent volstaat om zelf de leerstof van de bovenbouw te beheersen, deugt niet. Dan zouden we elke vwo-leerling met een voldoende op zijn diploma voor de klas kunnen zetten. Van een hv-leraar verwacht ik *aanzienlijk* meer.
Nogmaals: heb jij die opleiding zelf volbracht?
Het argument dat er in het eerste jaar van de opleiding veel uitval is, vind ik niet sterk. Waarom zou iedereen die zich voor die opleiding aanmeldt, per definitie over voldoende capaciteiten, inzet of agendaruimte beschikken om de studie te voltooien?
Michel Couzijn | 06-11-2009 09:32:23
Sietse, de universitaire weg naar een eerstegraads bevoegdheid duurt 11 jaar (alfa, gamma) of 12 jaar (beta). Dat wil zeggen:
- 6 jaar vwo
- 3 jaar bachelor
- 1-2 jaar master
- 1 jaar postacad. opleiding
Aldus wordt men zowel master in het vak (een wetenschappelijke opleiding) als eerstegrader in het beroep.
De hbo-weg naar een eerstegraads duurt 10,5 jaar:
- 5 jaar havo
- 4 jaar hbo-bachelor
- netto 1,5 jaar hbo-master (naar wens te combineren met betaalde baan, die als stageplek kan gelden).
De opleidingsjaren van deze twee routes zijn niet even moeilijk, en leveren niet hetzelfde niveau op. Een leerling aan het eind van 5-havo heeft immers minder leerstof verwerkt dan een leerling eind 5-vwo, laat staan eind 6-vwo. Zo is ook de opbrengst qua vakinhoud van een 4-jarige hbo-lerarenopleiding aanzienlijk minder dan van een 4-jarige universitaire masteropleiding. Een surplus aan pedagogiek weegt daar niet tegenop.
Als ik (conservatief) schat dat vwo 30% moeilijker is dan havo, en univ. 30% moeilijker dan het hbo; en als ik de opleidingsduur verdisconteer, dan heeft een eerstegrader (vwo + uni + postacad lerarenopl) ca. twee keer zoveel vakkennis als zijn tweedegraads collega (havo + hbo (waarvan ca. 1,8 jaar vakinhoud)). Dat niveau bereikt de tweedegrader nooit zonder opleiding, mede omdat vakinhoudelijke nascholing ontbreekt. De tweedegraads opgeleide leraar haalt wellicht het vwo-niveau, als havist plus 1,8 jaar hbo-vakkennis. Tel bij die vakkennis het hogere IQ van de eerstegrader op (taboe, sorry), de verworven academische houding en dito onderzoekvaardigheden - juist voor een bovenbouwdocent van bijzonder belang; dan blijkt een eerstegrader een aanzienlijk hoger opgeleide docent dan een tweedegrader.
Juist hv-leraren moeten het belang van vakkennis niet bagatelliseren. Laten we werken aan goede doorstroommogelijkheden voor tweedegraders naar een eerstegraads bevoegdheid, in plaats van de eerstegraads opleiding en bijbehorende eisen te geringschatten.
Michel Couzijn | 06-11-2009 10:17:20
Om eventuele critici van mijn laatste bericht voor te zijn: dat bericht is geen diskwalificatie van tweedegraads docenten. Integendeel: Nederland bulkt van de goede tweedegraads docenten, en gelukkig maar. Als tweedegrader ben je bevoegd voor zo'n 80% van alle klassen in het vo: het hele vmbo (55%) en de onderbouw van havo en vwo (25%). Tweedegraders zijn dus hard nodig. Goedopgeleide tweedegraders voorop. En ambitieuze tweedegraders die verder willen in hun vak en hun beroep nog meer.
Helaas wordt er al een tijd geklaagd over het vakinhoudelijk niveau dat in de tweedegraads opleidingen wordt behaald. De nadruk zou te sterk zijn komen te liggen op de 'algemene' kant van het leraarschap: pedagogiek, onderwijsmodes als samenwerkend en computergestuurd leren, 'communicatieve competenties' etc. Allemaal vast reuzeinteressant, maar geen vervanging voor de vakinhoudelijke kennis die je tijdens je beroepsleven minder gemakkelijk uit jezelf verwerft dan algemene beroepskwaliteiten, of dan modes die weer overwaaien.
De juiste weg lijkt mij daarom dat leraren(verenigingen), scholen en vervolgopleidingen de lerarenopleidingen aanspreken op het stellen én handhaven van de juiste opleidingseisen. Volgens mij zijn er voor goede, veeleisende én veel-biedende opleidingen aanzienlijk méér van de juiste studenten te vinden dan voor een opleiding die - naar verluidt - meer knutselt en kneutert dan eisen stelt.
Gezien de grote dekking van het onderwijsveld moet men ook, of juist, in het tweedegraads gebied de kwaliteit hoog houden.
Michel Couzijn | 06-11-2009 15:35:44
Dan komen we terug op een basisvraag: zijn eerstegraads docenten beter dan tweedegraads?
- Ja, want ze hebben meer kennis over hun vak.
- Nee, want een wetenschapper is iemand anders dan een leraar.
Ik heb 1e graads collega's die echt zullen afbranden als die mijn onderbouw- en middenbouwklassen zouden overnemen.
Ik kan die klassen wel aan. Bovendien draai ik ook prima 6V-klassen. Ik ben dus 'breder'.
Het gekke is dat lesgeven aan makkelijke klassen het best betaald wordt. Lesgeven aan 3-havoklassen (soms wel 32 lln!) vereist meer skills, maar staat in lager aanzien.
Sietse | 06-11-2009 15:45:32
Sietse, je bent vergeten mijn vraag te beantwoorden (zie mijn bericht van 9:32 uur).
Of moet ik uit je laatste bericht het antwoord op die vraag opmaken?
Michel Couzijn | 06-11-2009 17:55:06
Michel, of dit initiatief het tij zal keren is nog maar de vraag. Ik denk dat het bevoegdheids-probleem nog het minst belangrijke is.
Andere problemen die werken in het onderwijs onaantrekkelijk maken:
- diplomainflatie en de toenemende druk op het niveau en tempo van de stof
- het toenemende aantal leerlingen per klas met gedragsproblemen (ADHD, ODD, Asperger), die zorgen voor grote mentale druk op de docent
- de schoolse onderdanigheidscultuur, de enorme hierargie
- overvolle klassen, soms meer leerlingen dan bankjes in je lokaal,
- kwaliteitskaart-optimalisatie door de schoolleiding, er moeten gewoon voldoendes komen
- het lage aanzien en salaris van het beroep
Hoewel het altijd nog prachtig werk is.
Dit is mijn laatste bijdrage. Ik heb nu veel tijd voor de studie nodig!
Sietse | 06-11-2009 18:31:17
Graag reageer ik op al het bovenstaande, maar dan kom ik helemaal niet meer aan mijn heerlijke weekeinde toe.
Ook ik ben onbevoegd, geef zelfs twee vakken en wordt moe van deze discussie.
Natuurlijk moet onderwijs goed gecontroleerd worden. De discussie moet zich volgens mij dus ook meer naar de controle van die kwaliteit richten. Mijn stelling is dat ik mijn kinderen liever les zie krijgen van een goede docent, dan van een gekwalificeerde docent. Ik ken veel specialisten in allerlei beroepsgroepen welke volledig of overgekwalificeerd zijn. Nog nooit heeft dat de garantie gegeven op perfecte dienstverlening.
Wat mij overigens nog het meest stoort, is dat iedere Jan Lol de politiek in kan. Dus de mensen die alles cachet moeten geven, hoeven aan geen enkele kwalificatie te hebben. Sterker nog ze kunnen zelfs openlijk discrimineren.
Tot slot denk ik dat het beroep docent inmiddels zo uitgekleed is, dat het logisch is dat veel logisch denkende talenten niet eens een loopbaan in dit zwaar ondergewaardeerde vak ambiëren.
De reden van mijn onbevoegdheid? Ik werd knettergek van het aimabele niveau op de lerarenopleiding. Allemaal bevoegde docenten en misschien maar één die les kon geven.
Ergste ervaringen? 1. Dat mij geadviseerd werd om een rol te spelen voor de klas (dodelijke tip) en 2. Bespreek nooit een toets met de leerlingen na (Hoezo mag je niet leren van je fouten?).
Ik ben erg teleurgesteld in LIA en dat heb ik ze persoonlijk ook verteld.
De discussie is echter zinvol.
Bjorn | 07-11-2009 12:19:10
Even een korte reactie op Bjorn tussen het nakijkwerk door.
Ik geef al jaren onderbevoegd in de bovenbouw les. Mijn achtergrond: lerarenopleiding (tweedegraadsbevoegd) en daarna doctoraal gehaald aan de universiteit Leiden. Vervolgens heb ik niet die didactische aantekening gehaald. Waarom niet? Weer drie maanden (toen nog wel) erbij? Terwijl er toch geen beloning tegenover stond. Ik kreeg toch geen LD. Welke docent wel? Sindsdien ben ik gewoon in de bovenbouw les blijven geven, tot tevredenheid van de directie.
Maar nu het volgende. Binnenkort worden ld's uitgedeeld op school. En ik kom daar als onderbevoegde niet voor in aanmerking. Nu kan ik dat gaan bestrijden (en ik vind dat ook onterecht), maar feit is dat ik geen 'bescherming' geniet en daarom is het wel belangrijk die bevoegdheid te halen. En dus ben ik dit jaar met een Plasterk beursje begonnen om mijn eerstegraadsbevoegdheid te halen. Ik kom goede en minder goede dingen tegen, ik vind het zeker niet allemaal negatief, maar ik ben het met je eens dat nu de discussie gestart is (die ik net als jij zeer zinvol vind) we goed moeten kijken hoe lerarenopleidingen maatwerk kunnen bieden voor collega's die onbevoegd maar wel bekwaam zijn. Ik denk bijvoorbeeld aan een verkort traject in de vorm van een assessment, dat zou ik zelf erg op prijs stellen. Daarmee kunnen collega's sneller een bevoegdheid halen, maar zijn ze dan vervolgens wel 'beschermd'.
Kortom, de discussie van deze week heeft mij in ieder geval erop gewezen dat we in kaart moeten brengen hoe we bevoegdheid en bekwaamheid sneller bij elkaar kunnen brengen. Goede docenten zijn zeer waardevol en willen we met elkaar natuurlijk niet kwijt. Daar wil ik mij sterk voor maken de komende tijd binnen LIA. Doe je mee?
Marcel | 07-11-2009 13:02:35
Prima, Marcel. De actie van LIA is natuurlijk niet bedoeld om onbevoegde collega's op de kast te jagen. Al kan ik me voorstellen dat de actie wel zo overkomt. Dat is al enkele keren bij LIA benadrukt - hopelijk houdt niemand zich doof daarvoor.
Ook bij LIA is natuurlijk bekend dat er zich onder de onbevoegde collega's zowel mensen met voldoende of bijna voldoende bekwaamheden bevinden als mensen die nog een hoop te leren hebben.
De vraag aan eenieder is: laat je je aanspreken op eventuele tekorten? Of mag daarover niet worden gezeurd, al of niet in het kader van het lerarentekort?
Mijn mening is dat daarover wel degelijk mag worden gezeurd. Dat we met elkaar als leraren bepaalde standaarden hoog te houden hebben. En dat collega's die menen dat ze aan de eisen voldoen, dan ook moeten concluderen dat ze weinig te vrezen hebben van de eis zich formeel te kwalificeren.
Er bestaat daarvoor de nodige steun. Er is de lerarenbeurs. Er zijn verkorte trajecten en assessments. Er zijn scholenkoepels die je met geld of studietijd terzijde staan. Je mag intussen onbevoegd en betaald lesgeven. Allemaal grote voordelen vergeleken met je collega's die langs de standaardroute hun bevoegdheid moesten verdienen. Wie nu als onbevoegde aan zijn kwalificaties werkt, heeft dankzij het lerarentekort weinig te klagen.
Maar het diploma bagatelliseren, en ons eigen diploma weggooien, dat doen we toch echt niet. Het zou ook je eigen beroep ondermijnen.
De actie van LIA is er op gericht om (OCW en) de schoolbesturen onder druk te zetten. Opdat ze de onbevoegden de tijd, ruimte en middelen geven om die bevoegdheid te halen.
Goed om te lezen dat je de waarde van de kwalificatie accepteert, dat je een opleiding bent gestart én dat je daar een aantal nuttige zaken in ontdekt. Hopelijk aan het einde heel veel nuttige dingen! En dat je uiteindelijk merkt dat het de uitoefening van je beroep ten goede komt. Want daar is het om te doen.
Met groet,
Michel Couzijn
(leraar Nederlands en opleider)
Michel Couzijn | 07-11-2009 16:37:48
Kijk dat is al een heel andere benadering van zaken.
Opdat ze de onbevoegden de tijd, ruimte en middelen geven om die bevoegdheid te halen.
Zo een school vinden, is zoeken naar een speld in een hooiberg.
Op de MBO scholen vinden ze het allang best dat ze onbevoegde kunnen inzetten.
ritmeester | 07-11-2009 20:45:27
Des te meer reden, ritmeester, om die scholen onder druk te zetten. Zolang ze in het verborgene onbeperkt onbevoegden kunnen aanstellen en tot in lengte van jaren in dienst houden zonder deze mensen de ruimte te geven zich te kwalificeren, zal er geen verbetering optreden.
Het LIA-initiatief is gekant tegen deze onverantwoordelijke schoolbesturen, die niet malen om de kwalificaties van hun leraren en het scholingsgeld liever opmaken aan zichzelf dan aan hun leraren (voor wie het geld bedoeld is).
Hopelijk zien veel van de goedwillende en capabele onbevoegden na enig nadenken in dat het LIA-initiatief hun juist een steun in de rug is.
Michel Couzijn | 07-11-2009 21:00:09
Vooral ook omdat niemand van die nog studerenden er gelukkig van zal worden als hij straks, na het behalen van zijn diploma en na een jaar of tien werkervaring opgedaan te hebben, ondanks een uitstekende staat van dienst toch niet meer wordt aangenomen bij sollicitaties omdat hij te duur is.
Henk | 07-11-2009 22:28:58
Inderdaad Henk. Het beleid van alle scholen is nog altijd: zoveel mogelijk oppotten van de lumpsum-financiering en zo weinig mogelijk salaris betalen.
Zo groot mogelijke klassen, een zo vol mogelijk gebouw en zo goedkoop mogelijke boeken.
Ondernemers met een kruideniersmentaliteit.
En dat is de kern van het probleem. Schoolbesturen willen voor een dubbeltje op de eerste rang zitten.
Ze roepen maar dat er een lerarentekort is, terwijl er echt genoeg leraren zijn. Ze werken alleen niet in het onderwijs.
Waarom zouden ze straks een LD-er aanstellen als ze met ontheffing ook een LB-er voor de klas kunnen krijgen?
Sietse | 08-11-2009 11:03:41
Ook in deze visie vinden wij elkaar, Sietse. Schoolbesturen zetten te weinig middelen (ontvangen belastinggeld!) in om hun kwaliteit te verbeteren. Het zijn kruideniers op andermans kosten, die de Warenwet buiten de deur houden.
OCW laat dat op zijn beloop. De politieke ideologie van OCW bestaat uit het 'mandateren' (lees: afschuiven) van verantwoordelijkheden naar de schoolbesturen ('governance'). Dat kreeg eerst vorm in de besturenfusies en de lumpsum en later in het personeelsbeleid (FuWaSys en Wet-BIO). Ook bij het bepalen van de 'output' (de feitelijke leerresultaten) hielden de scholen zelf een flinke vinger in de pap (PO-advisering, schoolexamens, examenloos mbo). Het lijkt er op dat OCW zo min mogelijk verantwoordelijk wil zijn voor de kwaliteit van het onderwijs, terwijl dat hun grondwettelijke taak is.
De VO-raad doet zich voor als vertegenwoordigers van 'de sector', maar bestaat alleen uit schoolbestuurders. Die eigenen zich miljoenen belastinggeld toe om zich te organiseren en hebben daardoor een machtige politieke lobby, waarin leraren niet zijn vertegenwoordigd.
Het is daarom een essentiële vraag hoe leraren daarvoor een tegenwicht kunnen organiseren. Opkomen voor onze eigen belangen als beoefenaars van een beschermd beroep zie ik daartoe als belangrijk middel. Dan heb ik het niet alleen over de honorering of werkdruk, maar zeker ook over de kwaliteit van ons werk: de beroepseer. Wie de hekken openzet voor jan en alleman en zich in feite overgeeft aan de willekeur van de schoolleider, ondermijnt de toch al geringe macht van de beroepsgroep.
Met als gevolg nog meer ellende van het soort dat je al opnoemde: verdringing van ervaren door goedkope krachten, lagere normen, afnemende status, pover salaris, grote klassen, oneigenlijke taken, hoge werkdruk met aanvaarding van matige resultaten, diplomainflatie, meer hiërarchie. We kennen het mechanisme inmiddels uit ervaring.
Ook daarom steun ik het LIA-initiatief van harte.
Michel Couzijn | 08-11-2009 12:00:01
1. Een docent zonder bevoegdheid kan geen vaste aanstelling krijgen.
(cao onderwijs)
2. Een docent kan slechts drie maal een tijdelijke aanstelling krijgen
(flex-wet)
Een docent is dus ofwel binnen drie jaar bevoegd ofwel wederom uit het
onderwijs verdwenen......
Dat is dus in werkelijkheid echt niet zo
Ik ken persoonlijk tal van onbevoegde docenten die al jaren voor de klas staan Met ieder jaar gewoon een jaarcontract. In een lb functie, net als bevoegde docenten Dus waarom een diploma halen als de verdienste hetzelfde blijft en het onderwijs steeds meer aan bekwaamheid doet, d.m.v vage worksshops Er zijn volgens mij absoluut geen lerarentekorten in het het westn van ons land Opleidingen genoeg alleen geen banen.
Ik ben nog steeds op zoek naar een baan als docent geschiedenis en in de tussentijd verdien ik mijn brood als docent aardrijkskunde en bijlessen rekenen.
vr gr elly
elly | 08-11-2009 12:27:20
Hallo Michel en andere,
Maar door zo te hameren op bevoegdheid van docenten, en op de manier hoe het in het nieuws is gekomen hebben collega's van mij een heel ander beeld gekregen van LIA.
Elly heeft het door, ik zelf heb ook een bevoegdheid Geschiedenis.
Maar in dat vak is het bijna onmogelijk om een baan te vinden.
Die bevoegdheid waar de 1e graads Fundamentalisten over lopen te brullen is precies wat de Schoolbesturen en directies niet willen.
En Elly er is geen tekort aan Leraren, er is een tekort aan studenten die de learenopleiding volgen.
Want deze Polen in het onderwijs kan je lager inschalen, en vage contracten geven.
Collega's die al 25 jaar in het onderwijs werken halen geen 1e Graads, want het levert niets op.
Michel, Inderdaad die VO raad, daar moet de aanval tegen gericht zijn. Net als op de oprichtingsvergadering heeft Pierre uit Harderwijk het ook gezegd, eerst moeten we die personen aanpakken, dan de schoolbesturen.
Maar niet elkaar afvallen door wel of niet bevoegd.
Iedereen wilt zijn bevoegdheid halen 1e of 2e graads, maar dan moet je wel in de gelegenheid gesteld worden om het te halen.
Als je elk jaar afgescheept wordt met vage contracten, dan is de motivatie snel weg.
Ik spreek uit ervaring.
In het bedrijfsleven heb ik veel meegemaakt, maar in het Onderwijs ben ik de grootste schoften tegengekomen.
ritmeester | 08-11-2009 12:53:17
Misschien heb ik iets gemist, maar waar ritmeester hierboven voor pleit is toch precies wat LIA wil? Niks "elkaar afvallen door wel of niet bevoegd", maar zorgen dat mensen in staat worden gesteld hun bevoegdheid te halen. En dat die inspanning ze dan bovendien ook financieel nog iets oplevert (zie het LIA-standpunt over LC en LD).
Marieke | 08-11-2009 12:58:48
Nog even over de universitaire lerarenopleiding.
In mijn directe omgeving (in dit geval de lerarenkamer) heb ik even kort gepolst. Van de aanwezige collega's (ongeveer 10) kreeg ik unaniem te horen dat de universitaire lerarenopleiding kwalitatief ernstig tekortschiet en haar cursisten een nogal onzinnig curriculum biedt, dat slechts met goed gevolg kan worden doorlopen als verstand en geweten af en toe bewust worden uitgeschakeld.
Vrijwel iedereen wist mij verhalen te vertellen over van A tot Z bij elkaar gelogen 'portfolio's' die sterk deden denken aan ervaringen zoals die in het verleden vaak werden opgedaan door dienstplichtige soldaten, waarbij een zekere trots dat men zich met veel fraude door een moeilijke en nogal geestdodende tijd heeft weten te slaan vaak een grote rol speelt.
Net als tegen sergeanten hebben protesten tegen lerarenopleiders weinig zin, aldus mijn zegslieden. Het schijnt om die reden zaak te zijn zich op de opleiding zoveel mogelijk te drukken en niets te doen dat niet strikt noodzakelijk is.
Gezien de uitkomst van mijn kleinschalige (en volkomen onwetenschappelijke) enquete, die mijn bangste vermoedens nog eens bevestigden, verbazen mij de Noord-Koreaanse waarderingscijfers die de universitaire lerarenopleidingen doorgaans weten te overleggen mij des te meer.
Ligt het aan de school waar ik werk? Of is er iets anders aan de hand?
Ik weet het werkelijk niet. Maar intussen maak ik mij om de toekomst van ons vak nog steeds grote zorgen.
L. van den Heuvel | 08-11-2009 23:44:13
Tja, L. van den Heuvel. Met je retoriek verklaar je mijn eerdere reacties tot ongeloofwaardig en Noord-Koreaans bedrieglijk. Daardoor maak je een serieuze gedachtenwisseling met jou zelf tot een zinloze bezigheid.
Zonder een enkel inhoudelijk gegeven laat je mij hier nu een 'onzinnig' en 'geestdodend' curriculum vertegenwoordigen. Je kunt mij als opleider met 'veel fraude' en veel gelieg om de tuin leiden, en daar nog trots op zijn ook. Kritiek leveren heeft bij mij 'toch geen zin'. Als ik beweer dat bij mijn instituut per saldo veel tevreden studenten zijn, is dat maar communistische leugenachtigheid. Ik stel dan ook voor dat je mijn reacties niet langer 'oprecht' verklaart (jouw bericht van 3 november, 16.20 uur).
En bedankt voor het betoonde respect.
Jouw selectie van collega's oordeelt negatief. Je brengt het in als een houtsnijdend argument. Wat zou ik dan nog de oordelen van onze studenten aanhalen? Jouw collega's hebben toch gelijk?
Weliswaar erkennen je collega's tijdens hun opleiding stevig te hebben gezwendeld, want ze pleegden 'veel fraude' en logen van A tot Z. Tegelijk willen ze dat de opleiding c.q. de opleiders hen serieus nemen. Vreemd. Is een geslaagde opleider-student-interactie mogelijk, als studenten zelf *hun eigen* opleiding niet serieus nemen? Hadden ze soms liever alleen fraudebestendige schriftelijke tentamens op de lerarenopleiding gewild? Als ze beweren 'we konden niet anders', tonen talloze andere studenten hun ongelijk aan.
Ook vinden ze dan de studentenvertegenwoordiging in de opleidingsraad tegenover zich. Waar ze zelf ook zitting in hadden kunnen nemen, trouwens.
Als de toekomst van 'je vak' (ik weet niet meer wat je daar onder verstaat) jou werkelijk grote zorgen baart, dan stel ik voor dat je niet afbrandt, maar opbouwt. Ook met *inhoudelijke* kritiek. Die is altijd welkom, en wordt bij ons instituut - zo lang als we bestaan - zeer serieus genomen. Daar kunnen vele jaargangen van studentenraden en andere kritici van getuigen.
Michel Couzijn | 09-11-2009 11:13:36
Hier moet ik toch ook even op reageren. Mijn ervaringen zijn te vergelijken met die van L. van den Heuvel. Van collega's hoor ik hetzelfde. Natuurlijk betekent dit niet dat onze ervaringen representatief zijn voor alle universitaire lerarenopleidingen. Ik wil daarom noch de woorden van L. van den Heuvel, noch die van Michel Couzijn diskwalificeren. Wellicht is de opleiding van dhr. Couzijn er een die deugt, en is -of was in onze tijd- die in onze regio wat minder denderend.
Het doet er hier ook niet zoveel toe, wat mij betreft. Het grootste deel van de on- onder- en andersbevoegd gegeven lessen wordt niet gegeven door universitair afgestudeerden die enkel het eerstegraads papiertje missen. Het middelbaar onderwijs trekt niet zoveel universitair afgestudeerden (met of zonder bevoegdheid). Als we het over niet bevoegd gegeven lessen hebben, hebben we het in veruit de meeste gevallen over heel andere dingen dan over een Drs zonder eerstegraads bevoegdheid.
Marieke | 09-11-2009 13:00:11
Beste Michel,
Helaas kan ik het niet helpen je reacties zeer doordacht, weloverwogen en opreccht te vinden; alvast mijn welgemeende excuses daarvoor. Wat me vooral aanspreekt in je bijdragen is je enorme betrokkenheid bij de zaak, die in al je schrijfsels voelbaar is.
Uiteindelijk is de kwestie die we aan de orde stellen, denk ik, in wezen dezelfde. Namelijk: hoe redden we het onderwijs in de komende, zeg, twintig jaar van verdere intellectuele kaalslag en andere vormen van modernistische vernielzucht?
Zoals, onder veel meer, in het rapport van Rinnooy Kan duidelijk wordt gesteld is het daarvoor hoogst noodzakelijk het pessimisme van Marieke te logenstraffen (zie hierboven) en er snel voor te zorgen dat we meer academici interesseren voor een baan in het onderwijs. Zelf zou ik me op school zonder aansprekende en prikkelende leraren dood hebben verveeld en toekomstige generaties leerlingen zou ik dat lot graag willen besparen.
Eén van de belangrijkste manieren om ons doel te bereiken is natuurlijk (zoals Rinnooy Kan al voorstelt) de inschaling meer dan nu het geval is te laten afhangen van opleidingsniveau. Maar dat argument kennen we inmiddels.
Het punt dat ik steeds aan de discussie heb willen toevoegen is dat het daarnaast, mijns inziens, tijd wordt ons te realiseren dat het onderwijs als werkterrein in een felle concurrentiestrijd is verwikkeld met andere beroepsmogelijkheden en dat de periode vlak na de studie voor het latere werkzame leven vaak van doorslaggevend belang is.
Het is daarbij hoogst ongelukkig dat de universitaire lerarenopleiding door velen als corvee wordt beschouwd en op die manier een ernstige belemmering vormt voor de aanwas van jonge academisch geschoolde studenten.
L. van den Heuvel | 09-11-2009 22:20:48
Okee, L. van de Heuvel, zand erover. We willen kennelijk allebei het onderwijs de goede kant op duwen. Wat telt is of de resultante van onze twee vectoren (die misschien niet precies dezelfde kant op wijzen) het onderwijs wel die goede kant op doet bewegen. Tegenwerking is dan niet productief, want dan heffen de vectoren elkaar op en halen onze bemoeienissen weinig uit.
Naast leraar en opleider ben ik ook onderzoeker. Ik beschouw mezelf als tamelijk no-nonsense, ben kritisch op onderwijshypes (zoals competentiegericht leren) en allergisch voor onderwijsretoriek. Wat voorop staat is of een student goed leert lesgeven in zijn eigen vak. Dat vak, en het overbrengen ervan, is bij vrijwel alle instromende academici de belangrijkste drijfveer om leraar te worden. Komt dat even mooi uit: het is ook een van de belangrijkste kenmerken van goede en effectieve leraren. Die motivatie moet dus worden gekoesterd (wat iets anders is dan: gepamperd).
Maar met motivatie alleen ben je er nog (lang) niet. Hoewel het leraarschap aan de ene kant een zeer persoonlijk beroep is (in de zin dat je karakter & je eigenaardigheden een belangrijk deel uitmaken van hoe je lessen overkomen op leerlingen) is het toch ook weer niet zo dat er buiten je persoonlijke ontwikkeling niks te leren valt over 'goed onderwijs'. Er is een schat aan ervaringskennis en hier en daar bruikbare wetenschappelijke kennis over 'wat werkt' in de vakdidactiek. Ik vind het naïef en, ehm... niet optimaal om dat iedere beginner maar op z'n eigen houtje te laten uitzoeken, met nauwelijks hulp, en zonder check op de kwaliteit. Het is niet zo dat we *niks* weten over de manieren waarop je wiskundeonderwijs, Nederlands of biologie kunt geven. Een opleidingsjaar dient om beginnende leraren te ondersteunen bij die vertaalslag, en in te wijden in tradities, mogelijkheden en problemen van het schoolvak.
(wordt vervolgd)
Michel Couzijn | 09-11-2009 22:49:29
(vervolg op het bovenstaande)
Daarnaast vrees ik dat de recent op de universiteiten ingevoerde 'educatieve masters' (de plannen voor een bevoegdheid op basis van de bachelortitel laat ik even buiten beschouwing) vooral een sterke aantrekkingskracht zullen uitoefenen op zwakkere academici. Wie daadwerkelijk talent heeft en gegrepen is door zijn vakgebied volgt meestal een meer theoretisch en onderzoeksgerichte studievariant, met als praktisch effect dat de toegang tot het onderwijs als werkterrein voor dergelijke studenten ernstig wordt bemoeilijkt.
In wervingscampagnes van de overheid wordt steevast de nadruk gelegd op de sociaal-pedagogische aspecten van het leraarschap. Alsof leraren een soort jongerenwerkers zijn, die slechts zijn aangesteld om de jeugd zonder al te veel kleerscheuren door de puberteit te loodsen de ouders in de tussentijd te verlossen van de oppasplicht.
Maar wat het onderwijs werkelijk ontbeert zijn, denk ik, docenten die met onvervalste geestdrift en daadwerkelijke kennis over hun vak vertellen (en vervolgens ook serieuze eisen stellen) en op die manier haast vanzelf bij hun leerlingen respect inboezemen. De rest (orde, didactische werkvormen etcetera) leert iedereen in de praktijk alleen met veel vallen en bijna nog meer opstaan (waarbij beide overigens zeer belangrijk zijn).
Een andere manier is er, vrees ik, niet echt. In het onderwijs moet, tragisch genoeg, door eenieder het wiel toch weer een beetje opnieuw worden uitgevonden, hoe weinig efficiënt dat op het eerste gezicht ook lijkt. De reden: voor goed leraarschap is geen vast recept. Elke docent zal, desnoods door schade en schande (en in voortdurend gesprek met meer ervaren collega's; op de werkvloer, bedoel ik dan) moeten ondervinden wat voor hém werkt of niet werkt. Zo gaat het, vrees ik, al duizenden jaren en ik zie zo snel geen aanleiding waarom dat één, twee, drie binnen korte tijd zou kunnen veranderen.
L. van den Heuvel | 09-11-2009 22:55:51
Een flink nadeel is dat die opleiding samenvalt met de praktijkschok. Beginnen met lesgeven is voor de meeste beginners, hoe academisch ook, een schok. Een nieuwe rol (de baas in de klas; zowel hulp als politieagent); een nieuwe omgeving (meekijkende collega's, ouders die iets van je moeten); elk lesuur 25-30 paar ogen op je gericht; je vakkennis die intensief wordt aangesproken en waar gaten in blijken te zitten; alles kost zeeën van tijd en je voelt je aan alle kanten tekortschieten (vaak erger dan feitelijk het geval is).
Dan is het erg knap als een student zich toch weet open te stellen voor de vier leerstijlen van Kolb. Want die heeft-ie niet per se nodig morgen in de klas.
Dat is niet de schuld van Kolb, noch van de opleider die studenten met dat fenomeen in aanraking brengt. Het is de collisie tussen wat de student feitelijk en emotioneel behoeft, en wat de opleiding (ik zeg het nog eens: in overleg met de schoolpraktijk) als basiskennis beschouwt, en in dat korte jaar wil uitventen.
Volgens mij komt een deel van de lerarenopleiding (het reflectieve deel en de theoretische verdieping) eigenlijk te vroeg voor beginnende leraren die hard bezig zijn met de praktijkschok, met hun eigen vorm te vinden en domweg te 'overleven'.
Dat probleem van de ontijdigheid van de opleiding is door het lerarentekort zowel groter als kleiner geworden. Groter voor instromers die meteen een grote baan hebben, en dus ultraweinig tijd (in de agenda en in het hoofd) kunnen steken in reflectie of verdieping. Voor sommigen helpt het (als 'afleiding' van de sores), voor anderen minder of niet. Het probleem wordt kleiner voor instromers die al een paar jaar onbevoegd hebben lesgeven, en voor wie de praktijkschok grotendeels verleden tijd is. Een paar van mijn beste studenten vallen in die categorie. Ze zijn niet minder kritisch, maar hebben inhoudelijker wensen, en meer gelegenheid (wederom: in agenda en hoofd) om nieuwe ideeën te overwegen en bestaande gewoonten te heroverwegen.
WV.
Michel Couzijn | 09-11-2009 23:05:41
Ik kan me daarom best vinden in een vorm waarbij beginnende docenten zelf kiezen wanneer ze de opleiding volgen: direct na de studie, of na een jaar (of twee) 'zelfstandig beunen'. Feitelijk bestaat die vorm al, want mensen kunnen instromen wanneer ze willen.
Wel zou ik studenten die keuze explicieter willen laten maken. De arbeidsmarkt voor docenten is er naar: nu en in de komende jaren hebben academici het relatief voor het uitkiezen. Niemand houdt dat tegen, en inderdaad: er moeten nu eenmaal mensen voor de klas staan - dan maar graag de besten, van wie op termijn veel te verwachten valt.
Dat die opleiding en die bevoegdheid gehandhaafd moeten blijven, staat voor mij buiten kijf. Nee, dat heeft niks met mijn functie als lerarenopleider te maken. Ik schrijf dat als docent die zijn eigen beroepsgroep niet van buitenaf én binnenuit uitgehold wil zien. Ik wil werken met collega's met wie ik veel vakkennis en liefde voor het vak deel. Die zich ook graag willen verdiepen in wat goed vakonderwijs is, hoe je dat maakt, en wat we daar als beroepsgroep over weten. Collega's dus die verder durven kijken dan hun eigen praktijk.
Een opleiding kan dat niet allemaal garanderen, maar er wel een goede start in meegeven. Daar is de opleiding immers voor bedoeld.
Een opleiding die iemand met tegenzin volgt, draagt weinig vrucht. Het is dus de opdracht aan de instituten om voor goede opleidingen te zorgen: inspirerend en van voldoende niveau. Voeling houden met studenten is dan essentieel, wat iets anders is dan studenten de dienst laten uitmaken, of zorgen voor een pijnloze opleiding die weinig tijd en aandacht vraagt (omdat je het zo druk hebt).
In de wereld van de portfolio's ligt het risico op navelstaren, schoolse afvinklijstjes en sociaal-wenselijke bijdragen op de loer. Maar het mooie ervan is dat het concept zeer veel invullingen dan wel omwegen toelaat. Ook 'degelijk' onderwijs en héél veel eigen keuzes passen er binnen. Pakken dus die kans! I.p.v. je docent bedriegen.
Michel Couzijn | 09-11-2009 23:30:32
Voor de duidelijkheid, en voor mensen die de indruk krijgen dat een universitaire lerarenopleiding voor academici een reusachtige opgave is:
- De opleiding bestaat voor meer dan de helft uit een praktijkstage, die tegenwoordig bij vrijwel alle studenten vervangen wordt door hun betaalde baan. Dat scheelt dus al de helft.
- Gedurende een schooljaar laat de student vooral in de klas zijn vorderingen zien, ten overstaan van een bevoegde collega die hem/haar begeleidt en beoordeelt. Die geregelde begeleiding is een groot voordeel boven nieuwkomers die het zelf maar moeten uitzoeken, en afhankelijk zijn van de goedwillendheid van de school.
- Over het hele jaar zijn ca. 21 collegedagen geroosterd, dus gemiddeld twee per maand. Een opleiding met zo weinig verplichte contacttijd overvraagt zijn studenten niet, dacht ik zo (je leerlingen hebben in dat jaar tien keer zo vaak les).
De verplichte onderdelen bestaan uit:
* onderwijskunde en vakdidactiek (lesgeven in je eigen vak);
* ontwerpen van lessen in je vak;
* een onderzoek naar het feitelijk effect van didactische of onderwijskundige keuzes (je bent immers academicus);
* enkele (doorgaans goed beoordeelde) steunvakken als logopedie, intervisie etc.
* het opbouwen van een portfolio waarin je laat zien wat je waard bent m.b.t. de beroepseisen; dat kan op een gestandaardiseerde of op een door de student in te vullen manier, net naar gelang zijn beroepspraktijk dat toelaat.
Dit schrijf ik niet met een wervend doel (al zou dat een prettige bijkomstigheid zijn), maar vooral ter informatie aan hen die de universitaire lerarenopleiding niet van nabij kennen, en hier een raar en m.i. weinig representatief beeld opdoen van een 'geestdodend' curriculum met 'onzinnige' eisen.
Michel Couzijn | 10-11-2009 09:38:38
L. v.d. Heuvel: Ik deel met je de scepsis t.a.v. overheidscampagnes. Die doen mij ook vaak de haren te berge rijzen. De toon is verklaarbaar uit het feit dat de campagnes zowel gericht zijn op a.s. docenten in het PO als in het VO, zowel op 2e- als op 1e-graders, en een of andere 'bindende factor' in dat brede veld moet benoemen. Tja, dan wordt het vanzelf wel iets pedagogisch, onderwijskundigs of algemeen-competentiebevorderends ('nergens leer je zoveel als voor de klas').
De campagne 'Wie heeft Paul Witteman leren luisteren' en 'Wie heeft Wouter Bos leren rekenen' vond ik daarop trouwens een aardige uitzondering. Toen ging het tenminste over vakinhoud, en bijzondere expertise daarin.
De 'educatieve master' en de 'minor educatie' voor bachelors zie ik niet zozeer als probleem. De eerste bestaat uit een combinatie van een vakinhoudelijk jaar en de postacademische lerarenopleiding, waarbij geldt dat 1 + 1 jaar + 2 jaar. Geen korting dus. Voorheen waren er ook studenten die een vakdidactische doctoraalscriptie schreven, en daarna in de lerarenopleiding instroomden. Dat faculteiten die belangstelling nu wat serieuzer oppikken, vind ik winst. Er zijn nu eenmaal vakinhoudelijk begaafde studenten (die liever voor een onderzoeksmaster kiezen) en studenten die meer te porren zijn voor andere beroepen buiten de wetenschap, misschien wel in het onderwijs. Dat de universiteit hun meer op maat en inhoudelijk bedient, daar ben ik niet tegen. Die studenten worden er niet zwakker door.
En ik zie niet hoe de weg van de meer 'onderzoeksminded' studenten naar het leraarschap hierdoor zou worden bemoeilijkt. Die weg blijft immers gewoon intact.
Ik heb enkele bezwaren tegen de educatieve minor (zoals te weinig duidelijkheid over het vakinhoudelijk niveau en de m.i. te korte stage), maar op papier kan die route betere tweedegraders opleveren dan de hbo-lerarenopleidingen.
Met je 3e 3e alinea ben ik het geheel eens. Zie voor een reactie op je 4e alinea mijn bericht van 22:49 uur.
Michel Couzijn | 10-11-2009 09:55:34
Opnieuw vrees ik dat ik mij op talloze punten zal moeten laten overtuigen door Michel Couzijn. Als alle lerarenopleiders waren zoals hij zouden de universitaire lerarenopleidingen vast allemaal zeer inspirerende instituten zijn.
Over Kolbs 'vier leerstijlen' blijf ik overigens lichtelijk sceptisch. Aristoteles had van dergelijke leerstijlen, voorzover ik weet, nog nooit gehoord. Desalniettemin schijnt hij een uitstekende leraar geweest te zijn.
L. van den Heuvel | 10-11-2009 12:00:17
Graag gedaan! (bloos)
Overigens had Aristoteles niet eens een schoolbord*). En kijk ons nou eens!
*) Werd pas uitgevonden rond 1800.
Michel Couzijn | 10-11-2009 15:22:03
Hallo.
Ik sta zelf sinds een maand voor de klas (ZMOK). Ik ben zelf onbevoegd, maar door (langdurige)ziekte van mijn vaste collega sta ik nu samen met een andere docent die ook niet bevoegd is.
Mag dit eigenlijk wel?
Wij vinden het zelf onverantwoord, maar ons bestuur lijkt het heel normaal te vinden.
Weet iemand wat de echte regels enzo hier over zijn??
Groetjes Nicole
Nicole | 04-01-2010 17:36:15
Beste Nicole, goed dat je je licht opsteekt t.a.v. wat er wel en niet mag. Het gaat immers om je eigen baan. En bovendien om het belang van de kinderen die aan je zijn toevertrouwd.
Onbevoegd lesgeven mag 'eigenlijk' niet. Dat is het meest adequate, samenvattende antwoord. En we weten allemaal wat er gebeurt met zaken die 'eigenlijk' anders moeten. Die blijven dus zoals ze zijn.
Het leraarschap in het PO en VO is een beschermd beroep. Wie het wil uitoefenen, moet bevoegd zijn. Zo luidt de wet. Zo simpel zou het kunnen zijn. Uitzonderingen worden dan alleen gemaakt voor leraren-in-opleiding, die immers door praktijkervaring hun diploma moeten verdienen.
Maar aan diezelfde wet is een stuk gebreid (wet BIO, Beroepen In het Onderwijs) dat de zaken aanmerkelijk compliceert. Die wet bepaalt namelijk een flink aantal uitzonderingen op de bevoegdheidseis. Zelfs zoveel, dat in theorie 100% van alle leraren onbevoegd zou kunnen zijn, en dan nog wordt de wet niet overtreden.
Inmiddels zijn we aardig op weg, want in het voortgezet onderwijs wordt al 40% van alle lessen gegeven door on- of onderbevoegden. Mensen die geen dag van hun leven het vak studeerden waarin ze lesgeven, of er veel minder kaas van hebben gegeten dan 'eigenlijk' zou moeten.
De stand van zaken is dat OCW alles gedoogt, geen school en geen leraar op het matje roept wegens onbevoegd lesgeven, de Inspectie niet meer laat controleren, en scholen toestaat onbevoegdheid naar buiten toe te verzwijgen.
Fraai he?
Daar zitten voor sommigen belanghebbenden grote voordelen aan vast.
Neem jezelf nou. Je hebt een baan als leraar! Je hebt niet zoals anderen jarenlang gestudeerd, en kreeg toch diezelfde baan en datzelfde salaris. Dat is, hoe je het wendt of keert, voor jezelf toch een voordeel. Als OCW strenger controleerde, had jij die baan nu niet.
(wordt vervolgd)
Hannes Minkema | 04-01-2010 20:49:09
Tweede voordeel: schoolbestuur en schoolleiding. Dat heeft een handig voordeeltje: ze hoeven niet zo lang te zoeken naar een geschikte kandidaat voor een vacature. Er zijn immers ineens veel meer 'geschikte' kandidaten. Een bevoegdheid is niet meer echt nodig, dus ze vissen in een veel grotere vijver. Een ander groot voordeel voor hen is dat ze zo het probleem van de 'tekortvakken' kunnen negeren. Waren leraren wiskunde, economie of Nederlands ooit schaars, met de wet-BIO kunnen ineens *alle andere leraren* deze vakken geven. Een leraar Engels kan best Nederlands geven, een leraar biologie best wiskunde. Een groot financieel voordeel voor schoolbesturen is dat de marktwaarde van het diploma nu verdwenen is. Als echte leraren schaars zijn, kunnen ze hogere looneisen stellen. Als beunhazen ook worden toegelaten, blijft de prijs lekker laag. Mede daarom zitten zoveel leraren in de schalen LA en LB. Ze kunnen toch geen vuist maken. De wet-BIO is zeker ook in dat opzicht tegen hun belang.
Tot slot is de wet-BIO heel voordelig voor het ministerie van OCW zelf. Daar hoeft men zich minder zorgen te maken over het lerarentekort, want iedereen mag 'leraar' worden, zolang ze van onbevoegdheid geen écht probleem maken. Daar hoeft OCW van zichzelf dus niet meer op toe te zien, want het schoolbestuur (met bovengenoemd belang) gaat er voortaan over. En de minister kan er niet meer op worden afgerekend. Afschuiven, heet dat.
Volgens de wet-BIO moet een onbevoegde leraar binnen twee jaar z'n diploma halen. Maar niemand controleert daar op. Geen van die tienduizend beunhazen of hun bazen is er ooit op aangesproken.
Onbevoegdheid wordt alleen nog ad hoc gebruikt, als stok om de hond te slaan. Om een onbekwame onbevoegde de deur te wijzen. Om een zwakke school nog wat zwakker te schilderen (dan telt het argument opeens wél).
Kortom: 'eigenlijk' mag het niet wat je doet. Dus mag het wel.
Zou je het diploma eigenlijk wel *willen* halen? In het belang van de kinderen, bijvoorbeeld?
Hannes Minkema | 04-01-2010 21:09:09
Nicole, inderdaad is het zo dat het officieel allemaal wel mag. Maar als je collega en jij het niet verantwoord vinden, kun je natuurlijk wel aandringen op scholing. Je bestuur heeft gelden om jullie opleiding te financieren en om jullie tijd te geven voor studie.
Het hangt er natuurlijk ook vanaf of jullie zelf tijd hebben voor en zin in zo'n opleiding. Een vriend van me die een jaar lang een vak onbevoegd gaf had die tijd en zin niet (hij zou een opleiding van meerdere jaren moeten volgen) en vond het onverantwoord om het vak te blijven geven zonder de vereiste opleiding te hebben. Hij heeft na een schooljaar de taak weer neergelegd.
Assurancetourix | 05-01-2010 11:38:34
Allereerst bedankt voor de reacties.
Ik wil graag op een paar dingen reageren.
Als eerst: ik heb wel gestudeerd hoor. Pedagogiek, maar dus geen onderwijsbevoegdheid.
Ik heb deze baan gekregen omdat ik hier stage heb gelopen (niet voor de klas) en de directeur mij wel een geschikte kandidaat vond.
Het is nu alleen zo dat er dus 2 docenten zijn binnen de hele school en dus allebei onbevoegd. Dit komt niet echt de kwaliteit van het onderwijs ten goede. Ik geef zelf alleen Nederlands, de andere docent (net een jaar in NL) kan alleen ICT geven omdat hij de NL taal nog niet beheerst. Dus de leerlingen krijgen alleen NL en ICT (heel saai!!).
De reden dat wij het onverantwoord vinden is niet alleen het onderwijs gedeelte maar ook andere dingen, omdat de doelgroep nogal moeilijk is. Maar ik wilde dus gewoon weten of ik bij iemand kan aankloppen zodat dit probleem opgelost wordt. Ik snap dat dat mijn baan kan kosten, maar dat heb ik er wel voor over. Ik heb liever dat die gasten gewoon onderwijs krijgen waar ze recht op hebben (ze lopen namelijk al behoorlijk achter!). Ik kan wel weer ergens anders aan het werk.
Ik zou best mijn onderwijsbevoegdheid willen halen, graag zelfs. Alleen ik denk niet dat deze school dat belangrijk vindt. Maar in ieder geval bedankt voor alle info.
Groetjes Nicole
Nicole | 05-01-2010 21:50:16
Ik verwacht niet dat het je direct je baan gaat kosten als je dit gewoon eens vriendelijk aankaart. Je kunt gewoon in alle oprechtheid melden dat je je een stuk steviger zou voelen als er ook een ervaren collega rondliep. Je kunt ook in alle oprechtheid melden dat je graag zou zien dat de school je een opleiding aanbiedt om te leren de taak die ze van je verwacht goed te verrichten. Tamelijk normale wensen, lijkt me. Ze zullen niet van hun stoel vallen van verbazing als je om die dingen verzoekt.
Kan wel zijn dat ze je verzoek niet inwilligen, en dan kun je altijd nog zien wat je daarmee doet. Maar probeer het eerst eens. Nee heb je, ja kun je krijgen. Wie weet zijn ze toeschietelijker dan je in eerste instantie zou denken.
Assurancetourix | 05-01-2010 23:25:16
Maar, beste Nicole en Assurancetourix, is het niet van de zotten dat een onderwijsbevoegdheid vandaag de dag kennelijk niet eens meer telt? Dat iedereen wel zo'n beetje de leraar mag uithangen? Nicole heeft dan tenminste nog de ethiek dat ze voelt dat er iets niet deugt, en dat de kinderen tekort komen. Hoeveel quasi-leraren EN degenen die hen aanstellen hebben die ethiek NIET?
Er zijn duidelijke eisen waaraan iemand moet voldoen om wettelijk toegestaan voor de klas te mogen. Een bevoegdheid is een bewijs van bekwaamheid. Dan heb je een vak gestudeerd en getoond in dat vak zelfstandig te kunnen lesgeven. Dat is in de hele wereld min of meer hetzelfde. Alleen in Nederland nemen we daar een loopje mee - vanwege het lerarentekort. Tegelijk vergroten we dit lerarentekort, door dit soort gebagatelliseer van de lesbevoegdheid. Wie wil er nou een vak beoefenen dat iederéén wel lijkt te kunnen?
En sorry Nicole, lang niet iedereen met een studie Pedagogiek achter de rug is geschikt als leraar Nederlands. Dat voel je zelf ook wel, anders had je niet aan de bel getrokken.
Je schoolleiding is wettelijk verplicht om jou binnen twee jaar op te leiden tot bevoegd leraar voor het vak c.q. de vakken waarin je lesgeeft. Heeft jouw schoolleider soms voldoene verstand van het onderwijs Nederlands om te weten dat jij daartoe capabel bent? Kan hij ook oordelen over mensen die wiskunde of geschiedenis moeten geven? Natuurlijk niet. Daarom dient dat oordeel overgelaten te worden aan mensen die daar verstand van hebben.
Zolang je niet bevoegd bent, heb je rechtspositioneel geen poot om op te staan. Het is dus ook in je eigen persoonlijke belang dat die bevoegdheid er komt. Tenzij je niet van plan bent dit werk te blijven doen. Kortom, een reden te meer om te informeren naar jouw opleidingstraject. Het is te zot dat werkgever én werknemer er beide een belang bij hebben dat je NIET opgeleid wordt - en dat dit belang de voorrang krijgt boven wat er 'eigenlijk' zou moeten gebeuren.
Hannes Minkema | 06-01-2010 15:14:55
Natuurlijk is het van de zotten, maar dat is een landelijk verhaal en bovendien al uitgebreid besproken, hier en elders. Omdat Nicole naar aanleiding van dat landelijke verhaal met een persoonlijke kwestie kwam leek het me verstandig specifiek daar antwoord op te geven.
Assurancetourix | 06-01-2010 15:33:48
Ik was inderdaad blij met jouw en Hannes Minkema antwoorden.
Ik weet niet zo goed of het hebben van een bevoegdheid er voor zorgt dat je ook goed bent in je werk. Ik heb zelf aardig wat docenten gezien die, ondanks hun bevoegdheid, toch echt niet geschikt waren om voor de klas te staan.
Bij mij op mijn werk zijn er nu heel veel problemen. Ik ben nu aan het uitzoeken wat wel en niet kan / mag. Vandaar mijn eerdere vraag. Daar heb ik nu antwoord op gekregen en daar ben ik erg blij mee. Bedankt.
Groetjes Nicole
Nicole | 06-01-2010 19:13:51
Zolang een docent maar goed wordt begeleid en een opleiding volgt, vind ik bekwaamheid belangrijker dan bevoegdheid. Zeker voor docenten die een tweede bevoegdheid halen.
Ik doceer muziek (afgerond, eerste graads). Vanuit mijn pabo-achtergrond geef ik nu Nederlands in de brugklas. Ik mocht dit van school blijven doen, maar op voorwaarde dat ik daar mijn bevoegdheid voor zou halen. Iets waar ik nu met veel plezier voor studeer.
Ik zie het probleem niet. Ik word goed begeleid door school, word niet lager ingeschaald en geef mijn leerlingen zo goed mogelijk les (en probeer ondertussen de hiaten van de basisschool op te vangen).
Docent zijn hangt niet alleen af van je papiertje, maar van zoveel meer zaken.
Ik snap jullie standpunt, maar elke zaak hierin is anders.
Jeanine | 14-01-2010 18:38:31
Met docenten-in-opleiding, zoals jij, is helemaal niks mis. Als de begeleiding goed is geregeld, kan de school instaan voor de kwaliteit van de lessen.
Mijn steen des aanstoots is het groeiende leger van mensen die zonder bevoegdheid én zonder opleiding voor de klas staan. Laten daar ook 'bekwamen' tussen zitten, hun aantal is onbekend en het is in het algemeen onwenselijk dat er geen enkele garantie is voor de kwaliteit van de man/vrouw voor de klas. Hoezeer ook van goede wil.
Het gaat immers om lesgeven, niet om klompen maken. Een mislukte klomp gooi je weg en je begint gewoon een nieuwe te snijden; maar mislukt lesgeven laat zijn sporen na bij tientallen, zo niet honderden leerlingen.
In deze tijd van lerarentekort is de druk op scholen enorm om dan maar "iedereen" voor de klas te zetten, bekwaam, half bekwaam, een beetje bekwaam, zelfs onbekwaam-maar-voorlopig-dan-maar-even. Ook overwegen velen die op de arbeidsmarkt in de verdrukking raakten, een baan in het onderwijs. Hoewel al die onbevoegden in staat kunnen worden gesteld een opleiding te volgen, komt het daar te vaak niet van. Daarvoor zie ik geen excuus. Als er een tekort aan buschauffeurs is, laten we ook geen mensen zonder bijscholing op de weg 'omdat ze toch ook kunnen autorijden'.
Het is een veeg teken dat sommige leraren hun eigen vakopleiding kennelijk zo laag aanslaan, dat ze menen dat een ander zonder die vakopleiding voor even 'bekwaam' kan doorgaan.
Het denkbeeld 'bekwaamheid is belangrijker dan bevoegdheid' is een schijn-tegenstelling. Een bevoegdheid is niets meer dan een garantie op initiéle bekwaamheid. Dat iemand voldoende vakkennis heeft, bewezen heeft zelfstandig te kunnen lesgeven op de diverse terreinen van zijn schoolvak, en voldoende thuis is in de pedagogische aspecten van het beroep. Daarna is er nog een lange weg te gaan om je écht te bekwamen als vakleraar.
'Elke zaak is anders'. Kan zijn, maar de beoordeling daarvan moet niet aan de belanghebbende school worden overgelaten.
Michel Couzijn | 14-01-2010 20:52:46
Erg flauw om steeds maar te blijven hakken op onbevoegde, en 2e graads docenten.
Zijn wij de nieuwe zondebok. En het erge van dat is nog dat deze mensen zeer gemotiveerd zijn.
Bij een paar Onbevoegde collega's heeft dat de sympathie voor deze bond doen verdwijnen.
Zijn Onbevoegde binnen het onderwijs de nieuwe Joden?
De Allochtonen die keer op keer terecht gewezen mogen worden door kleine Geert Wildersjes (ik weet geen correct Nederlands Hans)
Nou als het op deze wijze moet, dan zeg ik mijn lidmaatschap op.
Het probleem is dat Docenten lafaards zijn.
Als de kwaliteit zo goed is van de 1e graads docenten, waarom is het Frans op de scholen verdwenen. En straks het Duits, laten we het maar niet hebben over klassieke talen.
In de jaren 70/80 hebben we zoveel waardeloze docenten in het Onderwijs gekregen, en die hebben het onderwijs zo de vernieling in geholpen.
Maar de jonge docenten van nu mogen er voor opdraaien.
In mijn tijd liepen de docenten met hun vieze hippiekapsels over de tafel.
Leuk links docentje te spelen. Waar zijn die bikkels van vroeger!!
Ken jij er nog een????
ritmeester | 05-02-2010 08:12:54
Het lijkt mij gepast dat de vakbond Leraren In Actie een duidelijk standpunt inneemt over de noodzaak om bevoegd te wezen als je voor de klas staat. En het lijkt mij, in het kielzog daarvan, gepast dat LIA-sympathisanten al of niet kiezen om daadwerkelijk achter LIA te blijven staan.
Het is namelijk best moeilijk om de kool én de geit te sparen.
Mijns inziens is toegeven aan on- en onderbevoegdheid de dood in de pot voor het leraarschap.
Dat heeft niets te maken met de *informele* bekwaamheid en de *gewenste* motivatie voor het beroep. Laten die aanwezig zijn, dan is het een koud kunstje om de vermeende bekwaamheid te bewijzen en daardoor een bevoegdheid in de wacht te slepen. Dat wens ik elke on(der)bevoegde van harte toe.
Maar we gaan die bevoegdheden niet *de facto* opheffen, en zo ons beroep vogelvrij verklaren. Daar is het namelijk een iets té belangrijk beroep voor.
Michel Couzijn | 05-02-2010 12:59:30
Ik heb de indruk dat een onbevoegde juist bij LIA aan het goede adres is. Hij kan nu op scholen oneindig aan het lijntje gehouden worden, is zijn baan niet zeker en maakt geen kans op een hogere salarisschaal. LIA eist dat scholen onbevoegde collega's ruim gelegenheid bieden een bevoegdheid te halen, hen daarin ondersteunen in tijd en/of geld en dat deze mensen dan -bij goed functioneren uiteraard- een vast contract krijgen in schaal LC of LD.
Assurancetourix | 05-02-2010 13:18:12
Mee eens, Assurancetourix. Bovendien is het behalen van een bevoegdheid een bijdrage aan het instandhouden van de kwaliteit binnen de beroepsgroep waartoe je kennelijk graag wilt toetreden.
Zoals een electrotechnisch installateur, restauranthouder of opsporingsambtenaar trots mag zijn op het behaalde diploma, dat hem bestempelt tot serieuze beroepsbeoefenaar. Veel mensen kunnen best wel een beetje leidingen trekken, een eetcafé uitbaten of boeven achterna zitten, maar het lijkt me toch goed dat in die branches de zaken een beetje professioneel worden aangepakt. In het belang van de klanten en/of de samenleving.
Net als in het onderwijs dus.
Michel Couzijn | 06-02-2010 16:40:26
Dag Patrick,
Bevoegd zijn betekent niets anders dat je over een startkwalificatie beschikt om je vak uit te oefenen. Dat is niet voor niets dat de omringende landen als Frankrijk de eisen voor de docent om voor de klas te gaan staan hebben verscherpt ( uitsluitend middels een concour ). De ervaring heeft geleerd dat het werkt naar behoren. Daarnaast je bewering dat je als docent eerder over talent en passie dan diploma moet beschikken om les te kunnen geven, is het deels waar. dat geldt immers voor alle beroepen. Hiervoor geldt de Nederlandse uitdrukking: "je bent een loodgieter of je bent het niet". Kortom schuilen achter talent en passie alleen, biedt geen oplossing. Hiermee laat je de kwaliteit van lesgeven onbewaakt. Heb je geen rijbewijs dan mag je gewoon geen autorijden
Alex | 19-04-2010 11:21:17
Ik ben wel bevoegd, ben zelfs gepromoveerd, maar krijg - nu ik na het afronden van promotie terug wil keren in de klas - sterk de ik indruk, dat potentiële werkgevers mijn doctoraat tégen me gaan gebruiken. Insiders hebben me al laten weten, dat het verstandiger is om dat in cv's te verzwijgen. Herkent iemand dit?
René | 26-04-2010 14:12:44
Dag René, ik herken dit wel als zorg, maar heb de realiteit gelukkig nog niet aan den lijve ondervonden. Ook ik ben gepromoveerd en wil het komend schooljaar of het jaar daarna weer (gedeeltelijk) een lesbaan op me nemen. Het is natuurlijk van de zotten dat we die kwalificatie zouden moeten verzwijgen. Scholen zouden juist blij moeten zijn met mensen die op het gebied van onderzoek en wetenschap hun sporen hebben verdiend. En collega's zouden niet bang voor ons moeten zijn.
Mijn ervaring uit de jaren negentig is dat schoolleiders een promotie toen nog konden waarderen. Inmiddels is er het e.e.a. veranderd in lerarenland: de wet-BIO is er, schoolleiders hebben meer bevoegdheden om aan te stellen wie ze maar willen ongeacht de kwalificaties, de functiemix hangt schoolleiders als bedreiging boven het hoofd.
Weinig kwaliteitsbewuste schoolleiders en hun besturen zien het als hoogste prioriteit om leraren zo min mogelijk aangrijpingspunten te geven om over arbeidsvoorwaarden te onderhandelen. Vandaar de enorme groei van het aantal onder- of ongekwalificeerden in het voortgezet onderwijs (een op de drie). Het staat schoolbesturen volledig vrij om on(der)bevoegden te verkiezen boven bevoegden en tweedegraders te laten lesgeven in het eerstegraads gebied.
Op politiek niveau hebben 'academici' en 'gepromoveerden' alleen retorisch de wind mee: OCW zou het mooi vinden als er daarvan meer in het onderwijs terechtkwamen, maar loven daartoe geen betere arbeidsvoorwaarden uit. OCW bagatelliseert zelfs de reguliere bevoegdheidseis (zie ook de aanbevelingen in het gisteren gepubliceerde rapport van het 'Netwerk Onderwijsorganisatie').
In feite werken OCW en VO-raad aan het irrelevant verklaren van lerarendiploma's; laat staan promoties. In het tweedegraads gebied mogen volgens de wet-BIO leraren elkaars vakken geven, en heeft een bevoegde leraar dus arbeidsvoorwaardelijk geen streepje voor meer. OCW stelt inmiddels zelfs dat bevoegdheid 'geen term is in de zin der wet'.
Hannes Minkema | 28-04-2010 09:22:40
Het zou dus zomaar kunnen zijn dat schoolleiders van *bepaalde* scholen het tegen ons vinden pleiten dat we gepromoveerd zijn. Dan hebben we misschien wel teveel noten op onze zang, zijn natuurlijk stronteigenwijs en dat is bedreigend voor - lager opgeleide - collega's, en gaan als academici misschien wel arbeidsvoorwaardelijke eisen stellen in het kader van de functiemix en het entreerecht (recht op een LD-functie voor eerstegraders die in de bovenbouw HV lesgeven).
Het is de vraag of je wel op zo'n school wilt werken. Als je er wordt aangenomen, door het verzwijgen van je promotie, is het de vraag of je er met plezier zult werken.
Ik ga mijn promotie zeker vermelden en beschouw het als selectiefactor: scholen die mij om die reden niet willen, die hoef ik niet. Voor scholen die mij om die reden wél willen of die er geen bedreiging in zien, zal ik met des te meer plezier werken.
Hannes Minkema | 28-04-2010 09:29:12
Ik snap niet waar jullie je druk over maken. Het VO is inhoudelijk en organisatorisch volkomen failliet. Gezien de kwaliteit van hetgeen we zelf opgeleid hebben en wat vervolgens terugkomt als onderwijsgevende zou ik zeggen: ga snel elders solliciteren, want het gaat alleen maar bergaf. Het macramé-onderwijs zit in de lift en de jongelui hebben het allang en veel eerder dan wij begrepen: je werk doen is in het VO overbodig, je cijfers krijg je toch wel. Zoek een baantje bij de frietboer of bij AH en je vangt twee vliegen in een klap! Wij kunnen van hen nog wat leren!
Enne . . . hoe zou dat allemaal zo gekomen zijn?
Jopie! | 28-04-2010 19:38:26
Jopie, ik heb wel enig begrip voor je cynisme, althans voor waar die vandaan komt. Maar onze leerlingen hebben niet gevraagd om slecht onderwijs, en ze hebben recht op Beter Onderwijs.
Het lukt mij niet om me daar cynisch bij neer te leggen en iedereen aan te raden het onderwijs te ontvluchten. Al is het maar omdat ik zelf drie jonge kinderen heb die, net als al die andere kinderen, recht hebben op goed onderwijs. Zoals we daar zelf ook baat bij gehad hebben.
Ja, het gaat op bepaalde gebieden slecht in ons onderwijs, en bij ongewijzigd beleid gaat het naar verwachtingnog slechter. Reden voor LIA, BON en nog zo wat mensen om alle zeilen bij te zetten en er op te blijven hameren wat goed onderwijs is en wat daar voor nodig is. Omdat we ons geen slecht onderwijs kunnen veroorloven. In ons eigen belang, en dat van onze kinderen.
Hannes Minkema | 28-04-2010 20:47:11
Hannes,
vooraleer de politici door hebben wat er werkelijk gaande is moet het geheel en dus voor 100% ineenstorten. Hoe eerder dat gebeurt des te eerder we het weer, naar "normale" normen, kunnen opbouwen.
Jopie! | 28-04-2010 21:46:47
@Jopie, er gaat niks instorten. Zolang leraren er belang bij hebben om zessen en zevens te blijven geven in plaats van de drieën en vieren die de prestaties van hun leerlingen eigenlijk waard zijn, zullen er onzindiploma's worden afgegeven en kunnen de schoolbestuurder en de OCW-ambtenaar tevreden achterover leunen.
Leraren hebben zich in een Catch-22 situatie laten brengen. Als je tegenwerkt, lig je er uit; als je niet tegenwerkt, kleden ze je baan uit.
Daarom moet je niet verwachten dat de meeste leraren zich gaan verzetten tegen de achteruitgang: langzaam uitkleden is minder erg dan ontslag. Ook is een massale vervangingsoperatie gaande, waarbij eigengereide bevoegde vakleraren met pensioen gaan en worden vervangen door onbevoegde of half-bevoegde leraren of leraren met een papiertje dat weinig meer voorstelt, en die worden gekenmerkt door een grote mate van meegaandheid.
Dan zijn we dus Amerika achterna gegaan, een land waar veel geld wordt uitgegeven aan onderwijs, maar niet aan leraren, en waar de resultaten benedengemiddeld zijn.
Hannes Minkema | 29-04-2010 02:21:59
Hannes,
ik vrees dat je gelijk hebt. Maar is het dan niet zo dat als je jezelf respecteert je in deze sector niets meer te zoeken hebt? Ik mag aannemen dat gepromoveerden en gelijkwaardige, vaak academische, docenten er dus beter aan doen hun heil buiten het VO te zoeken.
Jopie! | 29-04-2010 08:25:45
Die onbevoegden, de beunhazen, zijn de reddende engelen! Maak een beoordeling van leerlingen op gedrag en stuur de x% lompsten naar de beunhaas. Dan ben je daar als bevoegd docent vanaf en kun je weer behoorlijk functioneren. Laat de rotzooi de rotzooi wezen en beperk je tot de kwaliteit. Directies, meer beunhazen graag! We willen van die schreeuwende meute in het lokaal verlost worden.
A.P. de Vries | 29-04-2010 17:08:48
Wat een narigheid allemaal; ik wist niet dat het onderwijs al zóver naar de verdoemenis was. Ik heb zelf schoolgaande kinderen en weet wat er bij hen op de werkvloer allemaal aan schort (disfunctionerende docenten voor de vakken Engels, wiskunde en biologie; een interim-directeur die buiten medeweten van een docent de cijfers van de derdejaars 'opleukt' etc. etc.) Als ouder (en ex-docent) denk ik je dan nog day het incidenten zijn, zij het ernstige incidenten. Maar wanneer ik de reactie lees lees die ik kreeg op m'n 'noodkreet', begin ik me af te vragen of het geen landelijk probleem is geworden...
René | 01-05-2010 10:10:02
René,
fout gedacht: het is nog véél erger dan je nu denkt, zelfs na dit verhaal. In het VO zijn we aangekomen in de situatie dat iedereen "maar wat doet". Regel is: geef vooral geen onvoldoende cijfers, dan heb je ook geen gezeur met leerlingen, ouders en directie. En vooral: na mij de zondvloed. Het is inmiddels ook de enige manier om nog (langere) tijd te overleven in het VO. Aantal klassen, klassengrootte, weektaak, volkomen onopgevoede rugzakjes in vrijwel iedere klas, zeurende directies, wirwar van taken om het lesgeven heen, CAO's die nergens meer op lijken en ga zo maar door maken dat je volkomen moedeloos wordt. Onze leerlingen hebben dat allang door en doen dan ook niets meer voor hun schoolwerk. School is op de derde of vierde plaats gekomen. Vrijwel allen zeggen: tot hier en dan is het gedaan! Moet ik nog verder doorgaan met vertellen?
Jopie! | 01-05-2010 19:11:16
@ Jopie!
En ik maar denken, dat het een broodje aap-verhaal was dat docenten die hun cijfers flatteren bij de directie in een goed daglicht staan. Onlangs vertelde iemand mij, dat bij haar op school een waardeloze docent vanwege zijn 'uitstekende' cijferresultaten de functie van afdelingsleider kreeg aangeboden, ik herhaal: aangeboden. Uit dezelfde bron vernam ik dat zij óók geen onvoldoendes meer gaf, proefwerken e.d. alleen nog maar steeksproefgewijs corrigeerde. Dat scheelde haar enorm veel uitleg tijdens rapportvergaderingen, en bovendien was er dan vrijwel geen ouder meer die het in zijn/haar hoofd haalde om haar naam op het lijstje van de ouderavond te zetten.
Het komt er dus blijkbaar op neer, dat docenten die wél hun best doen en leerlingen de cijfers geven die ze wérkelijk hebben verdiend, dus in een kwaad daglicht komen te staan! Dat gaat toch alles te boven? Ik geloof, dat ik tóch maar naar een ander baantje ga zoeken...
René | 03-05-2010 14:18:51
René,
en laten we nu de oorzaak dáár leggen waar hij hoort te liggen:
DE POLITIEK HEEFT ER ALLES AAN GEDAAN OM HET ZOVER TE KRIJGEN!!!!
Eerlijk is eerlijk: sinds 1985 probeert de politiek in het algemeen alles wat met onderwijs te maken heeft te mijden, laat staan om er een inhoudelijke discussie over te voeren. Stel je dan ook maar eens voor dat het geld zou kosten! Het gaat tenslotte ook maar om de kinderen van ons eigen volk!! Oeps: Of is dat racistische taal die ik nu uit?
Jopie! | 03-05-2010 15:13:55
Het toppunt was overigens, dat ik uit dezelfde bron vernam, dat een docent biologie zijn leerlingen tegen het einde van het jaar voor een repetitie het gemiddelde gaf van hun jaarcijfer. De repetitie werd echter nooit afgenomen. Klachten dienaangaande van ouders werden door de directie in de doofpot gestopt.
René | 04-05-2010 10:20:38
We moeten ons twee dingen afvragen:
1. Wat is er mis in ons onderwijssysteem dat het dergelijke malversaties oproept, en eerder de verkeerde dan de goede kant opgaat?
2. Welke beleidsmaatregelen hebben prioriteit om dat tij te keren?
We kunnen persoonlijk cynisch zijn - als je daar tenminste tegen kunt - maar we kunnen ons als vakbond en vereniging Leraren in Actie geen cynisme veroorloven. Je kunt geen lerarenbond zijn die tegen de leden zegt dat ze maar het onderwijs uit moeten. Kijk, als je werkelijk denkt dat leraren of een lerarenbond helemaal nooit meer iets ten goede kunnen veranderen, dan moet je gaan hangen. Maar zover ben ik niet.
Ik denk dat we weinig verder komen zolang leraren ontzettend slecht zijn georganiseerd. In het PO bestaat helemaal geen beroepsorganisatie, behalve dan de AOB, maar die maakt zich alleen sterk voor het rituele jaarlijkse procentje meer.
Wie zegt namens ons, leraren, tegen de VO-raad dat het onder druk zetten van leraren om op een bepaalde manier te cijferen, laat staan het veranderen van cijfers absoluut *not done* is? Wie zegt namens ons, leraren, tegen de VO-raad dat wij onze diploma's niet nietig verklaard willen zien, en dat bevoegde docenten in de regel moeten vóórgaan bij sollicitaties? Wie zegt namens ons, leraren, tegen de VO-raad dat leraren zelf moeten beschikken over het scholingsbudget dat voor leraren bedoeld is, en dat de schoolleider hooguit marginaal beoordeelt? Wie zegt namens ons tegen de PO-raad dat er een grens is aan het vervangen van echte vaklessen door (al of niet door onbevoegden) 'begeleid huiswerk maken'?
Zo'n lerarenorganisatie was er nog niet. Ik hoop dat LIA zich in die richting kan ontwikkelen. Maar dan moet LIA veel steun krijgen van onderop, en bij de VO-raad aan tafel geraken.
Hannes Minkema | 06-05-2010 13:59:41
Vandaag las ik in de krant dat de inspectie voor de gezondheidszorg vorige week een tandartspraktijk in Barendrecht heeft gesloten, omdat de 'tandarts' (de krant zet het woord tussen aanhalingstekens)niet was opgeleid.
Waarom gaat de beste man niet gewoon in het onderwijs werken: het vak maakt niet uit, onderbouw, bovenbouw, het mag allemaal. 'Leraar' ben je altijd zonder aanhalingstekens. Het onderwijs heeft niet van die lastige inspecties!
bonemine | 17-05-2010 20:22:49
Vraag gesteld aan Mevr.M.Besselink (PvdA) i.v.m. dialoog op deze website:
Geachte Mevrouw Besselink,
de rode draad in deze dialoog is het feit dat docenten stilletjes aan volkomen monddood gemaakt zijn. Het waren zij die vroeger het onderwijsbeleid in de instellingen maakten met als gevolg dat er kwaliteit geleverd werd. Het waren de mensen van het primaire proces die Nederland gemaakt hebben tot wat het geworden is: een natie die hoog scoort op de wereldranglijst met mensen die weerbaar waren, met kennis van zaken spraken en die zowel multinationals als zware nationals voortbrachten. Vooral in jaren van wederopbouw (weet U wat ik daarmee bedoel?) leverden deze mensen enorm goed werk.
Na 1985 werd alles anders. Het onderwijs bleek geld te kosten, onderwijsgevenden wilden immers ook meegaan in de vaart der volkeren. Toch moest er links en rechts bezuinigd worden. De crisis van de begin jaren 80: het onderwijs moest 10% salariskorting accepteren. de salarislijnen werden opgerekt, ga maar door. Dit eindigde in het rapport van Es uit 1992, waarin duidelijk werd gemaakt dat het VO een soort Toxopeus-ronde nodig had wilde het weer volwaardig meedoen. Tot op de dag van vandaag hebben onderwijsgevenden daar –zo goed als - niets van gemerkt, we zijn 18 jaar verder.
De samenleving veranderde ondertussen. De jeugd werd mondiger, maar tevens onopgevoeder. Ouders, die hun kinderen meer als hun maatje gingen zien, vergaten de opvoeding van hun eigen kinderen, en lieten dat maar gemakshalve aan de leraren over. Deze kregen vervolgens met onhandelbare klassen te maken waarin de chaos meer regel was dan uitzondering. En ik bedoel dit landsbreed. De politiek vond niet beter om de scholen voor de zgn. rugzakjesleerlingen te sluiten en die leerlingen vervolgens toe te voegen aan die inmiddels onhandelbare klassen. Men was maar al te bevreesd dat het VO geld zou kosten en de indruk van de onderwijsgevenden is dat men dat geld aan andere zaken had toebedacht. De PvdA speelt in dit hele proces een prominente rol. Diezelfde partij stond eveneens vooraan in allerlei, vaak door de mensen van het primaire proces, ongewenste veranderingen van het lesprogramma. De PvdA ging voorschrijven niet alleen wát, maar ook hoe HET moest worden gedoceerd. Inmiddels is duidelijk wat dit ons heeft opgeleverd: helemaal niets. In allerlei berichten kunt U nu lezen dat men niet kan rekenen, niet kan spellen, niets van ons eigen historie weet, geen T-biljetje kan invullen, en ga zo maar eindeloos door. O ja, sommigen kunnen het opzoeken. En dat schijnt nu de hele “winst” van al die onderwijsvernieuwingen te zijn geweest. Denkt U nu echt dat Nederland daar mee kan concurreren op de wereldmarkt, dat we daarmee ‘kenniseconomie – nr.1’ kunnen worden? Of bedoelt men, cynisch, ‘opzoekeconomie – nr.1’? Mijn conclusie is dan ook, en van vele onderwijsgevenden met mij, dat de politiek het VO heeft kapotgeregeld en erger nog: in de steek heeft gelaten. Het is het verhaal dat U in de dialoog op www.lerareninactie.nl kunt lezen dat leraren volkomen moedeloos heeft gemaakt. Daarnaast komt nog het verhaal van de directies die capabele, maar mondige, leraren wil monddood maken. Het zijn de centen, de statistieken en het inhoudsloze gebral dat telt. Zet de situatie van nu eens af tegen wat we bereikt hadden tegen het einde van de jaren 70, U moet dat verschil toch zien??
Dáárover willen we Uw reactie eens horen. Vandaar ook het verzoek om een inhoudelijke, en geen politieke reactie.
JvE
Jopie! | 17-05-2010 20:43:01
Helaas is op bovenstaande nog steeds geen antwoord ontvangen hoewel het bewuste kamerlid me vroeg om de vraag duidelijk te formuleren.
Ik zie dit dan maar als stemadvies op de partij die ons in hoge mate in deze situatie heeft doen belanden.
Jopie! | 23-05-2010 08:04:20
Demissionair minister Klink van Volksgezondheid (CDA) vindt dat zorgverleners zonder artsdiploma geen handelingen mogen verrichten waarvoor zij niet bevoegd zijn. Hij vindt dat de Inspectie voor de Volksgezondheid hier werk van moet maken, zo lees ik vandaag in NRC.
Voor het onderwijs is het CDA een stuk coulanter: de partij is niet echt van plan iets te doen aan het (verborgen) lerarentekort.
bonemine | 28-05-2010 21:07:54